-
-
แผนการจัดการเรียนรู้
กลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม
รหัสวิชา ส 14101 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม 4
หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ความสำคัญของพระพุทธศาสนาและพุทธประวัติ
แผนการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ความสำคัญของพระพุทธศาสนา เวลา 1 ชั่วโมง
ใช้สอนวันที่......................................................................เวลา................................................นาฬิกา
มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด
มาตรฐานการเรียนรู้
มาตรฐาน ส 1.1 รู้และเข้าใจประวัติความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข
ตัวชี้วัด
มฐ.ส 1.1 ป.4/1 อธิบายความสำคัญของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือในฐานะเป็นศูนย์รวมจิตใจของพระพุทธศาสนิกชน
จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด
1. อธิบายความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเป็นศูนย์รวมจิตใจของพระพุทธศาสนิกชน (K)
2. จำแนกความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเป็นศูนย์รวมจิตใจของ
พุทธศาสนิกชน (P)
3. เห็นความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเป็นศูนย์รวมจิตใจของพระพุทธศาสนิกชน (A)
สาระสำคัญ
พระพุทธศาสนาเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของพุทธศาสนิกชน เป็นศูนย์รวมการทำความดี พัฒนาจิตใจ มีศาสนาสถานเป็นที่ประกอบศาสนพิธี และเป็นแหล่งปฏิบัติกิจกรรมทางสังคม เพื่อให้เกิดความสงบสุข
สาระการเรียนรู้
1. ความรู้
พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาที่คนไทยส่วนใหญ่นับถือ
2. ทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด
การสรุปความรู้ การสังเคราะห์ การประเมินค่า
3. คุณลักษณะอันพึงประสงค์
รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ รักความเป็นไทย
ความเข้าใจที่คงทน (Enduring Understanding)
นักเรียนสามารถสรุปได้ว่า พระพุทธศาสนาเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ เป็นศูนย์รวมจิตใจ มีศาสนสถานเป็นที่ประกอบศาสนพิธี และปฏิบัติกิจกรรมทางสังคมเพื่อให้เกิดความสงบสุข โดยการปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา
ชิ้นงานหรือภาระงาน (หลักฐาน ร่องรอยแสดงความรู้)
1. แผนภาพ ความสำคัญของพระพุทธศาสนา
2. ใบงานที่ 1 ความสำคัญของพระพุทธศาสนา
คำถามท้าทาย
การนับถือศาสนาทำให้เกิดผลดีอย่างไร
การจัดกิจกรรมการเรียนรู้
1. ครูนำภาพพุทธศาสนิกชนไปประกอบศาสนพิธีที่วัด เช่น ภาพการทำบุญตักบาตร ภาพการฟังเทศน์ ภาพการเวียนเทียน เป็นต้น จากนั้นร่วมกันสนทนา โดยครูใช้คำถาม ดังนี้
บุคคลในภาพกำลังทำอะไร (ตัวอย่างคำตอบ เวียนเทียนที่วัด)
การกระทำของบุคคลในภาพเกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนาอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ เป็นการปฏิบัติตนในการเข้าพิธีกรรมในวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา)
