ผมชอบข้อความตรงนี้มาก "...ทางที่จะพัฒนาของชาวนาคือ เลิกทำนา หันมาทำเกษตรผสมผสาน แบบพอเพียงในตัวเอง..รับรองพ่อค้าคนกลางและประชาชนอดข้าว จะขอร้องให้ชาวนาทำข้าว ตอนนนั้น ชาวนาต้องมีข้อเงื่อนไขว่า ให้ชาวนาตั้งราคาข้าวเองได้เด็ดขาด มิฉะนั้น จะไม่ทำนาอีกต่อไป..." ผมเห็นด้วยกับแนวทางการทำเกษตรผสมผสานมาก...แต่ตอนนี้หากถามชาวนาหรือให้ชาวนาเขาทำตาม เขาก็จะย้อนเราว่า

"ถ้าทำแบบที่คุณแนะนำมา มันจะทันกินเหรอ? เดี๋ยวนี้เขาไปถึงไหนกันแล้ว?" ผมเคยเขียนแนะนำไว้ว่า หากชาวนาจะสามารถลืมตาอ้าปากได้จะต้อง เริ่มต้นที่ เปลี่ยนแนวคิด หรือทัศนคติเสียก่อน คือ ต้องพึ่งตนเองให้มาก อย่าพึ่งภายนอก มั่นใจในแนวทางที่จะทำ หากไม่มีความมั่นใจหรือคิดว่ายากแล้ว ก็ยากที่จะแก้ปัญหาได้ เมื่อเปลี่ยนแนวคิดแล้ว ก็ต้องศึกษาเรียนรู้แนวทางการปฏิบัติตามที่ปราชญ์(ชาวบ้าน)แนะนำ จากนั้นก็นำมาปฏิบัติในสถานที่ของตน ค่อยปรับพัฒนาไปเรื่อย ๆ เดี๋ยวก็หมดหนี้ไปเอง และยืนหยัดอยู่ได้โดยไม่ต้องพึ่งรัฐบาลหรือพ่อค้าคนกลาง ใช่ไหมครับ...