รู้ไว้ใช่ว่า ใส่บ่าแบกหาม

สวัดีครับ  สมุดบันทึกความรู้ ของกลุ่มว่าที่บัณฑิต นักศึกษาหลักสูตรศิลปศาสตรบัฑิต  สาขาสหวิทยาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น  มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร  รุ่นรหัส 49  ศูนย์เรียนรู้อำเภอกระนวนจังหวัดขอนแก่น  กระผมนายณรงค์ บัวใหญ่รักษา เลขที่  58  ภรรยาผมก็เข้าร่วมกลุ่มนี้ด้วย  เธอชื่อ  นางดารา  บัวใหญ่รักษา เรียนพร้อมกันแลขที่  57  วันนี้ ผมจะมาให้ความรู้เกี่ยวกับต้นไม้ คือหญ้าคา  ซึ่งจะหาได้ง่ายทั่วไป  ตามป่า  ตามสวน ซึ่งบางคนอาจจะบอกว่าเป็นต้นไม้รกรุงรัง  โดยเฉพาะถ้าขึ้นตามคันแทนา  ต้องตัดทิ้ง มันรก อาจจะมีงูหลบอยู่ ต้องถางให้เตียน ใบของมัน ถ้าไม่ระวังมัน จะบาดมือได้  ใบมันคมมาก ทีเดียว   วันนี้ที่ผมเขียนนี้  พบได้พบเรื่องนี้จากตำราสมุนไพรชาวบ้าน  ที่เป็นยาสมุนไพรที่เป็นภูมิปัญญาแบบชาวบ้านในอดึต ที่ทุกวันนี้คนสมัยใหม่จะลืมเลือนไป  หันไปสนใจวิทยาการที่ทันสมัยขึ้นไป  จนมองข้ามไปคุณค่าของพืชสมุนไพรที่มีอยู่ใกล้ดรานี่เอง

โดยเฉพาะคนที่เป็นโรคไต  อักเสบ อยากจะหาสูตรรักษาทางด้านสมุนไพร เพื่อเป็นทางเลือกอีกทางหนึ่ง  ที่พอดูแลตนได้ในแบบพอเพียง เพราะบางคนทนทรมานมานาน  รักษาอย่างไรก็ไม่หาย ซึ่งถ้าจะว่ากันตรงๆแล้ว การักษาด้วยแพทย์ปัจจุบันนั้นก็ถือว่าดีอยู่แล้ว ส่วนทางเลือกทางสมุนไพรก็ดีเช่นกัน เพียงแต่ค่อยเป็นค่อยไปและที่สำคัญถ้าใครถูกทางยาก็ถือเป็นเรื่องโชคดีไป  ทำให้หายจากอาการที่เป็นได้ แต่ถ้าใครกินหรือรักษาด้วยยาสมุนไพรรักษาแล้วไม่ดีขึ้น สามารถหยุดเลิกได้เลย ถือว่าไม่ถูกทางยาหรือถูกโฉลกกัน ไม่มีอันตรายใดๆ

  สำหรับสูตร  สมุนไพรใช้รักษา  โรคไตอักเสบ หรือไตอักเสบเฉียบพลันนั้น   ตำรายาแผนไทยบอกไว้ว่า  "ใช้รากหญ้าคาแห้ง" จำนวน  250  กรัมหั่นเป็นฝอยต้มนำ  2  ลิตรก็คงประมาณขวดโคกลิตรขนาดกลาง   ตัมให้เหลือครึ่งลิตร  กินวันละ  2 ครั้ง ก่อนอาหารเช้าเย็น  กินต่อเนื่องไปเรื่อยๆ  และให้สังเกตดูว่า อาการจะค่อยๆดีขึ้น  อย่าหยุดกินจนกว่า  อาการของโรคจะหายจึงหยุดกิน  แต่ถ้ากินแล้วไม่หาย หรือไม่ดีขึ้น อย่าหยุดกิน เพราะอาการที่เป็นนโรคไตนี้  มันเป็นมานานแล้ว กว่าจะรู้ตัว จึงต้องใช้ความอดทน เพราะตัวยานี้ จะค่อยๆรักษาได้ต่อไป และสำหรับผู้ที่มีโรคความดันโลหิตสูงรวมอยู่ด้วย  ยานี้จะช่วยลดความดันโลหิตให้หายเป็นปกติได้  แต่ข้อระวังสำหรับผู้ที่เป็นโรคความดัน  ในระหว่างที่กินยาอยู่นี้  อาจจะมีอาการวิงเวียน  อึดอัดไม่สบายใจได้  ให้รู้ตัวไว้ เพราะยาเริ่มรักษาเราแล้ว  แต่ยางคนจะไม่มีอาการเหล่านี้  อย่าตกใจ ไม่มีพิษร้ายแรงอะไร

   ส่วนสรรพคุณ "ของหญ้าคา" ตำราไทยใช้รากและเหง้า เป็นยาขับปัสสาวะ  แก้อาการกระเพาะปัสสาวะอักเสบ  ปัสสาวะแดง  บำรุงไต ขับฤดูขาว  ซึ่งการรักษาฤหธิ์ขับปัสสาวะในสัตว์ทดลอง พบว่า  เฉพาะนำต้มส่วนรากมากกว่ายาปัจจุบัน

  ลักษณะหญ้าคา  ถ้าเดินทางไปตามป่า เขา ลำเนา ไพร  ให้สังเกตลักษณะของหญ้าคา  เป็นพืชไม้ประเภทล้มลุก  สูง 1-1.5 เมตร มีเหง้าใต้ดินรูปร่างยาวและแข็ง  ใบเป็นใบเดี่ยว  แทงขึ้นจากเหง้า ยาวได้ถึง  1 เมตร ขอบใบคมมาก

  ดอก  ออกเป็นช่อโดยช่อแทงขึ้นจากเหง้า  ดอกย่อยอยู่รวมกันแน่นสีเงินอมเทาจางๆ

  ผล  เป็นผลแห้งไม่แตก  ขยายพันธ์ด้วยเมล็ด  และแยกเหง้า  พบขึ้นตามที่รกร้างทั่วไป  หาได้ไม่ยาก  แต่ถ้าหาไม่ได้ ก็ซื้อเอา มีขายตามร้านยาสมุนไพรทั่วไป 

  แต่ที่เขียนมานี้ ไม่ต้องไปหาซื้อเพราะมันมีมากมาย  ในชนบททั่วไป ตามป่า  ซึ่งดูแล้วเหมือนไร้ราคา  แต่มันมีคุณค่าทางการใช้เป็นยาได้กระผมจึงขอจบเรื่อง หญ้าคาแต่เพียงเท่านี้