กระจกส่องเงา

          ปุถุชนมีกิเลสล้วนมีข้อบกพร่องที่ต้องแก้ไข  เพียงแต่จะมองเห็นข้อบกพร่องนั้นหรือไม่  ยอมแก้ไขหรือเปล่า  แต่คนโดยส่วนมากมักจะเข้าข้างตัวเอง  อะไรที่ตนทำก็สำคัญว่าดีไปหมด  มองไม่เห็นข้อบกพร่องและไม่ยอมให้ใครมาชี้บอก  ถ้ามองไม่เห็นข้อบกพร่องของตนเอง  ก็น่าจะยอมให้คนอื่นมาช่วยชี้บอก  การเปิดใจให้เขาเข้ามาท้วงติงบ้างในบางครั้ง  การรับฟังคำตักเตือนบางในบางกรณี  จะเป็นผลดีมากกว่าผลเสีย  ข้อสำคัญอยู่ที่ท่านจะใจกว้างขนาดไหน  ยอมรับฟังคำตักเตือนได้มากน้อยเพียงใด  ปุถุชนคนมีกิเลสท่าจะยาก  แต่สำหรับผู้เป็นพระอรหันต์ท่านไม่มีปัญหาเลย

         ธรรมชาติของสายตามนุษย์  มักทอดมองออกไปข้างหน้า  มิได้ย้อนกลับมามองตัวเอง  เมื่อทอดมองออกไปข้างหน้าสิ่งต่างๆก็ค่อยๆทยอยไหลเข้ามาสู่คลองจักษุ   มนุษย์จึงเห็นแต่สิ่งที่อยู่นอกตัว  ไม่เห็นสิ่งที่อยู่ในตัวสักทีด้วยเหตุนี้  คนเราจึงเห็นข้อบกพร่องของคนอื่นมากกว่าข้อบกพร่องของตนและโดยส่วนมาก  คนก็ชอบตำหนิติเตียน(ติฉินนินทา)คนอื่นมากกว่าตำหนิติเตียนตนเอง  อยากแก้ไขคนอื่นมากกว่าแก้ไขตนเอง

        ****สำหรับบัณฑิตชนชอบฝึกฝนอบรมตน   ท่านมักเฝ้ามองข้อบกพร่องของตนเอง  เมื่อมองไม่เห็นข้อบกพร่องของตนเอง  ก็ถามคนอื่น  ให้เขาเป็นกระจกส่องเงาให้   และยินดีรับฟังคำตักเตือน  เพื่อนำไปปรับปรุงแก้ไขให้ดีขึ้น*****

       ด้วยเหตุนี้  พระพุทธศาสนาจึงมีประเพณีสำคัญอยู่อย่างหนึ่งคือ  ภิกษุทั้งหลายทั้งอายุมากอายุน้อย   เมื่ออยู่จำพรรษาถ้วนไตรมาสจนถึงวันปวารณาออกพรรษา  ในวันปวารณาออกพรรษานั้นท่านจะเปิดโอกาสให้ภิกษุแต่ละรูปว่ากล่าวตักเตือนกันได้โดยไม่ต้องเกรงใจ  ทั้งนี้  เพื่อนำไปปรับปรุงแก้ไขข้อบกพร่องของตนนั่นเอง