สรุปบทความ เรื่อง ภาวะผู้นำ คุณธรรมและจริยธรรมสำหรับผู้บริหาร
โดย พล.อ.ท.พิทยา แสงแก้ว เจ้ากรมยุทธบริการทหาร กองบัญชาการกองทัพไทย
นักศึกษา ป.ร.อ.รุ่นที่ 21
ความว่า
ภาวะผู้นำ (Leadership) ถือเป็นปัจจัยที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง และมีส่วนต่อความสำเร็จ หรือความล้มเหลว หากองค์กรใดมีผู้นำ (Leader) หรือผู้บริหารที่มีคุณธรรม จริยธรรม ความรู้ความสามารถประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญ ฯลฯ องค์กรนั้นก็จะสามารถแข่งขันกับผู้อื่นและประสบความสำเร็จตามเป้าหมายที่วางไว้เป็นอย่างดี ถ้าเกิดการวิกฤติผู้นำ และวิกฤติคุณธรรมและจริยธรรม ก่อให้เกิดวิกฤติศรัทธาภาวะผู้นำ คุณธรรมและจริยธรรมของผู้บริหารควรเป็นเช่นไร จึงจะนำมาซึ่งความยอมรับนับถือ เลื่อมใส ศรัทธา และให้ความร่วมมือของคนในองค์กร ประเทศชาติ เพื่อความสงบสุข เจริญรุ่งเรือง และวัฒนาสถาพรของสังคมและประเทศชาติสืบไป
ภาวะผู้นำหรือความเป็นผู้นำ (Leadership) เป็นกระบวนการที่ผู้บริหารจะให้มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของผู้อื่น มีจุดมุ่งหมาย เพื่อให้การปฏิบัติงานบรรลุจุดหมายขององค์กร จากนิยามดังกล่าว มีคำถามว่า ผู้บริหารจะทำให้คนมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมของคนอื่นได้อย่างไร คำตอบก็คือ อำนาจ (Power)
(Batol & other 1998) มีมาจาก 6 แหล่งที่สำคัญดังนี้
1. อำนาจตามกฎหมาย (Legitimate Power) เป็นอำนาจตามตำแหน่ง
2. อำนาจในการให้รางวัล (Reward Power) เช่น การเลื่อนขั้นเงินเดือน การเลื่อนตำแหน่ง
3. อำนาจในการบังคับ (Coercive Power) สามารถลงโทษหรือควบคุม เมื่อมีพฤติกรรมไม่พึงประสงค์ เช่น การลดขั้นเงินเดือน ซึ่งจะทำให้ใต้ผู้บังคับบัญชา เกิดความยำเกรง
4. อำนาจในความเป็นผู้เชี่ยวชาญ (Expert Power) การมีประสบการณ์ ความรู้ หรือทักษะเชิงเทคนิคที่คนอื่นไม่มี
5. อำนาจในการมีข้อมูลสารสนเทศ (Information Power)
6. อำนาจจากความเลื่อมใส ศรัทธาของผู้อื่น (Referent Power)
ลักษณะของผู้นำที่ดี (Good Leadership) ในทรรศนะของคนไทย
ทรรศนะที่ 1 “3 ค” ครองตน ครองคน ครองงาน
ทรรศนะที่ 2 “4 ภ” ภูมิรู้ ภูมิธรรม ภูมิฐาน ภูมิปัญญา
ทรรศนะที่ 3 “4 ท” ทันคน ทันงาน ทันเหตุการณ์ ทันสมัย
มาตรฐานผู้นำในฝัน
1. แสดงความเป็นของแท้ (Authenticity)
2. การมีวิสัยทัศน์ (Vision)
3. ต้องมีความกล้าตัดสินใจ (Decisiveness)
4. แสดงความใส่ใจ (Focus) คุณลักษณะข้อนี้ เป็นการ “ซื้อใจ” ผู้ใต้บังคับบัญชาอย่างแท้จริง
5. สร้างความรู้สึกประทับใจเป็นส่วนตัว (Personal touch)
6. มีความสามารถในการสื่อสาร (Communication & People skills)
7. การพัฒนาตนเองอยู่เสมอ (Ever forward)
นอกจากมาตรฐานที่ดีผู้นำในฝันดังกล่าว ผู้นำยังต้องมีคุณธรรม และจริยธรรมซึ่งถือว่าเป็นคุณสมบัติที่จำเป็น และมีความสำคัญอย่างยิ่ง
คุณธรรมและจริยธรรม หมายถึง คุณงามความดีของบุคคลที่กระทำไปด้วยความสำนึกในจิตใจโดยได้ยึดถือจนเป็นความเคยชิน อันเป็นคุณลักษณะหรือพฤติกรรมที่ดีงามเป็นที่ยอมรับว่าเป็นสิ่งที่ถูกต้องของตนเอง ผู้อื่น และสังคม
หลักธรรมที่บุคคลธรรมดาที่เป็นผู้บริหารระดับสูงในทุกองค์กรพึงใช้ คือ ทศพิธราชธรรม
1. ทาน หมายถึง การให้ การเสียสละ
2. ศีล คือ ความประพฤติที่ดีงาม ทั้งกาย วาจา ใจ ให้ปราศจากโทษ
3. บริจาค คือ การเสียสละความสุขส่วนตน เพื่อความสุขส่วนรวม
4. ความซื่อตรง คือ ความซื่อสัตย์ สุจริต
5. ความอ่อนโยน คือ เคารพในเหตุผลที่ควร มีสัมมาคารวะ
6. ความเพียร คือ มีความอุตสาหะในการปฏิบัติงาน
7. ความไม่โกรธ
8. ความไม่เบียดเบียน บีบคั้นผู้อื่น
9. ความอดทน มีความอดทนต่อสิ่งทั้งปวง
10. ความยุติธรรม ความหนักแน่น ถือความถูกต้อง เที่ยงธรรมเป็นหลัก
คุณธรรม และจริยธรรม เป็นข้อประพฤติปฏิบัติที่ทำให้บุคคลในสังคมอยู่ร่วมกันได้อย่างสงบสุข สมานฉันท์ มีความเห็นพ้องต้องกัน
ภาวะผู้นำที่ดี (Good Leadership) ของผู้บริหารหรือผู้นำทุกระดับทั้งภาครัฐและเอกชนในสังคมเป็นผู้ที่มีคุณธรรม จริยธรรม ย่อมส่งผลให้เกิดการปกครองที่ดี หรือการจัดการที่ดีมีคุณธรรม
สังคม ประเทศชาติจะกลับไปสู่ความสงบสุข และสามารถพัฒนาประเทศให้เจริญก้าวหน้าได้อย่างสมดุลและยั่งยืน ประชาชนมีคุณภาพชีวิตที่ดี มีความปลอดภัยในชีวิต และทรัพย์สินได้ จำเป็นต้อง
อาศัยภาวะผู้นำที่ดี มีคุณธรรม จริยธรรม ของผู้นำในทุกระดับในสังคมไทยนั่นเอง
ประโยชน์ที่ได้รับจากบทความนี้
การนำไปใช้ในการจัดการบริหารทรัพยากรทางบุคลากร และบริหารจัดการองค์กรให้สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความสุข และมีประสิทธิภาพ เกิดประสิทธิผล ซึ่งส่งผลไปถึงประเทศชาติบ้านเมือง
ให้เกิดการพัฒนาไปในทางที่ดีขึ้น และสังคมไทยสงบสุข
-----------------------------------------------------