2. ครูให้นักเรียนยกตัวอย่างพิธีกรรมที่นักเรียนเคยเข้าร่วมมาคนละ 1 พิธีกรรม แล้ววิเคราะห์ว่าพิธีกรรมดังกล่าวเกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนาหรือไม่ โดยครูอธิบายเพิ่มเติมว่า วิถีชีวิตของพุทธศาสนิกชนเกี่ยวข้องกับพิธีกรรมของพระพุทธศาสนาตั้งแต่เกิดจนตาย เช่น การโกนจุก บวช แต่งงาน เป็นต้น
3. ครูให้นักเรียนศึกษาเพิ่มเติมจากแบบเรียนของตนเองโดยครูใช้คำถาม ดังนี้
นักเรียนคิดว่าพระพุทธศาสนาเป็นศูนย์รวมจิตใจของพุทธศาสนิกชนอย่างไร
(พระพุทธศาสนาเป็นที่พึ่งและยึดเหนี่ยวทางจิตใจเพื่อนำไปเป็นหลักปฏิบัติที่นำไปสู่ชีวิตที่สมบูรณ์)
4. ครูทำบัตรคำขนาด 4 X 8 นิ้ว โดยในแต่ละบัตรคำจะเกี่ยวข้องกับพิธีกรรมทางศาสนา
โดยครูจัดทำเป็น 2 ชุด
(ตัวอย่างบัตรคำ)
ครูแบ่งกระดานเป็น 2 ด้าน โดยครั้งที่ 1 เขียนบนกระดานว่าพิธีกรรมของพระพุทธศาสนาและด้านที่ 2 เขียนบนกระดานว่า พิธีกรรมของศาสนาอื่นๆ จากนั้นครูแบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่มตามแถวเป็น 2 กลุ่ม แต่ละกลุ่มส่งผู้แทนออกมาเป็นกลุ่มละ 2 คน มาหยิบบัตรคำจากครู กลุ่มละ 1 ชุด
เพื่อนำบัตรคำติดลงบนกระดานให้ถูกต้อง โดยครูคอยตรวจสอบความถูกต้อง กลุ่มไหนติดบัตรคำเสร็จก่อนเป็นผู้ชนะ
5. ครูอธิบายเพิ่มเติมว่า พิธีกรรมทางศาสนาเป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมทั้งในงานประเพณีและเทศกาลต่างๆ ซึ่งเป็นสิ่งที่ก่อให้เกิดมงคลแก่ชีวิต
6. ครูให้นักเรียนศึกษาเพิ่มเติมจากบทเรียน เรื่องความสำคัญของพระพุทธศาสนา จากนั้น สรุปความรู้ของนักเรียนโดยใช้คำถามดังนี้
พระพุทธศาสนาเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจของพระพุทธศาสนิกอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ หลักคำสอนทางพระพุทธศาสนาเป็นหลักคำสอนที่ใช้ปฏิบัติในการดำเนินชีวิตประจำวัน ทำให้การดำเนินชีวิตมีความสุข)
พระพุทธศาสนาเป็นศูนย์รวมการทำความดี และพัฒนาจิตใจอย่างไร
(ตัวอย่างคำตอบ พระพุทธศาสนาสอนให้ผู้ปฏิบัติ มีความเมตตา กตัญญูกตเวที เคารพผู้อาวุโส
งดเว้นจากการทำความชั่ว ทำความดีสม่ำเสมอ ทำจิตใจให้บริสุทธิ์)
ศาสนสถานที่ใช้ประกอบศาสนพิธีสำคัญทางพระพุทธศาสนามีอะไรบ้าง
(ตัวอย่างคำตอบ พระอุโบสถ วิหาร เจดีย์ ศาลาการเปรียญ)
ใช้สำหรับประกอบพิธีอะไรบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ เช่น พิธีทำบุญในวันสำคัญเป็นที่ฟังธรรม
ที่ปฏิบัติธรรม ที่ทำสังฆกรรมของพระสงฆ์ และใช้เป็นศูนย์รวมจัดกิจกรรมของชุมชน เป็นต้น)
นักเรียนรู้สึกอย่างไรบ้างเมื่อเข้าไปในศาสนสถานในช่วงที่ทีการจัดกิจกรรมต่างๆ
(ตัวอย่างคำตอบ มีความรู้สึกสงบ มีความสุข เพราะพบเห็นบุคคลมาทำความดีกัน)
7. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุป และแสดงความคิดเห็นความสำคัญของพระพุทธศาสนาที่มีความสำคัญต่อพุทธศาสนิกชน และสังคมส่วนรวม จากนั้นให้ผู้แทนนักเรียนจดบันทึกความคิดเห็นลงบนกระดานเป็นแผนภาพ
(ตัวอย่างแผนภาพ)
