เรื่องดีๆ เกี่ยวกับการช่วยให้ผู้ป่วยเบาหวานใช้ยาได้อย่างถูกต้อง อีกเรื่องหนึ่งคือ “การจัดยาตัวอย่างแบบแผงขนม” ของ ภญ.บุษกร หาญวงศ์ ฝ่ายเภสัชกรรมชุมชน โรงพยาบาลวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี (โทรศัพท์ ๐๔๕-๒๖๗๒๕๙)
|
เมื่อมีการจ่ายยาให้ผู้ป่วยกลุ่มโรคเรื้อรัง ต้องมีการตรวจสอบความเข้าใจในการใช้ยาของผู้ป่วย ทั้งวิธีการรับประทานยา จำนวนเม็ด จำนวนครั้ง เวลา จำนวนยาที่เหลือที่บ้าน บ่อยครั้งที่พบว่าผู้สูงอายุบอกวิธีการรับประทานยาที่ไม่ตรงตามฉลากยา บางคนจำวิธีการเดิมที่เคยชินมานาน ทั้งๆ ที่มีการเปลี่ยนวิธีการรับประทานยาเมื่อมาตรวจตามนัดครั้งก่อน ผู้ป่วยหลายคนอ่านหนังสือไม่ออก ซึ่งพบว่าจะจำวิธีการใช้ยาไม่ได้เลย หรือบางคนอ่านหนังสือออก แต่มียาหลายขนาน ต้องรับประทานวันละหลายเวลา เกิดความสับสนว่าต้องรับประทานยาขนานใดบ้าง ไม่รู้ว่าแต่ละมื้อรับประทานยาครบชนิดครบจำนวนหรือไม่ เริ่มแรกทีเดียว ได้บรรจุยาแต่ละมื้อแยกเป็นซองๆ เช่น มื้อก่อนอาหารเช้า ๑ ซอง มื้อหลังอาหารเช้า ๑ ซอง เย็บติดเรียงตามลำดับ ให้ผู้ป่วยใช้เป็นตัวอย่างในการจัดยารับประทานเองที่บ้าน |
 |
|
ภญ.บุษกร หาญวงศ์ |
<p>ต่อมาในปี ๒๕๔๗ ได้มีส่วนร่วมในงานวิจัยแบบ Randomized Control
Trial ที่ต้องให้ผู้ป่วยรับประทานยาทั้งหมด ๕ สูตร
จึงคิดวิธีที่จะปกปิดผู้ป่วยให้แนบเนียน ด้วยความที่เป็นคนในชุมชน
นึกถึงแผงขนมที่มีการเย็บถุงติดแผงกระดาษ จึงนำมาดัดแปลง
เย็บซองยาติดแผงกระดาษที่พิมพ์เป็นปฏิทิน
ให้ผู้ป่วยดึงซองยามารับประทานตามเวลาที่กำหนด</p>
งานวิจัยครั้งนั้นนาน ๖ เดือน ผู้ป่วย ๔๐ คน ต้องจัดทำแผงยาทั้งหมด ๒๔๐ แผง ทำซองยาถึง ๗,๒๐๐ ซอง ตอนนั้นสนุกสนานมาก และจากการประเมินความร่วมมือ พบว่าผู้ป่วยรับประทานยาโดยไม่ลืมถึง ๙๘% จึงเป็นที่มาของไอเดียการจัดแผงยาให้ผู้ป่วยเรื้อรังที่สูงอายุ ที่ต้องใช้ยาวันละหลายชนิดหลายเวลา
แผงยาถูกจัดทำในรูปแบบตาราง โดยแปะซองตัวอย่างยาที่ผู้ป่วยต้องรับประทาน ๑ ซอง/ยา ๑ ชนิด เท่ากับจำนวนจริงที่ผู้ป่วยต้องรับประทาน จัดเป็นแต่ละมื้อยาใน ๑ วัน แบ่งเป็นเวลาก่อนอาหารเช้า หลังอาหารเช้า ก่อนอาหารเที่ยง หลังอาหารเที่ยง ก่อนอาหารเย็น หลังอาหารเย็น และก่อนนอน
รูปร่างหน้าตาของแผงยานี้จะเป็นอย่างไร มีวิธีการใช้อย่างไรบ้าง มาค้นหาดูได้ในงานมหกรรม KM เบาหวานช่วงบ่ายวันที่ ๒๖ กรกฎาคม ๒๕๕๐ นะคะ
วัลลา ตันตโยทัย วันที่ ๑๒ กรกฎาคม ๒๕๕๐
