ชีวิตที่พอเพียง ๓๙๕๒. ทำงานเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (๙๑) การผุดบังเกิดของโรงเรียนพัฒนาตนเองในจังหวัดนครราชสีมา


วันที่ ๙ เมษายน ๒๕๖๔ ผมไปร่วมประชุม เรื่อง การผุดบังเกิดของโรงเรียนพัฒนาตนเองในจังหวัดนครราชสีมาที่ มรภ. นครราชสีมา    ซึ่งผมตีความว่ามีเป้าหมายเพื่อรวมพลังของ มรภ., สพฐ., เขตพื้นที่การศึกษา (ผอ. เขต  และ ศน.), และโรงเรียน (ผอ. โรงเรียนและครู) ในการขับเคลื่อนขบวนการและอุดมการณ์โรงเรียนพัฒนาตนเอง ในจังหวัดนครราชสีมา   

ทีมจัดที่มี ผอ. การุญ ชาญวิชานนท์ ผอ. รร. บ้านโกรกลึกวิทยาคม เป็นผู้ประสานงานสิบทิศ ร่วมกับท่านอธิการบดี ผศ. ดร. อดิศร เนาวนนท์ เตรียมการดีมาก    มีแผนที่ให้เห็นโรงเรียนพัฒนาตนเองในโครงการของ กสศ. รุ่นที่ ๑, รุ่นที่ ๒,  และที่ผุดบังเกิดเอง (ดูรูปที่ ๑   ป้ายชื่อโรงเรียนสีเหลือง)   

แต่โดนพิษโควิด ที่รับลงทะเบียนมาร่วมประชุมที่ห้องประชุม ๓๐๐ คน (ค่าลงทะเบียนคนละ ๒๐๐ บาท) แต่มีคนสนใจเกิน ๓๐๐   ต้องลดจำนวนคนมาที่ห้องประชุมเหลือ ๑๕๐    ที่เหลือต้องให้เข้าประชุมทางไกล    สะท้อนภาพความเอาจริงเอาจังของประชาคมการศึกษานครราชสีมาที่น่าชื่นชม

หลังจากท่านอธิการบดี ผศ. ดร. อดิศร เนาวนนท์ กล่าวต้อนรับ    ผมกล่าวปาฐกถานำ เรื่อง การผุดบังเกิดของโรงเรียนพัฒนาตนเอง โอกาสสร้างคุณค่า เป็นเวลาชั่วโมงเศษ    โดยผมชี้ว่า โรงเรียนพัฒนาตนเองมีสองความหมาย    ความหมายแรกผูกโยงกับโครงการ ที่เป็นโครงการที่สนับสนุนโดย กสศ.   ความหมายหลังผูกโยงกับอุดมการณ์    คือเป็นอุดมการณ์ของโรงเรียนที่ต้องการพัฒนาเป็นโรงเรียนคุณภาพสูง    ซึ่งจะต้องเรียนรู้และพัฒนาตนเองอยู่ตลอดเวลา     จึงเกิดปรากฏการณ์ โรงเรียนพัฒนาตนเองแบบผุดบังเกิดที่นครราชสีมา   

ดู Ppt ที่ผมใช้ประกอบการบรรยายได้ที่ (

หลังพักเบรก เป็นช่วงการเสวนาเรื่อง  การผุดบังเกิดของโรงเรียนพัฒนาตนเองในจังหวัดนครราชสีมามีคุณศศิน เฉลิมลาภ ประธานมูลนิธิสืบ นาคะเสถียร เป็นผู้ซัก    และทำหน้าที่ได้มันมาก    ช่วยเผย “ความจริง” เชิงลึกในวงการศึกษาในพื้นที่    ผมได้ความรู้มาก    ผู้ถูกซักได้แก่ ท่านอธิการบดี ผศ. ดร. อดิศร เนาวนนท์,  ผอ. เขตการประถมศึกษานครราชสีมาเขต ๑ นาย ปราโมทย์ แสนกล้า (ผู้มีลีลาร้องเพลงเขย่าลูกคอ),  ผอ. โรงเรียนบ้านโกรกลึก นายการุญ ชาญวิชานนท์,  และครูใหญ่วิเชียร ไชยบัง แห่งโรงเรียนลำปลายมาศพัฒนา,  น่าเสียดายที่สถานการฌ์โควิดในกระทรวงศึกษาธิการทำให้ท่านรองเลขาธิการ กพฐ. ดร. กวินเกียรติ นนท์พละ ไปไม่ได้    ทำให้ขาดการเชื่อมโยงเข้าสู่ระบบส่วนกลาง  

ข้อสรุปจากการเสวนาเป็นเวลา ๑ ชั่วโมงเศษๆ ก็คือ จากข้อมูลเชิงประจักษ์ ของการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนโมเดลลำปลายมาศพัฒนาที่พิสูจน์ผลงานมา ๑๘ ปี (ก่อตั้ง พ.ศ. ๒๕๔๖)    กระตุ้นโดยโครงการพัฒนาครูและโรงเรียนเพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาอย่างต่อเนื่อง ที่เรียกชื่อย่อๆ ว่า โครงการโรงเรียนพัฒนาตนเอง ที่ กสศ. สนับสนุน    ทำให้มีโรงเรียนที่ไม่อยู่ในโครงการใดๆ แต่ได้ศึกษาเรียนรู้จากโรงเรียนที่ได้ยกระดับคุณภาพตามแนวลำปลายมาศพัฒนา และเห็นว่าได้ผลดี    จึงดำเนินการพัฒนาโรงเรียนแบบ “พัฒนาตนเอง” อย่างแท้จริง    โดยยกตัวอย่างโรงเรียนบ้านกล้วยจอหอ นำโดย ผอ. เอกฉันท์ โชติฉันท์ 

