ผู้ที่จะเป็นนักวิจัยที่ดีได้ควรจะได้ฝึกฝน และปรับปรุงตนเองให้เหมาะสมกับการเป็นนักวิจัยเช่นเดียวกับการฝึกฝนการงานในสาขาวิชาชีพอื่น ๆ

          การวิจัยเป็นการทำงานที่จะฝึกให้ผู้วิจัยทำงานอย่างมีระบบ มีระเบียบแบบแผน มีกฎเกณฑ์ มีการใช้ความคิดและสติปัญญาอย่างรอบคอบ รอบรู้ รู้จักใช้เหตุและผลในการตอบประเด็นปัญหา ที่ละประเด็น และเชิงระบบ
          ดังนั้นผู้ที่จะเป็นนักวิจัย โดยเฉพาะในช่วงแรก ๆ จะต้องมีการเตรียม มีการฝึกค้นคว้า หาความรู้ในเรื่องระเบียบวิธีวิจัย สถิติ และการฝึกทำวิจัยในฐานะผู้ร่วมฯ มาบ้างแล้วพอสมควร มิใช่ว่าทุกคนที่ผ่านการศึกษาระดับมหาวิทยาลัยแล้ว จะเป็นนักวิจัยได้เลยเหมือนกันหมด ผู้ที่จะเป็นนักวิจัยที่ดีได้ควรจะได้ฝึกฝน และปรับปรุงตนเองให้เหมาะสมกับการเป็นนักวิจัยเช่นเดียวกับการฝึกฝนการงานในสาขาวิชาชีพอื่น ๆ จะขอยกเรื่องคุณสมบัติของนักวิจัยที่ดี มาย่อ ๆ ดู เพื่อพิจารณาร่วมกัน หรือจะมีอย่างอื่นอีกก็เพิ่มติมได้
          1. ควรจะเริ่มต้นความชอบ หรือพอใจ หรือมีใจรักในการวิจัย
          2. ควรจะเป็นผู้ที่ใฝ่หาความรู้ มีสำนักและวิญญาณของนักวิชาการและนักวิจัย
          3. ควรจะเป็นคนช่างสังเกต รู้จักใช้ความคิดในแง่เหตุและผล
          4. ควรจะเป็นคนอุตสาหะ อดทนและใจกว้าง (รับฟัง รับรู้ พร้อมเรียนรู้ตลอดเวลา)
          5. ควรจะเป็นคนที่ได้พยามลดอคติ หรือความลำเอียงให้เหลือน้อยที่สุด (เชื่อว่าไม่หมดเสียทีเดียว)
          6. ควรจะเป็นคนมีจริยธรรมและมีจรรยาบรรณของการวิจัย (ข้อนี้ควรมีทุกเรื่อง)
           การทำวิจัยเป็นงานที่ต้องใช้ความรู้ด้านศาสตร์และศิลปะ และนักวิจัยเองก็ต้องมีจิตสำนึกของจริยธรรมและจรรยาบรรณของการวิจัยไว้ด้วยเสมออย่าได้ขาด นักวิจัยจะมองข้ามไปไม่ได้ เพราะถ้านักวิจัยละเลย หรือละเมิดคุณลักษณะข้อนี้ งานวิจัยนั้นอาจมีผลกระทบทำให้เกิดความเสียหายต่อผู้อื่นไม่มากก็น้อย ซึ่งไม่สมควรเลย ซึ่งจะได้เขียนไว้เป็นการเฉพาะอีกครั้งหนึ่ง

     เรื่องทั้งหมดที่เขียนเป็นตอน ๆ คือ [บทนำ ขั้นตอนการทำวิจัย] [การเลือกเรื่อง เลือกปัญหา และการกำหนดปัญหาการวิจัย] [การทบทวนเอกสาร วรรณกรรม และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง] [การกำหนดกรอบแนวคิดหรือทฤษฎี] [การตั้งสมมติฐาน] [การกำหนดตัวแปรและการวัด] [การกำหนดหรือวางรูปแบบการวิจัย] [การเตรียมและพัฒนาเครื่องมือในการวิจัย] [การกำหนดกลุ่มประชากร และการเลือกกลุ่มตัวอย่าง] [การเก็บรวบรวมข้อมูล] [การเตรียมข้อมูลเพื่อการวิเคราะห์] [การวิเคราะห์ข้อมูล] [การแปลผลจากการวิเคราะห์ข้อมูล] [การเขียนรายงานวิจัย] [ความคลาดเคลื่อนหรือผิดพลาดที่เกิดขึ้นได้จากการวิจัย] [จรรยาบรรณนักวิจัย] [คุณสมบัติของนักวิจัยที่ดี]
     หมายเหตุ: หากยังไม่ link หมายถึงยังไม่ตีพิมพ์ไว้ครับ
     ผมเอาประสบการณ์ส่วนหนึ่งที่ได้จากการเรียน และลงมือทำมาเขียน ถ้าหากเอามาจากที่อื่น ๆ มาผสมผสานลงไป ก็อ้างอิงไว้ และหากผิดถูกประการใด ก็ขอน้อมรับเพื่อการปรับปรุงในทันทีนะครับ (เขียนเหมือนรายงานนักศึกษาเลย) สิ่งนี้ยังต้องการคำชี้แนะอีกมาก ขอเชิญเติมเต็มให้ด้วยครับ