8. ให้นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ ดังนี้
พระพุทธศาสนาเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ เป็นศูนย์รวมจิตใจศาสนสถานเป็นที่ประกอบ
ศาสนพิธี และปฏิบัติกิจกรรมทางสังคมเพื่อให้เกิดความสงบสุข โดยการปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา
9. ให้นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยครูใช้คำถามท้าทาย ดังนี้
การนับถือศาสนาทำให้เกิดผลดีอย่างไร
10. ให้นักเรียนทำใบงานที่ 1 ความสำคัญของพระพุทธศาสนา
การจัดบรรยากาศเชิงบวก
การจำแนกความสำคัญของพระพุทธศาสนาโดยการให้นักเรียนสรุปคำตอบเป็นแผนภาพ
สื่อการเรียนรู้
1. ภาพ การประกอบศาสนพิธีของพุทธศาสนิกชน
2. ใบงานที่ 1 วาดภาพความสำคัญของพระพุทธศาสนา
การวัดและประเมินผลการเรียนรู้
1. วิธีการวัดและประเมินผล
1.1 สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในการเข้าร่วมกิจกรรม
1.2 สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่ม
1.3 ตรวจใบงานที่ 1
2. เครื่องมือ
2.1 แบบสังเกตพฤติกรรมการเข้าร่วมกิจกรรม
2.2 แบบสังเกตพฤติกรรมการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่ม
3. เกณฑ์การประเมิน
3.1 การประเมินพฤติกรรมการเข้าร่วมกิจกรรม ผ่านตั้งแต่ 2 รายการถือว่า ผ่าน
ผ่าน 1 รายการถือว่า ไม่ผ่าน
3.2 การประเมินพฤติกรรมการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่ม
คะแนน 9 – 10 ระดับ ดีมาก
คะแนน 7 – 8 ระดับ ดี
คะแนน 5 – 6 ระดับ พอใช้
คะแนน 0 –4 ระดับ ควรปรับปรุง
การประเมินผลตามสภาพจริง (Rubrics)
การประเมินใบงานนี้ให้ผู้สอนพิจารณาจากเกณฑ์การประเมินผลตามสภาพจริง (Rubrics)
เรื่อง ความสำคัญของพระพุทธศาสนา
เกณฑ์การประเมิน ระดับคะแนน
4
(10 คะแนน) 3
(9 คะแนน) 2
(7-8 คะแนน) 1
(5-6 คะแนน)
วาดภาพสัมพันธ์กับหัวข้อที่กำหนดเขียนอธิบายสรุป
สัมพันธ์กับหัวข้อ วาดภาพสัมพันธ์กับหัวข้อที่กำหนดเขียนอธิบายสรุปสัมพันธ์กับหัวข้อ มีการเชื่อมโยงให้เห็นถึงความสัมพันธ์
กับตนเอง และผู้อื่นอย่างเป็นเหตุเป็นผล วาดภาพสัมพันธ์
กับหัวข้อที่กำหนดเขียนอธิบายสรุปสัมพันธ์กับหัวข้อ
มีการอธิบายให้
เห็นถึงความสัมพันธ์กับตนเองอย่างเป็นเหตุเป็นผล วาดภาพสัมพันธ์กับหัวข้อที่กำหนดเขียนอธิบายสรุปสัมพันธ์กับหัวข้อ มีการอธิบายเพิ่มเติมให้อ่านเข้าใจง่าย
วาดภาพสัมพันธ์กับหัวข้อที่กำหนดเขียนอธิบายสรุปสัมพันธ์กับหัวข้อ แต่ยังไม่สอดคล้องกับเนื้อหาและไม่มีการอธิบายเพิ่มเติม
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
ลงชื่อ_________________________ (ผู้บริหารสถานศึกษา)
(_________________________)
________/________/_______
บันทึกหลังการสอน
ผลการจัดการเรียนการสอน
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
ปั¬ญหา / อุปสรรค
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
แนวทางแก้ไข
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________
ลงชื่อ_____________________________ (ผู้บันทึก)
(____________________________)
_________/__________/____