การวิเคราะห์การสอน
วิธีสอนแบบไตรสิกขา อภิปรายกลุ่มย่อย และการสอน 4 ขั้นของอริยสัจ
|
การสอนตามลำดับขั้นโดยทั่วไป |
ไตรสิกขา |
อภิปรายกลุ่มย่อย |
การสอน 4 ขั้นของอริยสัจ |
|
1) ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน |
ขั้น 2. กำหนดสมาธิ ขั้นตอนนี้จะเกี่ยวข้องกับหลักปฏิบัติที่เรียกว่า จิตสิกขา คือ การปฏิบัติเพื่อ ดำรงสภาพจิตให้ปกติมั่นคงต่อความดีงาม โดยทั่วไปบุคคลมี จิตสมาธิ อยู่แล้ว โดยธรรมชาติและบุคคลควรฝึกให้เป็นสมาธิด้วย
|
1) ขั้นนำสู่บทเรียน ผู้สอนจัดกิจกรรมเร้าความสนใจก่อนเรียนในบทเรียนนั้น โดยอาจตั้งคำถาม สาธิต ทดลอง ใช้สื่อ ใช้สถานการณ์ เกม ให้ผู้เรียนได้แสดงความคิดเห็น ผู้สอนจัดผู้เรียนออกเป็นกลุ่มย่อย ๆ กลุ่มละประมาณ 4-8คน ผู้สอน/ผู้เรียนกำหนดประเด็นในการอภิปราย
|
1) ขั้นกำหนดปัญหา(ขั้นทุกข์) 1.1 ผู้สอนกำหนดและเสนอปัญหาอย่างละเอียด พยายามให้ผู้ เรียนทำความเข้าใจกับปัญหานั้นตรงกัน 1.2 ผู้สอนช่วยผู้เรียนให้ได้ศึกษาพิจารณาดูปัญหาที่เกิดขึ้นด้วยตนเอง ด้วยความรอบคอบและพยายามกำหนดขอบเขตของปัญหาซึ่งผู้เรียนจะต้องคิดแก้ให้ได้ 2) ขั้นตั้งสมมุติฐาน(ขั้นสมุทัย) 2.1 ผู้สอนช่วยผู้เรียนให้ได้พิจารณาด้วยตัวเองว่าสาเหตุของปัญหานั้นมีอะไรบ้าง 2.2 ผู้สอนช่วยผู้เรียนให้ได้เกิดความเข้าใจและตระหนักว่าในกาแก้ปัญหาใดๆนั้น จะต้องกำจัดหรือดับไป 2.3 ผู้สอนช่วยผู้เรียนให้คิดว่าในการแก้ที่สาเหตุนั้นอาจจะกระทำอะไรได้บ้าง คือ ให้กำหนดสิ่งที่จะกระทำนี้เป็นข้อๆไป
|
|
2) ขั้นจัดกิจกรรมการเรียนการสอน |
ขั้น 1. ศีล ขั้นตอนนี้จะเกี่ยวข้องกับหลักปฏิบัติที่เรียกว่า ศีลสิกขา เป็นการควบคุมตนเองให้อยู่ในความถูกต้องทางกาย วาจา โดยการปฏิบัตินี้เน้นการควบคุมตนเอง
|
2) ขั้นสอน ดำเนินการสอนโดยให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการวางแผน และร่วมกำหนดหัวข้ออภิปราย มีส่วนร่วมกิจกรรมอื่น ๆ ตามความเหมาะสม ในลักษณะกลุ่มย่อยแบบต่าง ๆ
|
3) ขั้นทดลองและเก็บข้อมูล(ขั้นนิโรธ) ใช้เทคนิคการแบ่งงานและการทำงานเป็นกลุ่มและเสนอแนะวิธีการจดบันทึกข้อมูล
|
|
3) ขั้นสรุปกิจกรรม |
ขั้น 3. พิจารณาด้วยปัญญา เกี่ยวข้องกับหลักปฏิบัติที่เรียกว่า ปัญญาสิกขา เป็นการทำความเข้าใจสิ่งต่างๆ ตามสภาวะที่เป็นจริง โดยเน้นการมองเห็นอย่างนั้นจริง มาสรุปผลแล้วกำหนดหลักความประพฤติของตน ให้ดำรงความดีไม่เป็นภัยต่อตนเองและสังคม
|
3) ขั้นสรุป ผู้สอนนำข้อมูลสรุปของแต่ละกลุ่มย่อยมาสรุปในภาพและประเมินผลกิจกรรมและการเรียนรู้ของผู้เรียน
|
4) ขั้นมรรค 4.1 ให้ผู้เรียนเกิดความเข้าใจและสรุปได้ว่า การแก้ปัญหาให้สำเร็จจะ ต้องทำอย่างไรแน่ 4.2 เมื่อลงข้อสรุปวิธีการแก้ ปัญหาได้แล้ว ให้ผู้เรียนช่วยกันกำหนดแนวทางในการปฏิบัติ และลงมือปฏิบัติ ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการวิเคราะห์และเปรียบเทียบข้อมูลที่ได้บันทึกไว้แล้วช่วยกันลงข้อสรุป เปิดโอกาสให้ผู้เรียนแสดงความคิดเห็น
|