ผมมักจะแนะนำหน่วยราชการเสมอว่า การทำ KM นั้นจะต้องเริ่มกันที่ผู้บริหารระดับสูง คือเริ่มจากผู้ที่จะมาทำหน้าที่เป็น CKO (Chief Knowledge Officer) ก่อนเป็นอันดับแรก เพราะ CKO นอกจากจะต้องเป็น "Role Model" คือจะต้องทำตัวเป็น "แบบอย่าง" แก่ทุกคนแล้ว CKO ยังต้องเป็น "คุณเอื้อ" คือจะต้อง "เอื้อ" ระบบ "เอื้อ" โครงสร้าง และ "เอื้อ" ทรัพยากรต่างๆ ที่จำเป็น

     นอกจากนั้นบทบาทที่สำคัญที่สุดของการเป็น CKO ก็คือการ "นำการเปลี่ยนแปลง" เพราะ KM ตามแนวของ สคส. นั้น เป็นการทำ KM เพื่อให้หน่วยงานสามารถพัฒนาไปสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ได้ ซึ่งหมายความว่าเป็นการสร้าง "วัฒนธรรมใหม่" ให้เกิดขึ้นในองค์กร เป็นการสร้างวัฒนธรรมที่ทำให้คนทำงานใส่ใจในการเรียนรู้ (Learning Culture) เป็นวัฒนธรรมที่คนมีความห่วงใย เอาใจใส่ดูแลซึ่งกันและกัน (Caring Culture) มีการแบ่งปันความรู้ให้กันและกัน (Sharing Culture) และที่สำคัญก็คือมีการสร้างขวัญและกำลังใจด้วยการให้คำชมเชยหรือสิ่งตอบแทน เป็นการให้รางวัล สนับสนุนคนที่ทำงานดี มีใจให้เพื่อนและหน่วยงาน (Shining Culture)

     ผมพบว่าผู้บริหารสูงสุดของหน่วยงานราชการ ยังมักติดอยู่กับหลักการ "เห็นชอบ มอบรอง" อยู่เสมอ จะเห็นได้ว่าเรื่อง CKO นี้ก็เช่นกัน อธิบดีหลายท่านไม่ยอมเป็นเอง แต่มักจะมอบหมายให้ รองอธิบดี ทำหน้าที่นี้แทน โดยที่ผู้ที่ได้รับแต่งตั้งก็ยังไม่รู้เหมือนกันว่าตนเองนั้นต้องทำอะไรบ้าง ในคำสั่งแต่งตั้งก็มักจะเขียนกันไว้อย่างกว้างๆ และเนื่องจากหน่วยงานระดับกรมยังมีหน่วยงานในสังกัดอีกเป็นจำนวนมาก หน่วยงานใต้สังกัดเหล่านี้ก็จำเป็นต้องมี CKO ด้วยเช่นกัน เพื่อมาทำหน้าที่ผลักดัน KM ในหน่วยย่อยเหล่านั้น

     Workshop แรกที่ สคส. แนะนำเพราะเห็นว่าสำคัญและจำเป็นยิ่ง ก็คือ การนำ CKO ทั้งหลายไม่ว่าจะเป็นระดับกรม หรือหน่วยงานย่อยมาทำความเข้าใจในเรื่องนี้ และการที่จะเข้าใจเรื่อง KM ได้อย่างถ่องแท้นั้น ลำพังเพียงแค่การฟังบรรยายนั้นไม่สามารถจะช่วยได้มากนัก ทางที่ดีจะต้องมีเวทีให้บรรดา CKO เหล่านี้ได้มีส่วนร่วมในกระบวนการต่างๆ อาทิเช่น การตั้งเป้าหมาย KM(Knowledge Vision) การทำแผนที่ความรู้ (Knowledge Mapping) การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ (Knowledge Sharing) และการสร้างคลังความรู้ (Knowledge Assets) เป็นต้น ในปัจจุบัน สคส. สามารถย่นย่อ Workshop นี้ให้เหลือเพียง 1 วันเท่านั้น เพราะทราบดีว่าการที่จะให้ผู้บริหารระดับสูงมาอยู่ใน Workshop หลายวันนั้นเป็นเรื่องที่ทำได้ยากยิ่ง

     แต่ถึงแม้จะเป็น Workshop เพียงแค่ 1 วัน สิ่งที่เกิดขึ้นจริงใน Workshop นี้ที่ทำให้ผมเริ่มจะ "ถอดใจ" ก็คือ ถึงแม้ว่าจะนัดแนะกับทีมที่จัดงานนี้ดีแค่ไหนก็ตาม พอถึงวันจริง สิ่งที่มักจะปรากฏก็คือมี CKO ตัวจริงมาเข้าร่วมแค่เพียงครึ่งเดียว อีกครึ่งหนึ่งนั้นกลายเป็นผู้แทนที่ได้รับมอบหมายมาทั้งสิ้น และที่แย่กว่านั้นก็คือ พวกตัวจริงที่ว่านี้บางคนก็อยู่ได้เพียงแค่ครึ่งวัน หลายคนบอกว่าต้องขอตัวกลับก่อนเพราะว่าช่วงบ่ายมีประชุม สิ่งที่เลวร้ายยิ่งกว่านั้นก็คือการที่ท่าน "CKO ใหญ่" ที่อุตส่าห์ถ่อสังขารมา "เปิดงาน" (มาอ่านสิ่งที่คนเขียนเตรียมไว้ให้ท่าน) แทนที่ท่านจะอยู่ทำความเข้าใจในเรื่อง KM (สักนิดหนึ่งก็ยังดี) กลายเป็นว่าเมื่อท่านกล่าวเปิดงานเสร็จ ท่านก็มักจะจากไปในทันที โดยที่ไม่มี "การเรียนรู้" ใดๆ เกิดขึ้นเลย

     ...ผมเองก็ได้แต่เกิดความรู้สึกสงสารขึ้นมาในใจ...ไม่รู้เหมือนกันว่าควรจะสงสารใคร? ...ตัวท่าน CKO, ลูกน้องของท่านที่อยู่ในหน่วยงาน, ผู้ที่จัดงาน, หรือว่าตัวผมเองที่ "หลวมตัว" เข้ามาพัวพันด้วย !?!