วงการศึกษาไทย ไม่สิ้นคนดี

ตอนบ่าย แบ่งห้องแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ๕ ห้อง    ใช้เวลาเกือบๆ ๒ ชั่วโมง    ผมไปเข้าห้องที่ ๑ ห้อง transformation to be, เปลี่ยนสู่การเป็นโรงเรียนพัฒนาตนเอง   ดำเนินรายการโดย ผศ. ดร. อนุชา กอนพ่วง หัวหน้าภาควิชาบริหารและพัฒนาการศึกษา  คณะศึกษาศาสตร์  มน.    ผู้เคยเป็นครู  และ ผอ. โรงเรียนมาก่อน    ผู้ร่วมเสวนา ๕ ท่าน    เป็น ศน. ๒  ผอ. ๓    ผู้ฟังราวๆ เกือบ ๓๐ คน  ส่วนใหญ่เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน    ข้อสังเกตของผมคือ ผู้อำนวยการโรงเรียน ๓ ท่านที่มีชื่อในรายการ ไม่มา

ข้อสรุปของผมจากการฟังการเสวนากลุ่มคือ การเปลี่ยนแปลงระดับโรงเรียนต้องการภาวะผู้นำระดับโรงเรียน    ความต่อเนื่องยั่งยืนยังเป็นประเด็นของอนาคต    โดยคณะกรรมการโรงเรียนที่เข้มแข็งเอาจริงเอาจังกับรูปแบบใหม่ของโรงเรียนน่าจะเป็นความหวัง    

จะเห็นว่า หวังความต่อเนื่องยั่งยืนจากตัวผู้อำนวยการโรงเรียนและครูแกนนำได้ยาก    เพราะระบบที่กระทรวงศึกษาธิการไทยสร้างขึ้น ความก้าวหน้าในวิชาชีพได้จากการย้ายโรงเรียน    ไม่ใช่จากการแสดงผลงาน  

จบการประชุมกลุ่มเวลาราวๆ ๑๕.๓๐ น.  ทีม กสศ. มารวมตัวกัน AAR    เพื่อหาทางสนับสนุนการผุดบังเกิดนี้ให้เกิดการพัฒนาขยายผลทั้งเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ     รศ. ดร. ดารณี ไปร่วมเพราะอยากให้เกิดความร่วมมือระหว่างโครงการครูรัก(ษ์)ถิ่นกับโครงการโรงเรียนพัฒนาตนเอง     ท่านสรุปว่า โรงเรียนจะมีคุณภาพได้ ผอ. ต้องเป็น academic leader   ไม่ใช่ administration leader   และเห็นว่า มหาวิทยาลัยในท้องถิ่นที่เห็นคุณค่าของการสร้างสรรค์วิชาการจากการปฏิบัติจริง  จะเข้ามาเป็นพลังสร้างสรรค์การเปลี่ยนแปลงได้เป็นอย่างดี       

 การผุดบังเกิดนี้ เป็นการผุดบังเกิดเชิงซับซ้อน จากการเห็นคุณค่าร่วมกัน ของคุณภาพโรงเรียน  

ผมเสนอว่า บทบาทของ กสศ. น่าจะมียุทธศาสตร์หนุนความมั่นใจตนเองของโรงเรียนที่ดำเนินการ “พัฒนาตนเอง”    โดยการสร้างข้อมูลหลักฐานว่า การดำเนินการของโรงเรียนเหล่านี้ก่อผลกระทบอย่างไรบ้าง ในหลากหลายมิติ    เน้นมิติสำคัญที่สุดที่ผลลัพธ์การเรียนรู้ของนักเรียน  

วิจารณ์ พานิช

๑๐ เม.ย. ๖๔

Develop school from Pattie Pattie

1 แผนที่จังหวัดนครราชสีมา แสดงโรงเรียนพัฒนาตนเอง สีเหลืองคือโรงเรียนพัฒนาตเองแบบผุดบังเกิดเอง

2 บรรยากาศในห้องประชุมใหญ่

3 เวทีเสวนาช่วงสาย

4 บรรบากาศในห้องย่อยที่ ๑ ผู้บริหาร

5 นายเอกฉันท์ โชติฉันท์ ผู้นำการผุดบังเกิดของโรงเรียนบ้านกล้วยจอหอ

หมายเลขบันทึก: 690525เขียนเมื่อ 10 พฤษภาคม 2021 11:05 น. ()แก้ไขเมื่อ 17 พฤษภาคม 2021 11:22 น. ()สัญญาอนุญาต: ครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง


ความเห็น (0)

ไม่มีความเห็น

สงวนลิขสิทธิ์ © 2005-2021 บจก. ปิยะวัฒนา และผู้เขียนเนื้อหาทุกท่าน
ขอแนะนำ ClassStart ระบบจัดการการเรียนการสอนผ่านอินเทอร์เน็ต ทั้งเว็บทั้งแอปใช้งานฟรี