เก็บไว้สอนลูก - สอนหลาน

วันนี้ ได้อ่านบทความเกี่ยวกับคำสอนต่าง ๆ ของ Love Life Real...ที่สามารถนำมาใช้กับชีวิตประจำวันของตัวเอง และผู้เขียนก็ได้นำมาใช้ และปฏิบัติกับครอบครัวอยู่...เพราะมีความคิดแบบนี้ เมื่อสิ่งที่เราได้เรียนรู้ ว่าสิ่งใดดี มีประโยชน์ มีคุณ ไม่มีโทษต่อตนเองและผู้อื่นก็พอ...เพราะสิ่งเหล่านี้ คือ การกระทำดีต่อตนเอง คนรอบข้าง และสังคม...หากนำมาทำได้ ชีวิตก็จะมีความสุข ทำอะไรก็ได้ที่มิให้ตนเองและผู้อื่นเดือดร้อน เพราะสิ่งที่ได้กระทำไปนั้น จะสะท้อน และย้อนกลับมาหาผู้ที่กระทำอยู่เสมอ...เพราะสิ่งเหล่านี้ คือ สิ่งที่ฉันนำมาประยุกต์ใช้ และสอนลูก ๆ หลาน ๆ เสมอ เพราะคือ เรื่องของหลักธรรม คำสอนในการที่ใช้เพื่อดำรงตนกับการทำตนเป็นคนดีนั่นเอง สิ่งเหล่านี้ คือ การเข้าใจความเป็นจริงของมนุษย์

๑. ลูกจงจำไว้ว่า การไม่ต่อสู้ในบางกรณี...กลับเป็นวีรกรรมที่ยิ่งใหญ่กว่าการต่อสู้อย่างเอาเป็นเอาตาย

๒. ลูกจงอย่าเลือกของที่ชอบ ด้วยความอยากของลูก...แต่จงเลือกด้วยสติปัญญา และพิจารณาถึงประโยชน์ และโทษของมันเสียก่อน

๓.ลูกจงอย่าโกรธคนไม่ดี ที่จริงเขาก็อยากดีเหมือนกัน...แต่เขาไม่เข้าใจว่า อะไรเป็นความดี และอะไรคือสิ่งไม่ดี

๔. ลูกจะตำหนิ ติเตียนใคร ก็จงดูตนเองเสียก่อน...อย่าให้เขาย้อนมาว่าตัวเราได้

๕. ลูกจะเห็นว่า ผู้มีสัมมาคารวะ จะพบแต่ความเจริญ...การอ่อนน้อม เป็นคุณสมบัติของสุภาพบุรุษ...การยกมือไหว้ผู้อื่นได้ คือ การทำลาย ตัวกู-ของกู

๖. ลูกพึงเป็นคนแข็งแรง...ไม่แข็งกระด้าง ลูกพึงเป็นคนเรียบง่าย...ไม่มักง่าย...ลูกพึงเป็นคนอ่อนโยน...แต่ไม่อ่อนแอ

๗. ลูกควรคล่องแคล่ว ว่องไว...เป็นปัจจัยแห่งความก้าวหน้าของครอบครัว

๘. เงินทองที่ลูกมี...ยิ่งใช้ยิ่งหมดไป...ปัญญาที่ลูกหาได้ยิ่งใช้ยิ่งเพิ่มพูน

๙. ถ้าลูกทำเด่น...จะถูกคนเขาเขม่นและสมน้ำหน้า...ลูกจะพลาดท่าลงมา เพราะความอยากเด่น อยากดัง

๑๐. ลูกจงจำไว้ว่า...เงินทองเป็นของนอกกาย พ่อ แม่ สุขใจ เมื่อพี่น้องรักกัน

๑๑. ลูกจงโอนอ่อนผ่อนตามอย่างฉลาดและสุขุม...การพ่ายแพ้ด้วยศิลปะ ดีกว่าการชนะด้วยอารมณ์

๑๒. ความกล้าหาญต้องประกอบด้วยสติ ปัญญา...ถ้าลูกกล้า โดยไม่มีสติปัญญา เขาเรียกว่าคนบ้าบิ่น

