สิ่งที่ไม่ควรประมาท
สิ่งที่ไม่ควรประมาทนี้ มี ๕ ประการคือ
๑. ไม่ประมาทในเวลา
๒. ไม่ระมาทในวัย
๓. ไม่ประมาทในการงาน
๔. ไม่ประมาทในการศึกษา
๕. ไม่ประมาทในการปฏิบัติธรรม
เมื่อบุคคลไม่ประมาท ความทุกข์ย่อมเกิดขึ้นได้ยาก ดังที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ใน
พระไตรปิฎก ขุททกนิกาย อุทาน เล่ม ๒๕ หน้า ๑๐๓ ว่า
“ความโศกทั้งหลาย ย่อมไม่มีแก่ผู้มีจิตไม่ประมาท”
ลักษณะของความประมาทและความไม่ประมาท
ลักษณะของผู้ที่มีความประมาทและผู้ที่ไม่ประมาทนี้ ท่านพุทธทาสภิกขุ ได้บันทึกถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าไว้ในหนังสือขุมทรัพย์จากพระโอษฐ์ หน้า ๒๘๑ ว่า
“โอ้หนอเราอาจจะมีชีวิตอยู่ได้เพียงวันหนึ่งคืนหนึ่ง
ดังนี้ก็ดี, โอ้หนอ เราอาจจะมีชีวิตอยู่ได้เพียงเวลากลางวัน
ดังนี้ก็ดี, เราอาจจะมีชีวิตอยู่ได้ เพียงชั่วขณะที่ฉัน
บิณฑบาตเสร็จมื้อหนึ่งดังนี้ก็ดี, เราอาจจะมีชีวิตอยู่ได้
เพียงชั่วขณะที่ฉันอาหารเสร็จเพียง ๔-๕ คำ เราพึงใส่
ใจถึงคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้าเถิด....เราเรียกว่ายัง
เป็นผู้ประมาทอยู่ “.....” โอ้หนอ เราอาจจะมีชีวิตอยู่ได้
เพียงชั่วขณะที่ฉันอาหารเสร็จเพียงคำเดียว ดังนี้ก็ดี เรา
อาจจะมีชีวิตอยู่ได้เพียงชั่วขณะที่หายใจเข้า แล้วหายใจ
ออก หรือชั่วหายใจแล้วเข้า, เราพึงใส่ใจคำสอนของพระผู้
มีพระภาคเจ้าเถิด การปฏิบัติตามคำสอนควรทำให้
มาก .... เราเรียกว่า เป็นผู้ไม่ประมาทแล้ว”