โรคอุจจาระร่วง (Diarrhea)

นายอานนท์ ภาคมาลี (คนหาปลา ข้าราชการบำนาญ)

โรคอุจจาระร่วง หมายถึง ภาวะที่มีการถ่ายอุจจาระเหลว หรือถ่ายมีมูก หรือปนเลือดโรคอุจจาระร่วงแบ่งออกเป็น

  1. อุจจาระร่วงอย่างเฉียบพลัน จะมีอาการอุจจาระร่วงที่เป็นทันที่ทันใด แต่เป็นระยะสั้นๆ ไม่เกิน 2 สัปดาห์
  2. อุจจาระร่วงชนิดเรื้อรัง จะมีอาการอุจจาระร่วงที่ติดต่อกันนานกว่า 2 สัปดาห์ และบางรายอาจเป็นเดือนหรือหลายเดือนติดต่อกัน หรือมีอาการเป็นพักๆ

เกิดจากหลายสาเหตุ ได้แก่เชื้ออหิวาตกโรค เชื้อบิด ซัลโมเนลลา อีโคไล ฯลฯ เชื้อปรสิตในลำไส้ เช่นอะมีบา หรือจากเชื้อไวรัส เช่นไวรัสโรต้า

อาการและอาการแสดง

    ถ่ายอุจจาระเหลวตั้งแต่ 3 ครั้งขึ้นไป หรือถ่ายมีมูกปนเลือดอย่างน้อย 1 ครั้ง หรือถ่ายเป็นจำนวนมาก ตั้งแต่ 1 ครั้งขึ้นไปใน 1 วัน นอกจากนี้ยังขึ้นอยู่กับสาเหตุของโรคอุจจาระร่วงเช่น

เกิดจากเชื้อไวรัส ที่พบบ่อยได้แก่ไวรัสโรต้า อุจจาระมีลักษณะ เป็นฟอง กลิ่นเหม็นเปรี้ยว หรือกลิ่นกรด พบบ่อยในเด็กที่รับประทานนม

เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย

  1. อีโคไล อุจจาระมีลักษณะเป็นน้ำใสเหมือปัสสาวะมีกลิ่นคาว
  2. อหิวาตกโรค ถ่ายอุจจาระเป็นน้ำ ครั้งละมากๆ ในรายที่เป็นรุนแรง อุจจาระมักมีสีขาวขุ่น เหมือนน้ำซาวข้าว มีกลิ่นคาวจัด
  3. ซัลโมเนลลา อาจมีไข้หรือไม่มีก็ได้ ถ่ายอุจจาระเป็นน้ำสีเขียวในช่วงแรก 2 – 3 ครั้ง ต่อมาถ่ายเหลวมีมูกและเลือดปน
  4. ซิเกลลา ในเด็กมักมีไข้สูง อาจพบอาการชักร่วมด้วย ช่วงแรกอาจถ่ายอุจจาระเป็นน้ำต่อมาถ่ายกรปริดกระปรอย มีมูกปนเลือด มีอาการปวดท้องเหมือนถ่ายไม่สุด

การติดต่อของโรค

โดยการบริโภคอาหาร หรือเครื่องดื่มที่มีเชื้อปนเปื้อนมาจากอุจจาระของผู้ป่วยหรือผู้เป็นพาหะ

อันตรายจากโรคอุจจาระร่วง

อันตรายที่สำคัญคือ ภาวะขาดน้ำและเกลือแร่ อาจทำให้ช็อก หมดสติ และถึงแก่ความตายได้ และภาวะขาดสารอาหารในช่วงหลัง ซึ่งส่งผลให้ผู้ป่วยโดยเฉพาะในผู้ป่วยเด็กเล็ก และผู้สูงอายุ เกิดโรคแทรกซ้อน เป็นอันตราย แก่ชีวิตได้เช่นกัน

  1. วิธีป้องกันจากโรคอุจจาระร่วง ด้วยตนเอง
  2.  ล้างมือให้สะอาด ด้วยสบู่ และน้ำสะอาด ทุกครั้งก่อนปรุง ก่อนรับประทานอาหาร และภายหลังจากการเข้าห้องน้ำ
  3. ดื่มน้ำสะอาด ถ้าเป็นน้ำต้มสุกจะดีที่สุด และเลือกซื้อน้ำแข็งที่ถูกหลักอนามัย
  4. เลือกรับประทานอาหารที่สะอาด สุกๆใหม่ๆ ไม่ควรรับประทานอาหารที่ดิบหรือสุกๆดิบๆ
  5. อาหารที่เหลือ จากการรับประทานอาหาร หรืออาหารสำเร็จรูปที่ซื้อไว้ ควรอุ่นให้ร้อนจัด ทุกครั้งก่อนรับประทาน
  6. ผักหรือผลไม้ ล้างด้วยน้ำสะอาด หลายๆครั้ง
  7. ส่งเสริมให้มารดา เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ เพื่อให้เด็กมีภูมิคุ้มกันโรค
  8. ภาชนะ และอุปกรณ์ ที่ใช้ในการประกอบอาหาร เช่น มีด เขียง หม้อ กระทะ ล้างทำความสะอาด
  9. ทิ้งขยะลงในถังขยะ ที่มีฝาปิด กำจัดขยะ มูลฝอย อย่างสม่ำเสมอ
  10. ถ่ายอุจจาระลงในส้วม ที่ถูกสุขลักษณะ

