หนังสือชุด ธรรมะเล่มน้อย   ฉบับที่ตีพิมพ์เมื่อเดือนมิถุนายน ๒๕๖๖  ชื่อ สรุปความ ธรรมะเล่มน้อย    บอกว่าเป้าหมายของธรรมะคือ โพธิจิต สู่นิพพาน ที่เป็นการหลุดพ้นจากกรรมชั่วและกรรมดี    ทำได้ง่ายๆ โดยปลูกต้นไม้ ๕ ต้น (พฤกษาแห่งชีวิต) ขึ้นในใจ   

  • กายพฤกษา    มรรยาท ความประพฤติ 
  • วจีพฤกษา    อาจถือรวมอยู่ในกายพฤกษา หรือแยกออกมาก็ได้   หมายถึงการติดต่อสื่อสารกับผู้อื่น    ที่ผมขอเพิ่มเติมว่า รวมทั้งการพูดคุยกับตนเอง    ที่ใช้จิตวิทยาเชิงบวก ที่เป็นกุศล     
  • จิตตพฤกษา    เป็นเรื่องสมาธิ   สู่จิตบริสุทธิ์ ไม่ถูกกิเลสกวน    ไม่ถูกปรุงแต่ง           
  • โพธิพฤกษา    เห็นแจ้ง  โดยเฉพาะรู้แจ้งต่อนิพพาน     
  • เมตเตยยพฤกษา    เกื้อกูลต่อสังคม  หรือทำประโยชน์เพื่อผู้อื่น   

สรุปความว่า การเข้าถึงธรรมะแท้จริง คือ การอยู่เหนือประโยชน์    ไม่ผูกพันกับประโยชน์ใดๆ     

การรู้แจ้งคือรู้ว่าสิ่งต่างๆ ที่เรารับรู้นั้น เป็น สิ่งที่จิตสร้างขึ้น (เป็น construct) ไม่ใช่ความจริงแท้    จึงไม่ควรยึดมั่นถือมั่น   

วิจารณ์ พานิช 

๒๕ มิ.ย. ๖๖