๑๓. ลูกต้องทำทุกอย่างด้วยความสุจริต เมื่อสุจริต จิตผ่องใส เมื่อทุจริต จิตหมองไหม้

๑๔. ทรัพย์สมบัติ ไม่ใช่สิ่งจำเป็นที่พ่อ แม่ จะให้แก่ลูก...ความรู้และความประพฤติดีเท่านั้น ที่พ่อ แม่ควรมอบให้แก่ลูก...อันเป็นที่รัก

๑๕. ลูกหลีกทางให้เขา ก็คือ เปิดทางให้เราหลุดพ้นจากอันตราย...ในที่สุดก็จะได้รับผลดีด้วยกัน...ทั้งเขาและเรา

๑๖. ปลายทางสุดท้ายของความไม่พอ คือ...ความทุกข์

๑๗. ลูกจงจำไว้ว่า...ผู้ที่ไม่ให้อภัยผู้อื่น คือ ผู้อ่อนแอทางจิตใจ...การให้อภัยศัตรู คือ การสร้างมิตร

๑๘. ถ้าผู้อื่นหลอกเรา...เรารู้ง่ายและแก้ไขได้ง่าย...แต่ถ้าลูกหลอกตัวลูกเอง รู้ยาก แก้ไขได้ยาก

๑๙. ลูกควรจำสิ่งที่ควรจำ...ลืมสิ่งที่ควรลืม...ทำสิ่งที่ควรทำ...และต้องรู้ว่า "สิ่งใดควรทำก่อน สิ่งใดควรทำหลัง"

๒๐. เมื่อลูกสังเกตดู จะพบว่า ภายหลังเสียงหัวเราะ จะมีน้ำตา...ภายหลังเสียน้ำตา จะเห็นแสงธรรม คือ ความจริงของชีวิต

๒๑. หกล้ม เพราะก้าวเดินไปข้างหน้า ยังดีกว่าลูกยืนเต๊ะท่าอยู่กับที่...เพราะถ้าลูกยืนไม่ดี...ก็จักมีคนมีถีบให้ล้มอยู่ดี

๒๒. ลูกจงหาความสุขกับปัจจุบัน อย่าใฝ่ฝันถึงอนาคต...อย่าหมกอยู่กับอดีต จะทุกข์

๒๓. โชค เข้าข้างผู้ที่มีความอ่อนน้อมเสมอ ถ้าลูกเป็นผู้น้อยที่นอบน้อมผู้ใหญ่...ใคร ๆ ก็รัก ถ้าลูกเป็นผู้ใหญ่ที่เข้าใจผู้น้อย...ผู้น้อยก็มีความภักดี

๒๔. ชีวิต คือ การต่อสู้ ศัตรู คือ ยากำลัง ขอให้ลูกคิดอยู่เสมอว่า...ถ้ามีสิ่งใดในโลก ที่ผู้อื่นทำได้ ไม่มีเหตุผลอะไร ที่เราจะทำไม่ได้

๒๕. ความโศกเศร้าเสียใจ มิได้ทำให้ใครได้รับประโยชน์อะไร...นอกจากทำให้ศัตรูของเราดีใจและสมน้ำหน้า

๒๖. เมื่อพบภัยที่อยู่ข้างหน้า...จงหนีเข้าหาพระดีกว่า หนีเข้าหาโจร...ซึ่งโจรจักฉกฉวยโอกาสเอาจากเราเสมอ อย่างคาดไม่ถึง

๒๗. คนเรามีความโลภทุกคน...ถ้าโลภมาก ก็จะทุกข์มาก...ถ้าโลภน้อย ก็จะทุกข์น้อย...ถ้าไม่โลภ ก็จะไม่ทุกข์เลย

๒๘. ถ้าลูกประพฤติดี...ลูกก็จะพบกับคนประพฤติดี...ถ้าลูกประพฤติชั่ว ลูกก็จะพบกับคนประพฤติชั่ว...ขอให้ลูกเลือกคบให้ถูกต้องเถิด...ลูกจักเป็นคนที่โชคดี

