การสอนโดยการออกแบบ Web Quest
ผู้เขียนขอแนะนำเว็บไซต์ http://bestwebquests.com ซึ่งรวบรวมตัวอย่าง WebQuest ไว้หลากหลายวิชาและจำแนกความระดับชั้น ซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อครูและผู้ที่สนใจอย่างยิ่ง
มีองค์ประกอบที่สำคัญอยู่ 6 ส่วน คือ
1.ขั้นนำ เป็นขั้นเตรียมตัวผู้เรียนในการนำเข้าสู่กิจกรรม การเรียนการสอน โดยทั่วไปมักจะเป็นการให้สถานการณ์ที่จะให้ผู้เรียนร่วมแก้ปัญหาหรือปฏิบัติกิจกรรมการเรียนรู้ที่ออกแบบไว้
ในบทความนี้ จะยกตัวอย่างบทเรียน WebQuest เรื่อง แฟรนไซส์ (Franchise) ซึ่งเป็นการบูรณาการระหว่างวิชาคณิตศาสตร์
ตัวอย่าง ขั้นบทนำ กำหนดสถานการณ์ว่า นักเรียนสนใจที่จะลงทุนทำธุรกิจแฟรนไซส์เพราะการใช้ตราสินค้า (Brand Name) ซึ่งเป็นที่รู้จักในวงกว้างแล้วย่อมจะมีความเสี่ยงน้อย นักเรียนจึงต้องศึกษาการทำธุรกิจแต่ละประเภทก่อน เพื่อที่จะตัดสินใจเลือกทำธุรกิจที่ดีที่สุด
2.ขั้นภารกิจ เป็นปัญหาหรือประเด็นที่สำคัญผู้เรียนจะต้องดำเนินการเพื่อหาคำตอบหรือสร้างสรรค์ผลงานออกมา
ตัวอย่าง ขั้นกำหนดภาระงาน นักเรียนจะต้องศึกษาเกี่ยวกับธุรกิจแฟรนไซส์ การทำแผนธุรกิจ วิเคราะห์ธุรกิจแฟรนไซส์ที่นักเรียนสนใจ โดยอาศัยข้อมูลของบริษัทและสถิติทางการเงิน จัดเตรียมรายงานแผนธุรกิจเพื่อชักชวนให้เพื่อนนักเรียนในห้องเลือกลงทุนทำธุรกิจของนักเรียน และให้นักเรียนทั้งชั้นร่วมกันตัดสินใจเลือกธุรกิจแฟรนไซส์ที่เห็นว่าน่าลงทุน
3.ขั้นกระบวนการ เป็นการชี้แจงว่าผู้เรียนจะต้องประกอบกิจกรรมใดบ้างเพื่อให้บรรลุภารกิจที่วางไว้ โดยมีควายืดหยุ่นให้ผู้เรียนสร้างสรรค์ด้วยจะต้องมีกิจกรรมที่นำไปสู่ขั้นวิเคราะห์ สังเคราะห์ และการประเมินค่า กิจกรรมนั้นควรจะเน้นการสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง และกระบวนการเรียนแบบร่วมมือ
4.ขั้นแนะนำแหล่งความรู้ เป็นการให้แหล่งสารสนเทศที่มีบน www. เพื่อว่าผู้เรียนสามารถนำสาระความรู้เหล่านั้นมาแก้ปัญหาที่ได้รับมอบหมาย โดยเน้นเว็บไซส์แหล่งความรู้จริงที่มีความหลากหลาย และไม่ได้สร้างขึ้นมาโดยเฉพาะเพื่อการเรียนผ่านเว็บ
ตัวอย่าง ขั้นกระบวนการและแนะนำแหล่งความรู้ แบ่งกลุ่มนักเรียน กลุ่มละ 3 คน เพื่อทำใบงานที่ครูแจกให้ โดยนักเรียนสามารถหาข้อมูลได้จากลิงค์ ที่กำหนด จากนั้นแบ่งหน้าที่กันศึกษาข้อมูลตามแหล่งข้อมูลที่กำหนดให้ เพื่อเตรียมการเขียนแผนธุรกิจและการนำเสนองานโดยมีข้อเสนอแนะในการทำงานแต่ละขั้นแหล่งข้อมูลเพิ่มเติมรวมทั้งไฟล์ต้นแบบสำหรับจัดทำไฟส์นำเสนอให้ด้วย
5.ขั้นประเมินผล เป็นขั้นติดตามว่าผู้เรียนบรรลุวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้เพียงใด จะเน้นการวัดประเมินผลด้วยชิ้นงาน/ภาระงาน ซึ่งมักจะออกมาในรูปของการประเมินเชิงมิติคุณภาพโดยใช้เกณฑ์ Rubrice
ตัวอย่าง ขั้นประเมินผล ระบุประเด็นการประเมินผลงานในประเด็นต่าง ๆ โดยมีการกำหนดเกณฑ์ Rubrice ชัดเจน ตรงนี้เป็นคุณลักษณะพิเศษของสื่อแบบ WebQuest ที่มีการประเมินอยู่ภายในตัวเอง
6.ขั้นสรุป เพื่อให้ผู้เรียนเกิดความคิดรวบยอดที่เขาช่วยกันแสวงหาและสร้างขึ้นมาเอง
ตัวอย่าง ขั้นสรุปเป็นการชี้ให้นักเรียนเห็นตัวอย่างการทำธุรกิจในชีวิตจริงซึ่งสามารถจะเชื่อมโยงไปใช้กับการทำงานอาชีพอื่นๆ และเปิดโอกาสให้นักเรียนได้นำเสนองานบนอินเทอร์เน็ตอย่างถูกต้องและกระตุ้นจูงใจให้มีความพยายามในการทำงาน
กิจกรรมการเรียนการสอนดังกล่าวยังคงใช้กระบวนการกลุ่ม และเทคนิคการสอนตามแนวคิดของการเรียนรู้แบบร่วมมือ แต่มีความพิเศษตรงที่ครูได้จัดเตรียมแหล่งเรียนรู้ที่เหมาะสมให้นักเรียนได้ศึกษา โดยจัดเรียงลำดับไว้อย่างมีความหมายซึ่งแสดงถึงความพยายามในการจัดการเรียนการสอนที่ส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ลงมือปฏิบัติงานและจำลองการแก้ปัญหาในชีวิตจริงได้
ที่มา : จากหนังสือวารสารวิชาการ ปีที่ 15 ฉบับที่ 1 เดือน มกราคม – มีนาคม 2555
พิมพ์โดย... อาจารย์ทิพย์ผกา ทิพย์มณเฑียร สาขางานการขาย
