ประวัติสหกรณ์โคนมในเขตปฏิรูปที่ดินลำพญากลางจำกัด

สหกรณ์โคนมในเขตปฏิรูปที่ดินลำพญากลาง จำกัด อยู่ในเขตพื้นที่อำเภอมวกเหล็ก  ซึ่งเป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดสระบุรีมีพื้นที่ติดกับ  อำเภอวังม่วง อำเภอแก่งคอย  จังหวัดเดียวกัน นอกจากนี้พื้นที่อีกส่วนหนึ่งยังติดกับภาคอีสานตอนล่างได้แก่อำเภอปากช่องจังหวัดนครราชสีมา  และตำบลลำพญากลาง ตำบล      ลำสมพุง เป็น 2 ตำบลที่อยู่ชายแดนสุดของอำเภอมวกเหล็กติดกับภาคอีสานตอนล่าง พื้นที่ทอดแนวยาวตามแนวสันเขาดงพญาเย็น ซึ่งในอดีตเมื่อประมาณ 30 ปีที่ผ่านมาสภาพภูมิประเทศ พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบตามแนวชายเขา อุดมไปด้วยไม้นานาพันธุ์ และสัตว์ป่านานาชนิด ๆ จากความสมบูรณ์ดังกล่าวทำให้มีผู้อพยพย้ายถิ่นฐานมาจากจังหวัดต่าง ๆ เพื่อมาประกอบอาชีพที่ลำพญากลางและลำสมพุงเป็นจำนวนมาก ซึ่งการอพยพย้ายถิ่นฐานเพื่อมาประกอบอาชีพดังกล่าว ทำให้พื้นที่ตำบลลำพญากลางและตำบลลำสมพุงประกอบไปด้วยคนหลายภาคหลายพื้นที่ แต่ก็สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติสุข  อาชีพส่วนใหญ่ที่ประชาชนเลือกคือ อาชีพเพาะปลูกพืชไร่ เนื่องจากพื้นที่ซึ่งอุดมไปด้วยแร่ธาตุประกอบกับฝน  ที่ตกต้องตามฤดูกาลจึงทำให้พืชผลที่เพาะปลูกได้แก่  ข้าวโพด  ข้าวฟาง  ถั่วเขียว  ฝ้าย  และมันสำปะหลัง  ได้ผลผลิตดี  ต่อมาในระยะหลังป่าไม้ถูกตัดและทำลายไปเป็นจำนวนมาก ส่งผลทำให้ฝนที่เคยตกต้องตามฤดูกาลเปลี่ยนเป็นสภาพที่แห้งแล้ง  ไม่สามารถเพาะปลูกพืชอายุสั้นได้ผลเหมือนเดิม เกษตรกรในพื้นที่ส่วนหนึ่งก็เปลี่ยนอาชีพไปปลูกพืชทนแล้งแทนได้แก่ อ้อย แต่เนื่องจากการประกอบอาชีพปลูกอ้อย ต้องใช้เงินทุนที่สูง แรงงานคนมากและเครื่องจักรเครื่องมือทางการเกษตรที่เหมาะสม ทำให้เกษตรกรรายย่อยไม่มีทุนที่สามารถทำได้เกษตรกรส่วนนี้จึงคิดที่จะเปลี่ยนอาชีพ โดยให้ความสนใจการเลี้ยงโคนมแทนอาชีพเดิม

เมื่อเกษตรกรสนใจที่ประกอบอาชีพการเลี้ยงโคนม ผู้นำในท้องถิ่นจึงได้พยายามที่จะหาข้อมูลและขอรับความช่วยเหลือจากหน่วยงานต่าง ๆ เพื่อให้การสนับสนุนอาชีพการเลี้ยงโคนมให้แก่เกษตรกร และก็เป็นโอกาสที่ดีของเกษตรกรตำบลลำพญากลาง และลำสมพุงเพราะว่าอำเภอมวกเหล็กเป็นที่ตั้งขององค์การส่งเสริมกิจการโคนมแห่งประเทศไทย หรือ   อ.ส.ค. ดังนั้นหลายหน่วยงาน จึงเห็นว่าเขตพื้นที่อำเภอมวกเหล็กเป็นพื้นที่ที่เหมาะสมแก่การเลี้ยงโคนม เกษตรกรจึงได้รับการสนับสนุนทั้งจากหน่วยงานของภาครัฐและเอกชน ได้แก่ สำนักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ( ส.ป.ก.) สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย มูลนิธิสุมิตตา องค์การส่งเสริมกิจการโคนมแห่งประเทศไทย (อ.ส.ค.) ธนาคารกรุงเทพ และกรมปศุสัตว์ ให้เกษตรกรได้ประกอบอาชีพการเลี้ยงโคนมและจัดตั้งเป็นสหกรณ์โคนมขึ้น

จากนั้นกรมส่งเสริมสหกรณ์ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ร่วมกับจังหวัดสระบุรีได้อบรมให้ความรู้เบื้องต้นแก่เกษตรกร หลังจากนั้นเกษตรกรก็ได้รับเงินจากธนาคารกรุงเทพและมูลนิธิสุมิตตาเพื่อจัดซื้อโคนมให้แก่เกษตรกรจำนวน 98 ราย แล้วจัดตั้งเป็นกลุ่มสมาชิกได้ 7 กลุ่มรวมโคนมทั้งหมดได้จำนวน 698 ตัว เมื่อเกษตรกรได้รับโคนมและจัดตั้งเป็นกลุ่มเกษตรกรแล้วก็ได้ดำเนินการประชุมเพื่อขอจัดตั้งเป็นสหกรณ์

โดยได้รับการจดทะเบียนเป็นสหกรณ์เมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม พ.ศ. 2530 ชื่อสหกรณ์โคนมลำพญากลาง จำกัด ประเภทสหกรณ์การเกษตร แต่เนื่องจากสหกรณ์ตั้งอยู่ในพื้นที่ปฏิรูปที่ดิน สหกรณ์จึงได้ขอจดทะเบียนเปลี่ยนชื่อเมื่อวันที่ 17 ตุลาคม 2530 จากสหกรณ์โคนมลำพญากลาง จำกัด เป็นสหกรณ์โคนมในเขตปฏิรูปที่ดินลำพญากลาง จำกัด และได้ดำเนินงานตลอดจนถึงปัจจุบัน