ถ้าประชาชน หรือเด็กในครอบครัว มีอาการของโรคอุจจาระร่วง สามารถเริ่มต้นรักษา ได้ที่บ้านโดยใช้กฎ 3 ข้อ ขององค์การอนามัยโลก

  1. ให้ดื่มสารลายน้ำตาล เกลือแร่ โอ อาร์ เอส หรือของเหลวมากกว่าปกติ เพื่อป้องกันการขาดน้ำ และไม่ควรกินยาหยุดถ่าย
  2. ให้อาหารอ่อนย่อยง่าย เช่น ข้าวต้ม โจ๊ก น้ำข้าว หรือแกงจืด ไม่งดอาหาร รวมทั้งนมแม่ สำหรับเด็กที่ดื่มนมผสม ให้ผสมเหมือนเดิม แต่ลดปริมาณลดลงและให้สลับกับการละลายน้ำตาลเกลือแร่ เพื่อป้องกันการขาดสารอาหาร
  3. เมื่ออาการของโรคอุจจาระร่วง ไม่ดีขึ้น ได้แก่
  4. ถ่ายเป็นน้ำมากขึ้น
  5. อาเจียนน้อย กินอาหารไม่ได้
  6. กระหายน้ำมากกว่าปกติ
  7. มีไข้สูง
  8. ถ่ายอุจจาระมีมูกปนเลือด (ควรไปพบเจ้าหน้าที่สาธารณสุข หรือ แพทย์)

วิธีผสมสารลายน้ำตาลเกลือแร่ โอ อาร์ เอส

  1. ผสมน้ำตาลเกลือแร่ โอ อาร์ เอส 1 ซองในน้ำต้มสุกที่เย็นแล้ว 1 แก้ว (120 cc)
  2. ถ้าไม่มีอาจเตรียมเองได้ โดยใช้เกลือแกง ครึ่งช้อนชา และน้ำตาลทราย 2 ซ้อนโต๊ะ ละลายในน้ำต้มสุก 1 ขวด น้ำปลากลม (750 cc)
  3. หากผสมแล้วกินไม่หมด ภายใน 1 วัน (24 ชั่วโมง)ให้เททิ้ง และผสมใหม่

 

ជំងឺអាសន្នរោគ (រាគ)
អ្នកអានអនាម័យសាធារណៈ (ម៉ាងហ្វារ៉ា)