๒๙. ลูกอย่ากลัวไปเลยว่า จะได้แต่งงานกับคนไม่ดี...ถ้าลูกไม่สูบ ไม่ดื่ม ไม่เล่น ไม่เที่ยว...ลูกก็จะพบคู่ครองที่ไม่สูบ ไม่ดื่ม ไม่เล่น ไม่เที่ยวเช่นกัน

๓๐. ไม่ว่าคนหรือสัตว์ ต้องการคำอ่อนหวาน...ลูกก็เช่นกัน ควรพูดคำอ่อนหวานแก่ผู้อื่น เมื่อลูกอ่อนหวานแก่ผู้อื่น ผู้อื่นก็จะอ่อนหวานกับลูก

๓๑. ลืมอะไรก็ลืมได้ แต่อย่าลืมตัว...เสียอะไรก็เสียได้ แต่อย่าเสียคน...ผิดอะไรก็ผิดได้ แต่อย่าผิดศีลธรรม

๓๒. ลูกจงจำไว้ว่า...ศัตรูในวันนี้ อาจเป็นมิตรที่ดีในวันหน้า...เพราะฉะนั้น อย่าทำอะไรเขารุนแรงและเกินเลย

๓๓. ลูกจงสนุกกับการใช้เงิน และพร้อมกันนั้น ลูกต้องสนุกกับการเก็บรักษาเงินด้วย...และยิ่งกว่านั้น ต้องสนุกกับการหาเงินอย่างไม่เป็นทุกข์ คือหาด้วยความถูกต้อง

๓๔.การกระทำของลูก บางครั้งยังไม่ถูกใจตนเอง...แล้วจะให้คนอื่นทำถูกใจเราเสมอไปได้อย่างไร คิดแค่นี้ลูกก็จะไม่โกรธคนอื่น

๓๕. ถ้าลูกกล้าอย่างถูกต้อง ก็จะเป็นผู้ฉลาด ถ้าลูกกล้าอย่างบ้าบิ่น ก็จะเป็นคนโง่ ขอให้ลูกจงกล้าหาญอย่างชาญฉลาด

๓๖. บาปและบุญทั้งปวงที่ลูกกำลังทำในขณะนี้...สักวันหนึ่งจักรวมตัวกันมาสนองแก่ลูก สิ่งที่ลูกได้รับอยู่ทุกวันนี้ เป็นผลจากการกระทำของลูกทั้งสิ้น

๓๗. ลูกจงจำไว้ว่า...ธรรมชาติไม่เคยให้อภัยใคร...ใครทำอย่างใด ต้องได้รับอย่างนั้น...แต่ธรรมชาติก็ให้โอกาสทุกคนเสมอ...แต่คนเรา โดยส่วนมาก ไม่ค่อยยอมรับโอกาสนั้น

๓๘. เมื่อมีปัญหา แก้ให้ถูกจุด จักพ้นทุกข์เร็ว อย่าเป็นเช่นคุณยายแก่ ๆ มองหาเข็มที่เสาไฟ เพราะมีแสงสว่าง...แต่หาเท่าใดก็หาไม่พบ เพราะเหตุว่าแก้ปัญหาไม่ถูกจุด เข็มหายในบ้าน แล้วมาหานอกบ้าน เพียงเพราะในบ้านไม่มีแสงไฟฟ้า...น่าขำไหมล่ะ

๓๙. ลูกจงจำไว้ว่า คนเห็นแก่เงิน คบยาก...คนเห็นแก่งาน คบง่าย...คนเห็นแก่ผู้อื่น คบสบาย

๔๐. ถ้าลูกปรารถนา ให้ผู้อื่นรัก ลูกต้องทำตัวให้น่ารัก ลูกจึงจะเป็นที่รักของผู้อื่น

๔๑. ไม้ล้มข้ามได้ คนล้มอย่าข้าง...สำคัญที่สุด ลูกอย่าข้ามตัวเอง

๔๒. ผู้กล้าหาญ คือ ผู้ที่สามารถบังคับตัวเองได้...ถ้าลูกจักปลูกต้นไม้ ต้องบำรุงราก...แต่ถ้าจะปลูกจิตใจ ต้องบำรุงด้วยศีล ด้วยธรรม

