ให้บริการผู้ป่วยเอดส์เชิงลึกป้องเชื้อดิ้อยา

ให้บริการผู้ป่วยเอดส์เชิงลึกป้องเชื้อดิ้อยา
ที่มา หนังสือพิมพ์บ้านเมือง
ฉบับวันที่ 04 เมษายน พ.ศ. 2551

น.พ.สมชัย ภิญโญพรพานิชย์ รองอธิบดีกรมควบคุมโรค เปิดเผยว่า ปัจจุบันมีผู้ป่วยเอดส์ได้รับยาต้านไวรัสในระบบบริการสุขภาพกว่า 100,000 ราย ซึ่งสามารถลดอัตราการป่วยด้วยโรคติดเชื้อฉวยโอกาสและลดอัตราการตายได้ ทำให้ผู้ป่วยเอดส์สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ยืนยาว มีระดับภูมิคุ้มกันปกติ ไม่มีภาวะการแพร่กระจายของเชื้อ ส่วนปัญหาสำคัญที่ทำให้การรักษาไม่ได้ผลเกิดจากการที่เชื้อไวรัสเอชไอวีเกิดการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมทำให้ดื้อต่อยาต้านไวรัสที่ใช้รักษา จากการสำรวจในผู้ป่วยที่ไม่เคยรับยาต้านไวรัสก่อนเริ่มการรักษาด้วยยาต้านไวรัส ในปี 2549 พบว่า เชื้อเอชไอวีดื้อยาต้านไวรัสอย่างน้อย 1 ชนิดคิดเป็น 4.8% และพบว่ามีการดื้อต่อยาต้านไวรัสในสูตรพื้นฐานที่ใช้ในประเทศไทยเป็น 1.9% และเพิ่มเป็น 2.5% จากการสำรวจในปี 2550 และการติดตามผลการรักษาด้วยยาต้านไวรัสหลังเริ่มยาที่ 6 เดือน พบว่า อัตราความล้มเหลวของการรักษาคิดเป็น 10.5%, 11.3% และ 12.2% หลังเริ่มการรักษาที่ 6 เดือน, 1 ปี และ 1 ปีครึ่งตามลำดับ และพบอุบัติการณ์การเกิดเชื้อเอชไอวีดื้อยาคิดเป็น 1.80%,1.14% และ1.18% ที่ 6 เดือน, 1 ปี และ 1 ปีครึ่ง หลังการรับการรักษาด้วยยาต้านไวรัส ตามลำดับ นอกจากนี้ ความไม่สม่ำเสมอและไม่ต่อเนื่องในการรับประทานยาต้านไวรัสของผู้ป่วย ส่งผลให้ประสิทธิภาพในการรักษาลดลง และเกิดภาวะล้มเหลวในการรักษาด้วยยาต้านไวรัสในที่สุด

น.พ.สมชัย กล่าวอีกว่า สำหรับปัจจัยที่จะส่งเสริมให้การรักษาเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ คือ การติดตามและส่งเสริมการรับประทานยาต้านไวรัสอย่างถูกต้อง ต่อเนื่อง และสม่ำเสมอ โดยผู้ติดเชื้อเอชไอวีจะต้องรับประทานยาต้านไวรัสอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่องไปตลอดชีวิต เพื่อกดให้เชื้อไวรัสในร่างกายอยู่ในปริมาณที่ต่ำที่สุด ไม่ให้เกิดการดื้อยา โดยต้องรับประทานยาอย่างสม่ำเสมอ มากกว่า 95% ของจำนวนยาที่หมอสั่งให้รับประทานทั้งหมด จึงจะเกิดประสิทธิภาพในการกดการแบ่งตัวของเชื้อได้ในระดับต่ำที่สุด มีภูมิคุ้มกันที่สูงขึ้น ทำให้ผู้ป่วยมีสุขภาพที่ดี ไม่เกิดโรคติดเชื้อฉวยโอกาส และลดโอกาสของการแพร่เชื้อดื้อยาไปสู่ผู้อื่น