อย.อนุมัติแล้ว

อย.อนุมัติวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก ขึ้นทะเบียนแล้ว

 มะเร็งปากมดลูก ภัยร้ายของสตรี ที่เป็นสาเหตุลำดับต้นๆ ของการเสียชีวิตของประชากรหญิง หากยังจำกันได้ ผู้ได้รับรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหิดล ปี 2548

Professor Harald Zur Hausen    เป็นอีกผู้หนึ่งที่ศึกษาค้นคว้าไวรัส HPV 16 และ 18 กระนำมาสู่การพัฒนาวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก

 HPV VACCINE ก็คือ วัคซีนป้องกันการติดเชื้อ HPV (Human PapillomaVirus) นั่นแหละ แต่ก่อนนี้เราไม่รู้ว่ามะเร็งปากมดลูกเกิดจากอะไร ก็เลยไม่รู้ว่าจะป้องกันอย่างไร แต่เดี๋ยวนี้เรารู้แล้วว่า สาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดมะเร็งปากมดลูกก็คือเจ้า HPV นี่เอง เมื่อรู้สาเหตุ ก็รู้วิธีป้องกัน จึงมีผู้คิดค้นหาวัคซีนเพื่อป้องกันมะเร็งปากมดลูก

 

มะเร็งปากมดลูกเป็นมะเร็งอันอับ 2 ของมะเร็งสตรีทั่วโลก จะเป็นรองก็แต่มะเร็งเต้านมเท่านั้น แต่สำหรับเมืองไทย มะเร็งปากมดลูกกลับเป็นมะเร็งที่พบมากที่สุดในบรรดามะเร็งของสตรี แต่ละปี มีคนไทยเป็นมะเร็งปากมดลูกมากกว่า 6,000 ราย

 

ไวรัส HPV ติดต่อทางเพศสัมพันธ์กับคนที่มีเชื้อ HPV เป็นได้ทั้งหญิงและชาย (ชายรักชาย) จะเรียกว่าเป็นมะเร็งที่เกิดจากการมีเพศสัมพันธ์ (sexually transmitted cancer) ก็ได้ ดังนั้นพฤติกรรมทางเพศจึงมีความสำคัญในการเกิดมะเร็งปากมดลูก
ปัจจัยที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อไวรัส HPV คือ
  • การมีคู่นอนหลายคน (ครั้งละหลายๆคน หรือครั้งละคน แต่มีหลายคน)
  • คู่นอนมีเพศสัมพันธ์กับหญิงอื่นหรือชายอื่นหลายๆคน
  • มีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่อายุน้อยๆ
  • มีลูกมาก
  • มีภูมิคุ้มกันต่ำ
  • มีโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่นๆร่วมด้วย
ไวรัส HPV มีหลายสายพันธุ์ บางสายพันธุ์ก็เป็นสายพันธุ์ธรรมดาๆ บางสายพันธุ์ก็เป็นสายพันธุ์ดุ ก่อให้เกิดมะเร็งได้ เช่นสายพันธุ์ 16, 18, 45, 31, 33, 52, 58 สายพันธุ์ 16 พบได้ร้อยละ 50-60 สายพันธุ์ 18 พบได้ร้อยละ 10-15 การพัฒนาวัคซีนจึงมุ่งเน้นสายพันธุ์ 18 และ 16 เป็นส่วนใหญ่

 


วัคซีน HPV ทำจากอะไร

 

วัคซีน HPV ก็ทำจากตัวเชื้อ HPV นั่นแหละ โดยนำโปรตีนที่เปลือกหุ้มของตัวไวรัสมาเพิ่มจำนวน แล้วมาทำเป็นอนุภาคที่คล้ายตัว HPV เรียกว่า virus-like particle (VLP) ซึ่งมีโครงสร้างทุกอย่างเหมือนตัวเชื้อ HPV ต้นแบบ เพียงแต่ไม่มี DNA ที่ก่อมะเร็งเท่านั้น เจ้า VLP ตัวนี้สามารถกระตุ้นร่างกายให้สร้างภูมิต้านทาน (antibody) ได้ดีมากๆ แอนติบอดีที่เกิดขึ้นก็จะวิ่งไปออกันอยู่ที่มูกบริเวณปากมดลูก พอเชื้อ HPV เข้ามา มันก็จัดการเขมือบซะ !