๔๓. ลูกเกิดเป็นคนแล้ว ต้องพยายามทำดีที่สุด...เมื่อทำดีที่สุดแล้ว นอกนั้นแล้วแต่ฟ้าลิขิต...โบราณว่า ลิขิตเป็นของฟ้า (ผลของการกระทำ)...แต่ชะตาเป็นของคน (การกระทำของตัวเอง)

๔๔. ลูกควรจะยอมผิดใจกับคนสุภาพชน แต่อย่าผิดใจกับคนพาล...เดือดร้อนอย่างไม่มีทางหลีกเลี่ยง

๔๕. การไม่ระวังการใช้จ่าย เล็ก ๆ น้อย ๆ อาจทำให้ล่มจมได้...ดังเช่นเรือมีรูรั่วเล็ก ๆ อาจทำให้เรือใหญ่จมได้

๔๖. โรคภัยทางร่างกาย...จะเข้ามาทางปาก ภัยพิบัติ ก็จะออกจากปากของเราเช่นกัน เมื่อลูกจะพูดสิ่งใด จงพิจารณาให้ดี ๆ

๔๗. การโกรธ เป็นวิสัยของปุถุชน การให้อภัย เป็นวิสัยของบัณฑิต...ลูกจะเป็นบัณฑิต จึงต้องฝึกการให้อภัย ด้วยความมีเมตตา เพราะเมตตาแก้ความโกรธได้

๔๘. การเดินทางหมื่นลี้ ต้องมีก้าวแรก ยามลูกมีอำนาจ จงอย่าเหลิงอำนาจ...ยามลูกมีความสุขก็อย่าหลงระเริง ระวังความทุกข์จักตามมา

๔๙. ถ้าลูกให้เงินเพื่อนยืม ระวังจะเสียเงิน...จะเสียเพื่อน จะเสียใจ เพราะฉะนั้น ลูกอย่าให้เงินใครยืม ถ้ามีก็ให้เขาไปเลย

๕๐. ถ้าลูกระแวงสงสัยใครแล้ว ลูกอย่าทำธุรกิจร่วมกัน เพราะจะมีแต่ระแวงกัน...การงานไม่ราบรื่น ความทุกข์จะเข้ามาในจิตใจลูก

๕๑. เรือที่ออกทะเล ปฏิเสธคลื่นลมไม่ได้ ฉันใด...ชีวิตของลูก ปฏิเสธ อุปสรรคไม่ได้ ฉันนั้น

๕๒. ลูกสังเกตดูจักรู้ว่า ผู้เป็นคนดี มักอ่อนน้อมถ่อมตน...ผู้โง่เขลามักหยิ่งยโส ทะนงตน คนโง่มักอวดตัวว่าฉลาด จึงโอ้อวด คุยเบ่ง ทับถมคนอื่น... ส่วนคนฉลาดมักไม่อวดตัว จักเป็นคนอ่อนน้อม ถ่อมตน ไม่หยิ่งยโส ไม่โอหัง และชอบประกาศความดีของผู้อื่น

๕๓. แมลงผึ้ง ชอบของหอมของหวาน แมลงวัน ชอบของเหม็นของเน่าเสีย...ถ้าลูกชอบสิ่งที่ไม่ดี คบคนไม่ดี คิดไม่ดี พูดไม่ดี ทำไม่ดี ไปสู่สถานที่ไม่ดีแล้ว ลูกก็จะเปรียบเช่นแมลงวัน ซึ่งไม่มีใครชอบหรืออยากจะให้ความรัก...แต่ถ้าลูกคิดดี พูดดี ทำดี คบคนดี และไปแต่เฉพาะที่ดี ลูกก็เป็นเช่นแมลงผึ้ง คนดีใคร ๆ ก็อยากคบด้วย...ถ้าลูกเป็นแมลงฝึ้ง ลูกก็จะได้พบกับดอกไม้ ถ้าลูกเป็นแมลงวัน ลูกก็จะได้พบกับของเน่าเหม็น...คำโบราณว่าไว้ ขี้เกียจ เป็นแมลงวัน ขยันเป็นแมงผึ้ง

