บางทีก็เคยได้ยินว่า ไม่ใช่ธุระ..หรือกงการอะไรของเรา ไม่ต้องไปยุ่งกับเขา..อะไรประมาณนี้ สังคมไทยในยุคปัจจุบัน..ยังให้ความสำคัญของการไม่ “ล้ำเส้น” ตีกรอบตนเอง แบบที่ไม่ต้องก้าวก่ายซึ่งกันและกัน..
ถ้าคนไทยส่วนใหญ่คิดเช่นนี้กันหมด อนาคตประเทศชาติจะเป็นอย่างไร? ในเมื่อคนในชาติเอาแต่เรื่องของตัวเอง ไม่ใส่ใจคนและงานรอบข้าง ไม่มองและไม่เอามาเป็นธุระ..ให้ค้างคาใจ
สังคมผู้สูงอายุ..น่าจะต้องเป็นธุระของผู้คนบ้าง ทั้งเด็ก เยาวชนและคนรุ่นใหม่ ที่จะต้องให้ความสำคัญกับคำว่า “เอื้ออาทร”..มากกว่าการเอาหูไปนา เอาตาไปไร่..
เพียงแค่หันมามองคนเฒ่าคนแก่และผู้สูงวัย ด้วยน้ำใจเกื้อกูล คิดเสียว่าไม่ใช่ญาติก็เหมือนญาติ เพราะเราเป็นคนไทย..ไม่ทอดธุระ เมื่อถึงคราที่จะต้องช่วยเหลือใครสักคน
ธุระไม่ใช่..ยังไม่ได้มีบทบาทที่ชัดเจนในสังคม เมื่อคนไทยเข้าสู่ยุค “จิตอาสา” และพูดถึงการ “แบ่งปัน”มากขึ้นเรื่อยๆ การทำดีด้วยหัวใจ..จึงรับเป็นธุระที่จะเข้าไปมีบทบาท เข้าไปมีส่วนร่วมสนับสนุนช่วยเหลือ...
ไม่ใช่ธุระของเรา..แค่คิดเท่านั้น จิตก็บ่มเพาะความใจแคบไปกว่าครึ่งแล้ว ลองนึกดูก็ได้ หากว่าภัยธรรมชาติเกิดขึ้นในหมู่บ้านเรา เราอาจไม่อยู่ในจุดที่ประสบภัย แต่ขณะเดียวกัน ผู้คนรอบบ้านเดือดร้อนกันหมด เราจะกล้าบอกไหมว่า..ธุระไม่ใช่..
ภัยพิบัติทางธรรมชาติของประเทศในอาเซียน..เกิดซ้ำแล้วซ้ำเล่า ไม่เคยมีประเทศไหนนิ่งดูดาย ต่างฝ่ายต่างรีบเข้าไปช่วยเหลือ ผู้นำประเทศรับเป็นธุระ..ที่จะจัดหาเครื่องมือและงบประมาณ ตลอดจนประสานทุกฝ่ายเพื่อช่วยเหลือประเทศนั้น หรือช่วยคนไทยที่อาศัยในประเทศนั้นๆ...
ธุระไม่ใช่ แก้ไขลักษณะนิสัยแบบนี้ได้ที่โรงเรียน โดยครูต้องจัดกิจกรรมพัฒนาคุณลักษณะที่พึงประสงค์ ทำแบบฝึกสร้างสถานการณ์ให้เด็ก “ใจกว้าง” ทำงานได้มากกว่า “หน้าที่และความรับผิดชอบ” เช่น ช่วยครูดูแลน้อง หรือ แบ่งพื้นที่สิ่งแวดล้อมให้พัฒนา เพื่อสร้างความรักความผูกพันและเป็นเจ้าขององค์กรร่วมกัน
ธุระไม่ใช่..อาจไปไม่ถึงซึ่งความเห็นแก่ตัว ก็แค่ไม่อยากเปลืองตัวหรือต้องเดือดร้อน แต่ถ้ามองในแง่ที่งดงาม คือความ “เสียสละ” ทำอะไรได้ต้องรีบทำ ถ้าสิ่งนั้นทำให้สังคมดูดี คนในสังคมมีความสุข...
ปัจจุบัน..เราต้องการ “ผู้นำ”ในทุกด้านที่จะมาสรรค์สร้างบ้านเมือง รับเป็นธุระบริหารจัดการทั้งในระดับรากหญ้าไปจนถึงระดับชาติ ในบางครั้งบางสถานการณ์การช่วยเหลือและรับเป็นธุระให้..ไม่จำเป็นต้องเป็นคนเก่งก็ได้ แค่มีความรู้สึกที่จะหยิบยื่นมือเข้าไป..เท่านั้น
ผมลองเรียนรู้ที่จะเป็นธุระให้ชุมชนหมู่บ้าน..ผมเห็นป้ายบอกชื่อหมู่บ้าน..ที่ทำด้วยเหล็กแน่นหนา แต่สนิมเหล็กเกาะเต็มหมด จนมองไม่เห็นชื่อหมู่บ้าน...
ผมโทรไปถามเทศบาลว่า..จะผิดระเบียบหรือไม่? ถ้าผมจะทาสีใหม่ แล้วเขียนชื่อหมู่บ้านให้สวยงามและเรียบร้อยเหมือนเดิม...
พอเทศบาลอนุญาตผมก็ทาสีขาวลบรอยสนิม จากนั้นก็รองพื้นอีกครั้ง ก่อนที่จะเขียนชื่อหมู่บ้านต่อไป..งานนี้..ทำไปคิดไป ธุระไม่ใช่..มันเป็นเช่นนี้เอง ทั้งร้อนทั้งเหนื่อยก็ต้องอดทน..เพื่อสังคมส่วนรวมที่เราต้องมีส่วนรับผิดชอบด้วย..
กลับเข้าบ้าน..หลังจากไปซ่อมเสริมช่วยครู ถามตัวเองว่า..ธุระอะไรของเรา ผอ.เข้าให้มีนิเทศกำกับติดตาม และมอบหมายสั่งการ..แต่มาคิดอีกที ถ้านักเรียนอ่านไม่ออก “คุณภาพ”ไม่เกิดขึ้น..ก็ต้องเป็นธุระของผอ.อยู่ดีที่จะต้องหาทางแก้ปัญหา..
บางเรื่องราว..ธุระไม่ใช่ มันอาจจะไม่ใช่แค่เพียงหน้าที่..แต่ความรู้สึกมันก็ต้องมีที่จะต้องรับผิดชอบต่อสังคมและองค์กรบ้าง....
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๒๙ กันยายน ๒๕๖๑
