นวัตกรรม : ความหมาย ประเภท และองค์ประกอบ (2)
ประเภทของนวัตกรรม
การจำแนกประเภทของนวัตกรรมแบ่งได้หลายประเภทตามลักษณะขอบเขต และวัตถุประสงค์ของการนำไปใช้ ก็จะสามารถจำแนกเป็น 3 ลักษณะคือ
1. จำแนกตามเป้าหมายของนวัตกรรม
1.1 นวัตกรรมผลิตภัณฑ์ (Product Innovation) คือการพัฒนาและนำเสนอผลิตภัณฑ์ใหม่
ไม่ว่าจะเป็นด้านเทคโนโลยี หรือวิธีการก็ดี รวมไปถึงการปรับปรุงผลิตภัณฑ์เดิมที่มีอยู่ให้มีคุณภาพและประสิทธิภาพดียิ่งขึ้น(รักษ์ วรกิจโภคาทร,2547)
1.2 นวัตกรรมกระบวนการ(Process Innovation) หมายถึงการประยุกต์ใช้แนวคิด วิธีการ
หรือกระบวนการใหม่ ที่ส่งผลให้กระบวนการผลิต และการทำงานโดยรวมมีประสิทธิภาพสูงขึ้น(รักษ์ วรกิจโภคาทร,2547)โดยนวัตกรรมกระบวนการส่วนใหญ่จะมุ่งเน้นในเรื่องการควบคุมคุณภาพ และการปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตและการดำเนินการอย่างต่อเนื่อง
2. จำแนกตามระดับของการเปลี่ยนแปลง
2.1 นวัตกรรมในลักษณะเฉียบพลัน (Radical Innovation) เป็นนวัตกรรมที่มีระดับความใหม่ ในลักษณะที่มีความแตกต่างจากกรรมวิธี และแนวคิดใหม่อย่างสิ้นเชิงหรือเป็นการเปลี่ยนแปลงลักษณะแบบถอนรากถอนโคน(Schlling , 2008)
2.2 นวัตกรรมในลักษณะแบบค่อยเป็นค่อยไป( Incremental Innovation)เป็นนวัตกรรมที่มีลักษณะของการเปลี่ยนแปลงค่อยเป็นค่อยไป โดยพัฒนามาจากพื้นฐานแนวคิดหรือการออกแบบจากผลิตภัณฑ์เดิม ทั้งนี้ความสามารถในการเปลี่ยนแปลงมากน้อยเพียงใดขึ้นอยู่กับความสามารถและประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญ (Ettlit,1984; Gopolakrishnan & Dammanpour, 1997 ; Tidd et al ,
2001 ; Schilling, 2008)
3. การจำแนกตามขอบเขตของผลกระทบ
3.1 นวัตกรรมทางเทคโนโลยี ( Technological Innovation) เป็นนวัตกรรมที่มีพื้นฐานหรือ ขอบเขตของการพัฒนามาจากเทคโนโลยี โดยในปัจจุบันการพัฒนานวัตกรรมทางเทคโนโลยี มีบทบาทแล ะ ความสำคัญต่อหลาย ๆอุตสาหกรรม ทั้งนี้เนื่องจากเทคโนโลยี ช่วยทำให้การพัฒนานวัตกรรมสามารถตอบสนองความต้องการของลูกค้าหรือผู้บริโภค และสร้างความได้เปรียบในเชิงการแข่งขันได้เป็นอย่างดี
รวมทั้ง เป็นนวัตกรรมที่มีแรงผลักดันที่สำคัญของความก้าวหน้าในด้านต่างๆ ทั้งทางด้านสังคม เศรษฐกิจ การเมืองสิ่ง แวดล้อม แ ล ะ ความ เป็นอยู่ของประชากร ( พันธุ์อาจ ชัยรัตน์, 2547 ; Utterback & Suarez, 1993 ; Schilling,2008)
3.2 นวัตกรรมทางการบริหาร ( Administrative Innovation) เป็นเรื่องของการคิดค้น
และเปลี่ยนแปลงรูปแบบวิธีการตลอดจนกระบวนการจัดการองค์การใหม่ที่ส่งผลให้ระบบการทำงานการ ผลิตการ ออกแบบผลิตภัณฑ์ และการให้บริการขององค์การมีประสิทธิภาพเพิ่มมากขึ้น เช่น การบริหารองค์การในลักษณะโครงสร้างองค์การแบบเมตริกซ์ การใช้ แนวคิด Balanced Score Card ใ น ก า ร ว า ง แ ผ น แ ล ะ ป ร ะ เ มิ น ผ ล ง า น ข อ ง องค์การ (รักษ์ วรกิจโภคาทร, 2547)
บรรณานุกรม
พันธุ์อาจ ชัยรัตน์ . ( 2 5 4 7 ) . “ บ ท นำ เบื้องต้น ข อ งก ารจัด ก า ร นวัตก ร ร ม ” .การจัดการ
นวัตกรรมสำหรับผู้บริหาร .ก รุ ง เ ท พ ฯ : สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ กระทรวง วิทยาศาสตร์
และเทคโนโลยี.
รักษ์ ว ร กิ จ โ ภ ค า ท ร . ( 2547 ) . การจัดการนวัตกรรมสำหรับผู้บริหาร. กรุงเทพฯ : สำนักงาน
นวัตกรรมแห่งชาติ กระทรวง วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
Ettlit , J . E . a n d R e z a , E . 1992 ,“ O r g a n i z a t i o n a l
ntegration and Process Innovation”. Academy of Management Journal. Vol.35, pp. 795-827.