(ต่อ)

แต่เดิมการเลี้ยงผีเมืองจะมีย่าที่นั่งทำหน้าที่เป็นคนทรง ย่าที่นั่งจะไม่มาร่วมงานที่หอผีเมืองแต่อยู่ที่เรือนหลวง ติดต่อผีเมืองเพื่อจะพูดคุยกับชาวบ้าน ชาวบ้านที่ต้องการคำอวยพรหรือคำแนะนำจากผีต้องไปที่เรือนหลวง อย่างไรก็ตามหลังจากย่าที่นั่งคนเดิมเสียชีวิตไปแล้วก็ไม่ได้มีย่าที่นั่งอีกเลย เพราะย่าที่นั่งต้องเลือกโดยผีเมืองเท่านั้น จนถึงบัดนี้ยังไม่มีคนที่ผีเมืองเลือกให้เป็นย่าที่นั่งเลย จึงไม่ได้มีการเข้าทรงผีเมืองแต่อย่างใด

ข้อสังเกตจากการร่วมพิธีเลี้ยงผีเมืองของเมืองหลวงน้ำทา

หมู่บ้านที่ประกอบพิธีเลี้ยงผี คือ หมู่บ้านเวียงเหนือ ชื่อหมู่บ้านบ่งชี้ถึงความสำคัญของหมู่บ้านว่าเป็นหมู่บ้านที่เจ้านายอยู่ เป็นศูนย์อำนาจการปกครองของเมือง การที่ทายาทของเจ้าเมืองยังมีบทบาทสำคัญในการประกอบพิธีเลี้ยงผีเมือง ได้รับส่วนแบ่งของเนื้อวัวที่ใช้เลี้ยงผีและมีสิทธิพิเศษที่จะเข้าไปถึงหอผีได้ในขณะที่ชาวบ้านอื่นๆเข้าไปไม่ได้

การที่เนื้อสัตว์ส่วนหนึ่งจะถูกนำไปปรุงอาหารและเซ่นผีที่เรือนของเจ้าเมือง ซึ่งปัจจุบันเป็นที่อยู่ของเชื้อสายของเจ้าเมือง คือ นายเนตร แสดงถึงความสำคัญของเจ้าเมืองที่เป็นเชื้อสายของผีเมือง

ยังมีการกำหนดพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ด้วยการล้อมรั้วบริเวณดงพิธีกรรมและมีตาแหลวปักเอาไว้ ไม่ให้คนเข้าออก ชาวบ้านจะไม่มามุงดูเหมือนพิธีเลี้ยงผีเมืองของเชียงใหม่ มีคนเดินทางก็หยุดดูอยู่ห่างๆ พิธีกรรมนี้ยังมีความสำคัญและศักดิ์สิทธิ์อยู่ตามความเชื่อของชาวบ้าน

(จบ)