 


วัคซีน HPV มีกี่ชนิด

 

ในการพัฒนาวิจัยวัคซีน HPV มีหลายเจ้า หลายบริษัท บางบริษัทก็ทดลองวัคซีนป้องกัน HPV โดดๆ สายพันธุ์เดียว บางเจ้าก็ทดลองวัคซีนที่มีสองสายพันธุ์รวมกัน (สายพันธุ์16 กับ 18) บางเจ้าก็ทดลองหลายๆสายพันธุ์รวมกันถึง 5 สายพันธุ์ก็มี (สายพันธุ์ 16, 18, 45, 31, และ 33) ซึ่งป้องกันได้ถึง 83 % หรือบางเจ้าต้องการให้ครอบคลุมไวรัสแบบครอบจักรวาล ก็ทดลองให้มีถึง7 ชนิดโดยเพิ่มสายพันธุ์ 52 กับ 58 เข้าไปก็มี ซึ่งก็สามารถป้องกันได้ถึง 87 %

 


มีวัคซีนแล้วดียังไงไม่ดียังไง

 

เรื่องดีก็คือ ต่อนี้ไป เราจะมีวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูกกันแล้ว แม้จะป้องกันได้ไม่หมดเสียทีเดียว แต่ก็ยังดีกว่าไม่มีความหวังอะไรเลย

 

แล้วมีอะไรไม่ดีล่ะ เรื่องไม่ดีก็คือ วัคซีนตัวนี้เพิ่งพัฒนาแล้วเสร็จ เพิ่งได้รับการรับรอง แต่ก็ยังไม่มีการศึกษาอย่างกว้างขวาง เช่น ควรเริ่มฉีดตอนอายุเท่าไร เอาตั้งแต่แรกเกิดเลยดีไหม หรือรอให้เข้าโรงเรียนก่อน หรือค่อยฉีดตอนเข้าวัยสาว หรือรอฉีดก่อนแต่งงาน แล้วถ้าฉีดผู้ชายตัวต้นเหตุ จะมีประโยชน์หรือเปล่า ต้องฉีดกระตุ้นไหม ถ้าต้องฉีดกระตุ้น ต้องกี่ปีจึงจะฉีดซ้ำ แล้วสาวโสดประเภทมีแนวโน้มจะขึ้นคาน ต้องฉีดหรือเปล่า คนที่มีเชื้อหรือติดเชื้อ HPV อยู่แล้ว ฉีดไปจะทำให้หายเร็วขึ้นไหม

 

ที่มองในแง่ลบสุดๆ เมื่อมีวัคซีนป้องกันแล้วจะทำให้ผู้คนประมาท ไม่ป้องกันมากขึ้นไหม จะสำส่อนทางเพศเพิ่มขึ้นหรือเปล่า เหล่านี้เป็นประเด็นที่ยังไม่มีการศึกษา

 


เขาวิจัยกันไปถึงไหนแล้ว

 

บริษัท Merck & Co., Inc.,จากอเมริกาได้พัฒนาวัคซีนชื่อ Gardasil เพื่อป้องกัน Human Papillomavirus ซึ่งมี 4 สายพันธุ์ คือ 6, 11, 16, 18 และได้รับการรับรองจาก องค์การอาหารและยาสหรัฐอเมริกา (FDA) เมื่อเดือนมิถุนายน 2549 ได้วางจำหน่ายในสหรัฐอเมริกาแล้ว ต้องฉีด 3 เข็ม เข็มแรกวันแรก เข็มที่ 2 อีก 2 เดือนถัดมา และเข็มสุดท้ายที่ 6 เดือน

 

อีกบริษัท GlaxoSmithKline พัฒนาถึงขั้นสุดท้าย (phase III) รอการรับรองจาก FDA สหรัฐฯ คาดว่าปลายปี 2549 น่าจะได้รับการรับรอง วัคซีนของ GlaxoSmithKline ป้องกัน HPV 2 สายพันธุ์ คือ 16 กับ 18 ฉีด 3 เข็มเหมือนกัน .ใช้ชื่อว่า Cervarix

 


คนไทยจะได้ใช้เมื่อไร

 

ในต่างประเทศเริ่มมีใช้กันแล้ว สำหรับเมืองไทยคาดว่าน่าจะเปิดตัวในเมืองไทยราวๆ ปี 2550 ซึ่งปัจจุบันได้เปิดตัวและอย.ได้อนุมัติเป็นที่เรียบร้อยแล้ว