คนไทย..ในวัยสูงอายุ จะรักและผูกพันในเรื่องราวของป่าไม้ ได้พบได้เห็นเป็นเรื่องปกติ ไม่เน้นปลูกเพราะว่ายังมีมากพอ ปัจจุบันต้นไม้แทบไม่เหลือหรอ ถ้าให้เด็กรุ่นใหม่ปลูก..ไม่รู้ว่าจะปลูกทันหรือไม่?
การศึกษาไทย ก็หมายถึงโรงเรียน ถ้าไม่ใช่โรงเรียนเชิงเขา หรือโรงเรียนบนดอยสูง เราจะพบต้นไม้ในโรงเรียนยากมาก เพราะรัฐทุ่มเทงบประมาณให้โรงเรียนประเภทต่างๆมากมาย..
งบประมาณกับอาคารจึงเป็นของคู่กัน..แต่ต้นไม้ที่บดบังตัวอาคาร เริ่มจะมีปัญหา และมักจะเป็นส่วนเกินอยู่เสมอ..เราจึงไม่ค่อยจะพบไม้ใหญ่ๆในโรงเรียนมาหลายปีแล้ว..
รู้สึกดี ชื่นชม และขอบคุณครู ที่ไปโรงเรียนไหนภายในอำเภอ แล้วเห็นต้นไม้เป็นทิวแถว ไม่ร้อนแล้งโล่งเตียน เหมือนโรงเรียนในเมือง..บ่งบอกถึงการดูแลและอนุรักษ์..
ผมโชคดีที่มาอยู่โรงเรียนขนาดเล็กที่มีพื้นที่กว้างใหญ่มาก มากจนดูแลไม่ทั่วถึง จึงไม่ต้องเหนื่อยและไม่ต้องไปทำอะไรทั้งสิ้น..ปล่อยให้เป็นป่าไป
ร้อยละ ๓๐ ที่เป็นป่าไม้ยืนต้น ที่ผมไม่ได้ปลูก ต้นไม้ใหญ่น้อยเกิดจากวิสัยทัศน์ของครู ผู้บริหาร และนักการภารโรงรุ่นก่อนๆ..ปลูกสร้างเอาไว้ให้แผ่นดิน
ทั้งไม้ประดู่ มะค่า สะเดาและขี้เหล็ก..เป็นทิวแถวแนวสวยและเป็นระเบียบเรียบร้อยมาก บ่งบอกความตั้งใจและจริงจัง..เพื่อให้ตั้งมั่นและยืนต้นมาจนถึงทุกวันนี้
ผมกับนักเรียนเข้าไปเดินชมปีละหลายครั้ง และครั้งหลังๆผมตัดสินใจให้บริเวณโคนไม้ทุกแห่งโล่งเตียน เพื่อจะได้ไม่เป็นที่ซ่องสุมของ “ยุง”
พอเข้าไปดูแลใกล้ชิด เหมือนต้นไม้มีชีวิต คือเริ่มที่จะเจริญเติบโตเร็วขึ้นอย่างผิดหูผิดตา แผ่กิ่งก้านสาขามาชนกัน จนเกือบจะกลายเป็นอุโมงค์
ผมมีโครงการอยู่ในใจ ที่จะให้โคนไม้มีไม้ประดับปกคลุม และตั้งใจจะทำถนนเลี้ยวลดคดเคี้ยวไปตามแนวต้นไม้ เพื่อให้นักเรียนเดินสำรวจและศึกษาพันธุ์ไม้ได้ง่ายขึ้น
ต้นไม้ในโรงเรียน..มิใช่สัมผัสด้วยสายตาแล้วคิดไปว่าร่มรื่น แต่ยิ่งกว่านั้น อากาศที่ถ่ายเทมาจากต้นไม้หลังอาคาร ให้ความสดชื่นสบายใจทั้งวัน..
ต้นไม้..คือสื่อการสอนชั้นเยี่ยม..เป็นบ่อเกิดแห่งคุณธรรม นำเด็กให้อ่อนโยน ครูจะปลูกป่าในใจเด็กได้สำเร็จ..ถ้าโรงเรียนปกคลุมไปด้วยต้นไม้
ต้นไม้..จึงให้อะไรตั้งเยอะแยะ..การที่ผู้คนไม่อยากปลูก เกิดจากดินที่แห้งแล้ง จึงควรใช้ปุ๋ยคอกช่วยเติมที่ก้นหลุมก่อนปลูก..จากนั้นรดน้ำบ้างและใส่ใจลงไปเท่านั้น
ปัจจุบัน..สพฐ.กำลังพูดคุยแต่วิทยาการใหม่ๆและ กระทรวงศึกษาธิการ พูดถึงป่าน้อยมากๆ..ดังนั้น เพื่อให้แผ่นดินชุ่มชื้นและโลกน่าอยู่ โรงเรียนในระดับรากหญ้าต้องหันมาช่วยกัน..ไม่ต้องรอนโยบายสั่งการ
เราทำเรื่องยากๆมาเยอะแล้ว ทำตามที่เขาสั่งมาก็มากมาย ลองทำเรื่องง่าย ให้ใจสั่งการ..หันมาปลูกต้นไม้ให้องค์กร.ความร้อนจะคลายและต้นไม้จะเป็นเพื่อนที่แสนดีของเรา
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๒๙ สิงหาคม ๒๕๖๒