๕๔. ผู้ที่รู้จักประมาณตน เป็นคนฉลาด...ลูกควรใช้จ่ายตามฐานะ ลูกจักไม่ขัดสนตลอดไป

๕๕. ถ้าลูกมีความพากเพียรและถ่อมตนแล้ว ภายใต้ท้องฟ้า ลูกจักทำได้ทุกสิ่ง...ธรรมะสอนไว้ว่า คนล่วงทุกข์ได้ เพราะความเพียร

๕๖. ถ้าลูกทำงานด้วยความรีบร้อน ร้อนรน มักทำความผิดพลาดมาให้ลูกเสมอ...ลูกต้องทำด้วยความรวดเร็ว แบบมีสติ จึงจะประสบความสำเร็จได้อย่างถูกต้องและราบรื่น

๕๗. การนินทาและว่าร้ายต่อผู้อื่น มันเจ็บปวดมากกว่ามีดที่กรีดเนื้อเขามากมายหลายเท่านัก...เมื่อลูกเข้าใจอย่างนี้แล้ว อย่านินทา อย่าว่าร้ายผู้อื่นเลย เพราะเมื่อเขาเจ็บปวดเพราะคำพูดของเราแล้ว เขาก็สามารถทำความผิดกับเราได้ เราก็เดือดร้อน

๕๘. คนขี้เกียจ...มักอ้างว่า ยังไม่ต้องทำ เพราะเช้าไป เพราะเย็นไป เพราะร้อนไป เพราะหนาวไป เพราะฝนตก เพราะแดดออก ถ้าลูกอ้างอย่างนี้ จะทำอะไรก็จะไม่สำเร็จ

๕๙. ในสมัยนี้ ใครก็ชอบแต่ของดี ๆ แต่ไม่รู้ว่า อย่างไรถึงจะดี จึงขอเตือนว่า

...อย่าดีแต่จะคิด ลูกต้องคิดแต่จะดีดี

...อย่าดีแต่พูด ลูกต้องพูดดีดี

...อย่าดีแต่ทำ ลูกต้องทำดีดี

...อย่าดีแต่จะคบคน ลูกต้องคบคนดีดี

...อย่าดีแต่จะไป ลูกต้องไปดีดี

ลูกจง คิดดี พูดดี ทำดี คบคนดี ไปสู่สถานที่ดีดี

๖๐. ถ้าลูกละเลยเรื่องเล็กน้อย กระทำผิดเพียงเล็กน้อยในปัจจุบัน ลูกอาจต้องเสียใจอย่างใหญ่หลวงในภายหน้า...คิดกับผู้อื่นไม่ดี ในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นคิดไม่ดีกับเราในวันหน้า...ทำกับผู้อื่นไม่ดี ในวันนี้ อาจถูกผู้กระทำต่อเราไม่ดีในวันหน้า...รังแกผู้อื่น ในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นรังแกในวันหน้า...โกงผู้อื่น ในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นรังแกในวันหน้า...โกหกผู้อื่นในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นโกหกในวันหน้า...เหยียดหยามผู้อื่น ในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นเหยียดหยามในวันหน้า...โกรธผู้อื่นในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นโกรธในวันหน้า...ริษยา อาฆาตผู้อื่น ในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นริษยา อาฆาตในวันหน้า...ฆ่าผู้อื่นในวันนี้ อาจถูกผู้อื่นฆ่าในวันหน้า

ในทางตรงกันข้าม...ถ้าลูกรักและเมตตาผู้อื่น ในวันนี้

ลูกก็จักได้รับความรักและเมตตา...ในวันข้างหน้าด้วยเช่นกัน

สรุปแล้ว : อะไรที่เป็นสิ่งไม่ดี มิควรทำ...จงทำในสิ่งที่ดีดี ต่อตนเองและผู้อื่น เพราะสิ่งดีจะทำให้ชีวิตมีความสุข

**********************************************

ขอขอบคุณทุกท่านที่เข้ามาอ่านบันทึกนี้ค่ะ

บุษยมาศ แสงเงิน

๒๔ มีนาคม ๒๕๖๔