การพัฒนายุทธศาสตร์

Lean,value steam mapping,risk management,humanized health care

เราจะเริ่มต้นในการพัฒนายุทธศาสตร์เราอย่างไร ในระบบการบริการของโรงพยาบาล ที่สามารถบูรณาการเรื่องของ lean, value stream mapping, risk management และ humanized health care

[uraiwan]

•      ตั้งโจทย์ไว้นานพอสมควร ไม่ได้หายไปไหน เพียงแต่ไปหาคำตอบในโจทย์ที่ตัวเองตั้งไว้ อ่านหนังสืออยู่หลายเล่ม รวมถึงsearch ใน internet ก็ยังงงๆ เพราะที่อ่านๆส่วนใหญ่เป็นภาคธุรกิจอื่นที่ไม่ใช่ธุรกิจบริการด้านสุขภาพ หรือในโรงพยาบาล แล้วโชคก็อำนวยให้ได้มีโอกาสเข้ารับฟังบรรยายเรื่อง Lean implementation in service sector โดยอาจารย์เกียรติขจร โฆมานะสิน วิทยากรที่ปรึกษาส่วนบริหารการผลิต สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ เมื่อวันที่ 13 สิงหาคม 2552 ที่โรงพยาบาลศูนย์ลำปาง
• จะว่าตกผลึกรึยัง ก็ยังนะคะ ก็จะศึกษาไปเรื่อยๆ แล้วเอามาเล่าสู่กันฟังนะคะ
• ระบบการผลิตแบบลีน (Lean) เป็นระบบที่มุ่งเน้นให้การบริการผู้ป่วยมีคุณภาพดีที่สุด (Quality) ด้วยต้นทุนต่ำที่สุดอย่างเหมาะสม (Cost) และใช้เวลาหรือกระบวนการสั้นที่สุด เพื่อให้เกิดการบริการที่มีคุณภาพและทันต่อความต้องการของผู้รับบริการ(Delivery) อันนำมาซึ่งความพึงพอใจของผู้รับบริการและเพิ่มคุณภาพของงานจากภายในองค์กรเอง
• มีเป้าหมาย (Purpose) คือ ปรับปรุงคุณภาพ (Improve Quality) กำจัดความสูญเปล่า(Eliminate wast) ลดระยะเวลาในการให้บริการ (Reduce Lead Time) ลดต้นทุนรวม(Reduce Total Cost)
• ด้วยแนวคิดหลัก 5 ประการ ได้แก่

1. ระบุคุณค่าหรือคุณลักษณะของบริการที่ผู้ป่วยและญาติ ลูกค้าภายในและภายนอกอื่น (ขอใช้คำว่าผู้รับบริการ ก็แล้วกันนะคะ) ต้องการ

2. สร้างกระแสคุณค่า (Value Stream) การวางระบบ ขั้นตอนของกระบวนการให้บริการแก่ผู้รับบริการ พิจารณาถึงกิจกรรมที่ทำแล้วไม่เพิ่มคุณค่าและเป็นความสูญเปล่า แล้วเลือกใช้เฉพาะกิจกรรมที่จำเป็นจริงๆ ในการสร้างบริการที่ผู้รับบริการต้องการ

3. ทำให้กระบวนการบริการที่สร้างขึ้น สามารถดำเนินไปได้อย่างต่อเนื่อง (Flow) โดยปราศจากการติดขัด การอ้อม การย้อนกลับ การรอคอยที่ลดลง รวมทั้งการเกิดความสูญเปล่าในกระบวนการ

4. ปรับใช้ระบบดึง (Pull) หรือ การสร้างกิจกรรมการบริการที่ผู้รับบริการต้องการเท่านั้น

5. สร้างคุณค่า และกำจัดความสูญเปล่า (Perfection) อย่างต่อเนื่อง โดยค้นหาความสูญเปล่าของกิจกรรม ยังคงทำอยู่แต่ยังค้นหาไม่พบ และกำจัดออกไปอย่างต่อเนื่อง 

•  การประยุกต์ใช้ (Process) ในการปรับปรุงการให้บริการด้านสุขภาพ สามารถทำได้ ด้วย 7 ขั้นตอนหลัก ดังนี้

1. การเตรียมความพร้อมด้านต่างๆ ได้แก่ สถานที่ เครื่องมืออุปกรณ์ที่จำเป็น บุคลากรและช่องทางการสื่อสารภายในระหว่างบุคลากรในโรงพยาบาล โดยเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการที่จะปรับปรุง รวมถึงการฝึกอบรมให้ความรู้ของระบบลีน

2. การระบุคุณค่าของงานบริการที่ผู้รับบริการต้องการ  โดยใช้เทคนิคการถ่ายทอดความต้องการของผู้รับบริการสู่งานบริการ (Quality Function Deployment; QFD)

3. การสำรวจสถานะปัจจุบันของกระบวนการบริการอย่างละเอียด ถ้าจะให้ง่ายเอาเฉพาะกระบวนการที่เรามองว่าน่านำระบบลีนมาใช้ที่สุดเช่น ระบบการให้บริการในแผนกผู้ป่วยนอกตั้งแต่ผู้รับบริการเข้ามาจนกระทั้งกลับบ้าน แล้วสรุปบนแผนภาพกระแสคุณค่า (Value Stream Mapping) เพื่อระบุปัญหา และนำไปใช้ในการวางแผนพัฒนากระแสคุณค่าในขั้นตอนถัดไป ซึ่งขั้นตอนนี้น่าจะนำแนวคิดของ Risk management และ Humanized Health Care มาเพิ่มคุณค่าในแต่ละขั้นตอนของกระบวนการด้วย

•  การประเมินสภาพของกระบวนการ, ตัวชี้วัดผลตามเป้าหมายของการตามแนวทางของระบบลีน (LEAN Assessment) (Performance) เพื่อนำไปใช้ประกอบการวางแผนพัฒนากระบวนการ ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้ มองที่ความพึงพอใจของผูรับบริการ ระยะเวลาที่ลดลงอย่างมีคุณภาพ จำนวนความเสี่ยงที่สามารถตรวจจับได้ การลดลงของความเสี่ยงในแต่ละขั้นตอนของกระบวนการ ความพึงพอใจของบุคลากรจากการลดภาระงาน ฯลฯ

 

• ต่อไปก็เข้าสู่วงล้อแห่งการพัฒนาคุณภาพอย่างต่อเนื่อง (PDSA)

1.การวางแผนและดำเนินการปรับปรุงกระบวนการตามแผนภาพกระแสคุณค่าอนาคต (Future Value Steam Mapping) ร่วมกับการใช้เครื่องมือพัฒนาที่เหมาะสม  โดยพิจารณากิจกรรมที่ไม่เพิ่มคุณค่า และเป็นความสูญเปล่าในทุกขั้นตอนจากแผนภาพกระแสคุณค่า (Value Steam Mapping) ที่สร้างขึ้น

2. การขับเคลื่อนกิจกรรมตามกระแสคุณค่า (Value Steam) อย่างต่อเนื่อง เน้นเฉพาะสิ่งที่ผู้รับบริการต้องการ

3. การสร้างคุณค่าและกำจัดความสูญเปล่าอย่างต่อเนื่อง ด้วยการค้นหาความสูญเปล่าที่มองไม่เห็น แล้วปรับปรุงกระบวนการด้วยระบบการผลิตแบบลีน พร้อมทั้งขยายผลสู่ระบบงานอื่นๆในโรงพยาบาล

ถึงเวลานี้ก็อยากแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับทุกท่านแล้วคะ ว่าคิดเห็นยังงัย