ពហុព័ត៌មានខ្លីៗដែលមាននៅលើអ៊ីនធឺរណែត
1. អុហ្សារៀររុងយ៉ាងហ្មត់ចត់នឹងមានអារ់អុឹមរៀររងុងដែលជាថនតធ្យាដតរៈជាហូរហត់ខ្លីមិនហួស 2 សប្តាហ៍
2. អ៊ុចហ្សាយរ៉ុនហ្សិនហសរហាំនឹងមានអាការៈជូរចត់ដែលទាក់ទងគ្នាយូរអង្វែងជាង 2 សប្តាហ៍និងមួយខែក្រោយអាការៈជួនកាលឬចៃដន្យឬជាប់ពាក់ព័ន្ធគ្នាឬមានអាក្រក់។
เกิดจากหลายสาเหตุ ได้แก่ เชื้ออหิวาตกโรคเชื้อบิดซัลโมเนลลาอีโคไล ฯลฯ เชื้อปรสิตในลำไส้เช่นอะมีบาหรือจากเชื้อไวรัสเช่นไวรัสโรต้า
អារ៉ាញ់និងអាហារ
    1 បងាាយឬ 1 ដងកើតឡើងក្នុង 1 ថ្ងៃក្រៅពីនេះនៅតែបន្តឡើងនៅទី 1 ថ្ងៃក្រៅពីនេះនៅតែបន្ដនៅទីប្រជុំជននៃប្រទេសអ៊ីតាលីរទេះសេះ
កើតពីក្មេងវីវីរ៉ុសដែលមានការពិបាកមានកូនហ្មត់ច្រឡំឬមានកូនយ៉ាងហោចណាស់មានកូនច្រើន។
កើតពីសាកសពប៊ីប៊ីធី
- អ៊ីឡូជីអាយ៉ៃអេចចាមរ៍មានរូបចម្លាក់ជាភាសាអង់គ្លេស
- អុហ្វាត្កាបក្រដាសអុទាររាន្តជាទឹកហូរម្តងម្កាលជាច្រើនណាស់នៅក្នុងរដិបរដុបដែលមានពណ៌ខ្ចីខៀវខ្ចីពាសពេញទឹកអាស៊ីត
- ស៊ុលមុនឡារ៉ាអាំចឹងមានខ្លាញ់ឬក៏អត់មានកម្រិតខ្យល់អញ្ចាញធ្មប់ 2 - 3 ដងជាប់នឹងកាំជណ្តើរមាំមួននិងលិចពន
- ស៊ីលីឡាក្នុងកូនក្មេងមានកូនខ្ពស់ហូបចុកអារ៉ាប់ចៃដន្យមាំមួនអូនឈឺខ្យល់អូនឈឺខ្យល់ឈឺចុកចាប់អូនឈឺចុក្ដាឈឺចាប់ឈឺចុកចាប់ឈឺពោះ
ការទាក់ទងរបស់ពិភពលោក
ការបំរែបំរួលរឺអាឡែនឌ័រ
អាតកាលពីព្រះអាទិត្យអ៊ុចហ្សារ៉ារ៉ុន
អាត្មាដែលមានកិរិយាសព្ទដូចគ្នានឹងចង្កោមអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ជឹងអញ្ចឹង! ជីវិតមានដូចគ្នា
តើធ្វើដូចម្តេចដើម្បីទប់ស្កាត់មេរោគ?
1. ล้างมือให้สะอาดด้วยสบู่และน้ำสะอาดทุกครั้งก่อนปรุงก่อนรับประทานอาหารและภายหลังจากการเข้าห้องน้ำ
2. ផឹកទឹកឱ្យបានល្អបើសិនជាមានទឹកអាស៊ីតច្រើនពេកហើយជ្រើសរើសយកទឹកដោះគោល្អបំផុត។
3. ជ្រើសរើសទទួលយកការខុសឆ្គងជាអកុសលអាល់ប៊ុមថ្មី
4. អាហារដែលហូបពីការទទួលយកថ្នាំអាស្រូវអាហារឬក៏អាហារសំរាប់ការញ៉ាំញាប់ម្តងទៀតលើកមុនទទួលបាន។
5 ។ បន្លែផ្លែឈើឬលាមក។
6 ។ ជំរុញអោយមានគំនិតមុឹងទាត់ពិន័យកូនមេនីដើម្បីឱ្យកូនមានផ្ទៃពោះកាកបាទក្រហមកម្ពុជា
7. ภาชนะและอุปกรณ์ที่ใช้ในการประกอบอาหารเช่นมีดเขียงหม้อกระทะล้างทำความสะอาด
8. ទ្រីញំខុសពីការខូចខាតដែលអាចធ្វើទៅបាន។
9. ចានអីរុារបោះក្នុងស្នាមម្ខាង
បើសិនជាប្រជាជនឬកុមារនៅក្នុងគរុកោសល្យមានអាណាចក្រនៃបល្លិកហ៊្វូតឌ័រអាចទប់ស្កាត់ការចាប់ផ្តើមថែរក្សាទុកជាមុនបាន 3 អត្ថបទរបស់អងគ្លិកអាន់ម៉េចពិភពលោក
1. ឱ្យផឹកស្រាសារពើភ័ណ្ឌដើម្បីការពារទប់ស្កាត់ការខ្វះចន្លោះនិងការខ្វះចំណី។
2. អោយអាហារត្ប៉ុងញ៉ាំញ៉ាំដូចជាទឹកដោះគោជូតកាំញីមិនឱ្យញ៉ាំញ៉ាំរឺក៏ពោះវៀនមាំមួនមិនអោយញ៉ាំញ៉ាំទឹកដោះគោគ្រប់គ្នាអោយដុះក្បាលកូនកាំញ៉ាំទឹកដោះគោមុឹងឱសថបំបាត់ការឈឺចាប់និងបំបាត់ការឈឺចាប់។
3. ពេលអ័រហ្គោអ៊ុហ្សែររ៉ុងមិនល្អឡើងបានក្រា
1. ចង្វាក់មួយគឺជាទឹកហូរហៀរ
2. អាហ៊្សែនណីកន្យានអាហាន់មិនមាន
3. ចង្រ្កានច្រើនពេក
4. មានស៊ុតខ្ពស់
5. ចូរៀលចារ់មានគិនប៉ុងភ្លឺ (គួររើទៅជួបពិភាក្សាជាមួយគ្រូគង្វាលឬសាធារណៈជន)
វីតាមី្បៀងអៀរ៉ូអេស
1. ផលិតកាហ្វេអ៊ីសូ 1 ស៊ីនក្នុងទឹកអំពៅទឹកដោះគោដែលមានទំងន់ 1 កែវ (120 ស៊ីស៊ី)
2. ស្ករកៅស៊ូគងសង្សុសសូកូឡានិងទឹកដោះគោ 2 ស៊ីអ៊ីតតុក្កតាលាយទឹកដោះគោ (750 ស៊ីស៊ី)
3. ប្រសិនបើរកគ្រាប់ចុចរួចដាក់ពាក្យដាក់ក្នុង 1 ថ្ងៃ (24 ម៉ោង) ផ្តល់เทទីតឹងនិងផលិតផលថ្មី