ลักษณะผลและเนื้อข้างในสีเหลืองคล้ายลูกพลับ แต่มีเมล็ดอยู่ข้างใน

เมื่อวานนี้ (17 มิถุนายน 2552) ผมได้ไปเดินที่ตลาดนัด อบต. บางพูน และได้พบกับผลไม้พื้นเมืองชนิดหนึ่ง ชื่อ มะพูดคนขายบอกว่าปลูกอยู่ในบ้านซอย สุขี 1 นี้เอง (ซอยสุขี 1 อยู่ในพื้นที่อบต.บางพูน ปทุมธานี) ก็เลยซื้อมาฝากลูกที่บ้าน ในราคา ก.ก. ละ 20 บาทเท่านั้นเอง

 

ก่อนหน้านี้ผมได้มีโอกาสรู้จักผลไม้ชนิดนี้เมื่อ ประมาณ 7 ปีก่อนนี้เอง จากตลาดนัดแห่งนี้เหมือนกัน เห็นว่าแปลกดี ตอนแรกคิดว่าเป็นลูกพลับ เลยลองซื้อมากินดู และได้ทราบชื่อจากคำบอกเล่าแม่ของภรรยาว่าผลไม้ชนิดนี้ชื่อ  มะพูดเป็นผลไม้โบราณหากินยาก ท่านเล่าว่าสมัยเด็กๆ หากินง่ายปลูกไว้ตามทุ่งนาทั่วไป ท่านบอกว่ารสอร่อยหวานอมเปรี้ยวเล็กน้อย แต่ผมว่ารสชาติจะมีความขมเจืออยู่เล็กน้อย ลักษณะผลและนื้อข้างในสีเหลืองคล้ายลูกพลับ แต่มีเมล็ดอยู่ข้างใน (ดังภาพ) จากข้อมูลของเวบไซต์  http://www.panmai.com/Direction/Tree_NW_1.shtml ภาคอีสาน เรียก ปะหูด, มะหูด แต่ที่เมืองเลยบ้านผมไม่เคยเห็นครับ ถามพ่อ แม่ ตา ก็ไม่รู้จัก เข้าใจว่าผลไม้ชนิดนี้อาจจะปลูกหรือมีเฉพาะภาคอีสานตอนล่างครับ

 

จากข้อมูลของ เวบไซต์  http://www.panmai.com/Direction/Tree_NW_1.shtml มีข้อมูลทางวิชาการดังนี้

 

ชื่อวิทยาศาสตร์ Garcinia duleis Kurz

ชื่อวงศ์ GUTTIFERAE

ชื่อท้องถิ่น

  • ทั่วไป เรียก มะพูด
  • ภาคอีสาน เรียก ปะหูด, มะหูด
  • เขมร เรียก ประโฮด, มะนู, ตะพูด, จำพูด, พะวา, ส้มปอง, ส้มม่วง

ลักษณะทั่วไป มะพูดเป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง ใบใหญ่ หนา มัน เป็นรูปไข่ยาวรีคล้ายใบมังคุด แต่ปลายใบจะแหลมกว่า ดอกสีเขียวอมเหลือง ผลใหญ่ขนาดส้มเขียวหวานผลดกออกตามกิ่ง ผลดิบสีเขียว ผลแก่มีสีเหลือง เมื่อสุก จะมีสีสัน เนื้อในผลสีเหลืองจำปา รสเปรี้ยวอมหวาน รับประทานเป็นอาหารได้

การปลูก ใช้กล้าปักชำ

สรรพคุณทางยา

  • น้ำคั้นจากลูก รสเปรี้ยวอมหวาน แก้ไอ ขับเสมหะ แก้เจ็บคอ และแก้เลือดออกตามไรฟัน
  • ราก รสจืด แก้ไข้ แก้ร้อนใน และถอนพิษผิดสำแดง
  • เปลือก มีรสฝาด ใช้ชำระบาดแผล

คติความเชื่อ มะพูดเป็นต้นไม้ที่ควรปลูกไว้ในบริเวณบ้าน โดยปลูกไว้ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ (พายัพ) เชื่อว่าคนโบราณปลูกเอา เคล็ดเพื่อหวังให้ลูกหลานเป็นคนช่างพูดช่างเจรจาในสิ่งที่ดีงาม เพราะคนที่พูดจาไพเราะก็จะมีคนชื่นชอบกันมาก

จากข้อมูลของ เวบไซต์ จากข้อมูลของ เวบไซต์  http://members.tripod.com/suan_naratip/thai4.htm มีข้อมูลทางวิชาการดังนี้

มะพูดเป็นไม้ยืนต้นพุ่มขนาดกลาง สูงราว 15 เมตร ใบรูปหอกโตปลายทู่ หรือไข่ยาวปลายสอบหนา เรียบ ผิวมัน สีเขียวเข้ม ดอกเล็กเป็นช่อเล็กๆ ก้านสั้น กลีบทรงกลมหนา สีเหลืองอมเขียว ผลกลมเรียบผิวมัน
ปลายลูกมีฐานดอกเล็กๆติดอยู่ สีเขียว สุกสีเหลือง เนื้อสีเหลือง รสเปรี้ยวอมหวาน เมล็ด 2-5 เมล็ด เกิดตามป่าดงดิบแล้ง ป่าโปร่งทั่วไป ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด

สรรพคุณ
น้ำคั้นจากลูก รสเปรี้ยวอมหวาน แก้ไอ ขับเสมหะ แก้เจ็บคอ แก้เลือดออกตามไรฟัน
ราก รสจืด แก้ไข้ แก้ร้อนใน ถอนพิษผิดสำแดง