นมัสการพระคุณเจ้า
อย่าถามให้ยากนักสิครับ เดี๋ยวผมตอบไม่ได้ อายเขา ...... !
ประเด็นของคำถามมีว่า คนอ่านหลายคน แต่ละคนอ่านแล้วเกิดความรู้สึก(จิต) "ความคิด"(จิต) เกิด "ความรูสึกพอใจ ไม่พอใจ" (อารมณ์) ต่างกัน หรือ "คนๆเดียวกันอ่านหลายครั้งต่างเวลา ความรู้สึก ความคิดแตกต่างกัน" จะอธิบายด้วย "ทฤษฎีสามโลกของมนุษย์"อย่างไร? -- ราวๆนี้นะครับ
(๑) ประการแรกเรามาดู "เขตแดน"ระหว่าง "โลกของกาย - อารมณ์ - ปัญญา" ซึ่งก็คือ "ประตู -- ตา, หู, จมูก, ลิ้น, ผิวหนัง" ถ้า "ผ่าน"ประตูเหล่านี้เข้าไปภายในจนถึง "เกิดความรู้สึกสัมผัส, รับรู้, คิด แบบต่างๆ" แล้วละก้อ ถือเป็น "แดนของโลกทางปัญญา และ / หรือ อารมณ์"ครับ ถ้าเข้าไปแล้ว ประเดี๋ยวเดียวก็ออกนอกประตูไป ก็ถือเป็นโลกของกายครับ ถ้าเข้าไปขังอยู่ข้างในนานๆ ก็เรียกว่า "คิด" อาจจะคิดเข้าใจ คิดเหตุผล คิดประเมินค่า คิดแก้ปัญหา คิดสร้างสรรค์ คิดจินตนาการ ฯลฯ ก็ได้ครับ กระบวนการนี้เกิดขึ้นแตกต่างกันในแต่ละคน หรือเกิดในคนๆเดียวกัน แต่ต่างเวลา ก็แตกต่างกันครับ "ไม่มีความเป็นไปได้"ที่ "เหตุการณ์สองอย่างใดๆจะเหมือนกันทุกประการ" จริงไหมครับ ถ้าอย่างนี้แล้วเรียกว่าเป็นเหตุการณ์ในโลกของปัญญา กระบวนการนี้จะทำให้เกิดการ "เปลี่ยนแปลง"ในโครงสร้างของปัญญาเดิมก็ได้ และถ้าเกิด ก็เรียกว่า "การเรียนรู้" การเปลี่ยนแปลงนี้อาจจะเป็นดังเช่น "โครงสร้างชองปัญญาเดิมมีว่า โลกแบน แล้วเปลียนมาเป็น โลกกลม ก็ได้ เป็นต้น และเมื่อเปลี่ยนแล้ว ก็อาจจะทำให้ คนอื่นๆ เปลี่ยนแปลงไปด้วย ด้วยกะบวนการบอกเล่า กระบวนการสั่งสอน ฯลฯ ในขณะเดียวกัน ถ้าเหตุการณ์นี้ "ทำให้เกิดการได้รางวัล"เป็นคำชมเชยจากครู ได้คะแนนมากขึ้น ก็จะ "นำไปสู่" "ความรู้สึกพอใจ"(อารมณ์) แล้ว "เหตุการณ์หนึ่ง"อาจจะเกิด"ตามมา" คือ "รู้สึกสุขใจชั่วขณะ" เช่น สัก ๑ ชม. ๑ วัน แต่ถ้า"นานเป็นเดือน เป็นปี นั่งย้มอยู่ตลอดเวลา(ไม่ใช่บ้านะครับ) ก็เรียกว่า "ความสุขระยะยาว"ได้นะครับ (แต่ไม่ใช่สงบ - นิพพาน)
(๒) แต่ถ้าเข้าไปในโลกของปัญญาชั่วระยะสั้นๆ แล้วออกจากประตูไป แต่ยังวนเวียนอยู่ในร่างกายเราก็จะจัดเป็นเหตุการณ์ในโลกทางกายได้ และถ้ายังอยู่ข้างใน และคิดเหมือนกัน แต่เกิด"ความรู้สึกทางอารมณ์" อยู่เป็นเวลานานหลายนาที หลายชั่วโมง หรือเป็นวัน ก็เป็นเรื่องของโลกทางอารมณ์
(๓) ขอย้ำว่า "เหตุการณ์สองอย่างหรือมากกว่าใดๆ จะไม่มีความเป็นไปได้ที่จะเหมือนกันทุกประการ" แต่ความแตกต่างนี้ไม่เป็นอุปสรรคในการจัดกลุ่มหรือจัดประเภทครับ