สี่สหายนัดคุยกันทางซูม บ่ายวันที่ ๔ มิถุนายน ๒๕๖๕ ทางซูม โดย ศ. ดร. ฉัตรทิพย์ นาถสุภา รับเป็น host    คราวนี้เราคุยกันเรื่องชนชาติไทลงลึกมาก

เริ่มจาก ศ. ฉัตรทิพย์เล่าว่า ท่านได้รับเชิญให้กล่าวปาฐกถา ศาสตราจารย์บรรจบ พันธุเมธา ที่ มรภ. จันทร์เกษม เรื่อง “การศึกษาชนชาติไทกับความเข้าใจสังคมไทย” ในเดือนกันยายนนี้    โยงสู่ประสบการณ์การได้รับทุนวิจัยจาก สกว. ๔ โครงการใหญ่    ในจำนวนนี้ ๒ โครงการเป็นเรื่องชนชาติไทโดยตรง   เปิดโอกาสให้ได้ไปลงพื้นที่ประเทศจีนตอนใต้ที่เป็นแหล่งชนชาติไทดั้งเดิม   

ท่านเล่าเรื่องปี ๒๕๔๐ ที่ได้รับทุนเมธีวิจัยอาวุโส สกว. ทำเรื่องประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมชนชาติไท    และได้เดินทางไปตอนใต้ของจีนที่เมืองต้าลี่ (อดีตเมืองหลวงของอาณาจักรน่านเจ้า หรือตาลีฟู) นั่งรถ ๑๑ วันลงใต้    ในตอนแรกแม่น้ำ ๓ สายคือ แยงซี  โขง สาละวิน (คง) แล่นขนานกัน   แล้วแยงซีแยกตัวไปทางตะวันออกก่อน   โขงกับสาละวินยังแล่นขนานกัน   ท่านนั่งรถตามเส้นทางคู่ขนานของแม่น้ำทั้งสองลงมาถึงเมืองหมักซื่อ สุดเขตแดนจีน   ไปด้วยกัน ๔ คน กับ ศ. ดร. สมพงศ์ วิทยศักดิ์พันธ์   ศ. จ้าวหงหยุ่น  และคนขับรถ   ท่านเล่าว่า ยิ่งลงมาทางใต้ยิ่งพบหมู่บ้านไท หนาตาขึ้น    ทำให้ผมนึกถึงตอนอ่านหนังสือ ชนชาติไทย ที่เขียนโดยหมอด็อดด์ (๑)   

ท่านบอกว่า คนไทอพยพมาจากดินแดนในกวางสี ลงมาตามแม่น้ำ ๓ สาย    ราวๆ คริสต์ศตวรรษที่ ๘ หรือก่อน    ในคริสตศตวรรษที่ ๑๐ – ๑๕ ตั้งอาณาจักรมาวหลวง หรือสหพันธ์ดอกไม้ขาว   จนถูกบุเรงนองตีแตก   กลายเป็นสองส่วน คือส่วนที่อยู่ในจีน (ยูนนานตะวันตก)  กับส่วนที่อยู่ในพม่า (รัฐฉาน)       

เดี๋ยวนี้สะดวกมากในด้านการค้นคว้า ระหว่างคุย ผมค้นไปด้วย    พบบทความเรื่อง อาณาจักรไทหลวง ประเทศเมืองไท รวมเลือดเนื้อชาติเชื้อไทย  เขียนโดย นพชัย แดงดีเลิศ (๒)    

อีกสามสหายยุให้ ศ. ฉัตรทิพย์จัดพิมพ์บันทึกความทรงจำการเดินทางเยือนดินแดนชนชาติไทในจีนตอนใต้    ที่ไปเมื่อปี ๒๕๔๐   

วิจารณ์ พานิช

๔ มิ.ย. ๖๕