IQ (Intelligence Quotient) หมายถึง ระดับสติปัญญาที่บ่งบอกถึงความฉลาด

การพัฒนา IQ
50% จากสิ่งแวดล้อม เช่น
-  การเลี้ยงดู ความรัก ความอบอุ่น เพราะฉะนั้นต้องมีเวลาให้ลูกหลาน
-  อาหาร ครบห้าหมู่โดยเฉพาะ ปลา ถั่วเหลือง วิตามิน บี ธาตุเหล็ก ไอโอดีน โปรตีน
-  ประสบการณ์ต่างๆจากการเล่น ออกกำลังกาย ทำกิจกรรมกลุ่ม การทำงาน การทำงานศิลปะ ดนตรี กีฬา ที่ชื่นชอบ
-  ได้ ฟังนิทาน(วัยเด็กเล็ก)
-  การได้รับรับคำชมเชย
-  มองเห็นคุณค่าตนเอง
-  สัมผัสกับสังคม,ชีวิตประจำวัน ฯลฯ
-  อารมณ์ดี ไม่เครียด
-  ออกกำลังกาย อย่างน้อย 30 นาทีต่อวันจะช่วยให้มีสมาธิ สดชื่น คิดอะไรได้เร็ว อดทน ไม่ซึมเศร้า ไม่ติดยาเสพติด
-  ความคิดในทางบวก มีความคิดอย่างสร้างสรรค์ จากการที่ได้รับคำชมเชยเสมอ ได้รับการยอมรับการกระทำต่างๆที่ดี

ปัจจัยที่ทำให้ IQ ลด
- ความเครียด, ความกดดันต่างๆเช่นการทำการบ้านมากมาย การบ้างานขาดการพักผ่อน,ออกกำลังกาย
- ขาดอาหารเช่นพวกโลหิตจาง
- สมองขาดการกระตุ้น หรือการใช้สมองฝึกคิดในสิ่งต่างๆ เช่นการฝึกการแก้ปัญหา ฝึกความคิดสร้างสรรค์ จินตนาการ การใช้ไหวพริบ
- มองตนเองในแง่ลบ มองตนเองไม่มีคุณค่า จากการถูกตำหนิทุกวัน หรือบ่อยๆ
- ซึมเศร้า,ทุกข์,โกรธ,วิตกกังวล นานๆ
- สารพิษ ยาเสพติด สารตะกั่ว ฯลฯ


EQ (Emotional Quotient) หมายถึง ระดับสติปัญญาทางด้านอารมณ์

การพัฒนา EQ
- รู้อารมณ์ของตนเอง
- เข้าใจอารมณ์ของผู้อื่น เห็นอกเห็นใจผู้อื่นเมตตาอารี, ช่วยเหลือผู้อื่น, เอาใจเขามาใส่ใจเรา
- ควบคุมอารมณ์ของตนเองได้ จะน่าเคารพนับถือ และจะมีคน กล้าให้คำแนะนำ
- มีระเบียบวินัยในตนเอง , เคารพสิทธิ์ของผู้อื่น
- รับผิดชอบต่อสังคม
- ขยันหมั่นเพียร อดทน , กระตือรือร้น ไม่เฉื่อยชา

วิธีฝึก
-  มีตัวอย่างที่ดีให้เด็กเห็น อารมณ์เด็กขึ้นกับอารมณ์ผู้เลี้ยงดู
-  ไม่ต่อว่าเด็กต่อหน้าเด็กคนอื่นๆ หรือพูดเปรียบเทียบกับคนอื่นๆ หรือพี่น้อง
-  การดุ , ลงโทษ ประณาม ไม่ใช่วิธีที่ถูกต้อง
-  หาทางชมเชยเด็ก แม้นจะมีดีแค่หนึ่งอย่าง มีเสียสิบอย่างเราก็ต้องใช้หนึ่งอย่างนั้นมาเป็นตัวชมเพื่อช่วยพัฒนาตัวอื่นๆ
-  เวลาลูกทะเลาะกันอย่ามีอารมณ์ร่วม
-  ไม่ปกป้องมากเกินไปเพราะจะทำให้เด็กขาดทักษะ แก้ปัญหาไม่เป็น
-  ไม่ตามใจลูกมากเกินไป หรือกังวลมากเกินไป
-  ให้เด็กรู้สึกว่าตัวเองเป็นผู้ถูกชม
-  เด็กอารมณ์ร้อน ต้องทำไม่รู้ไม่ชี้ ใจเย็น ไม่ต้องมีอารมณ์ร่วม

MQ (Moral Quotient) หมายถึง ระดับสติปัญญาทางศีลธรรม

วิธีฝึกฝน
-  มีตัวอย่างดีๆให้เห็น
-  ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม ตั้งแต่เล็กๆ ก่อนวัยอนุบาล อาจจะเป็นในรูปนิทาน
-  วัยอนุบาล ประถมต้น เล่านิทานสอนใจ ช่วยบำเพ็ญประโยชน์ต่อชุมชน
-  ประถมปลาย - มัธยม สอน หลักธรรม ตัวอย่างดีๆ ช่วยบำเพ็ญประโยชน์ต่อชุมชน โรงเรียนด้อยโอกาส ช่วยสอนหนังสือหรือช่วยดูแล รุ่นน้องๆ ช่วยงานคุณครู สอนเพื่อนๆที่อ่อนกว่า
-  ไม่ยอมรับพฤติกรรมที่ไม่ถูกต้องเช่นทำร้ายผู้อื่น พูดจาหยาบคาย ขโมย โดยเฉพาะ 0-5 ขวบ

AQ (Adversity Quotient) หมายถึง ความสามารถในการแก้ไขปัญหา หรืออุปสรรค

การฝึกฝน
-  การมีปฏิสัมพันธ์กับสังคม
-  การฝึกทำกิจกรรมต่างๆ
-  สัมผัสกับชีวิตจริง ให้เด็กช่วยตัวเอง หัดทำงาน ตามวัย
-  ให้เด็กเผชิญกับอุปสรรคบ้าง
-  เมื่อเข้าสู่วัยรุ่น เริ่มให้รู้จักช่วยงานพ่อแม่ ธุรกิจของพ่อแม่ หรือหรือแม้นแต่การรับจ้างทำงานใน ช่วงวัยรุ่น ฝึกหาประสบการณ์ตามที่ต่างๆช่วงหยุดปิดเทอม

SQ (Social Quotient) หมายถึง ทักษะทางสังคม การได้อยู่ร่วมกับผู้อื่น


ทักษะทางสังคม
-  ได้เล่นกับเพื่อน ในวัยเด็กเล็กๆ
-  เด็กโต ทำกิจกรรมกลุ่ม หรือทำงานอื่นๆกับเพื่อน
-  คบเพื่อนๆ ที่หลากหลาย

 ที่มา : Thaimental