![]()
ภาพที่ 1: ลูกหาบพบลูกทัวร์...
ลูกหาบจากบริษัทสัมปทานสวมชุดเสื้อน้ำเงินสดกับโสร่งกำลังหาลูกค้า... ลูกทัวร์ทางขวามือกำลังขอถ่ายภาพลูกหาบที่รับจ้างแบกกระเป๋าเป็นที่ระลึก
คนชาติต่างๆ ตอบสนองต่อการถูกถ่ายภาพ (photogenic effect) ไม่เหมือนกัน... คนอินเดียชอบเป็นแบบ (model) ให้คนอื่นถ่ายภาพ และมักจะขอให้นักท่องเที่ยวถ่ายภาพ
![]()
คนพม่าไม่ค่อยชอบถูกถ่ายภาพ... หลายๆ คนโกรธ หน้าบึ้งทันทีที่มีคนถ่ายภาพ
ท่านพระอาจารย์อาคมกล่าวว่า เรื่องนี้อาจเป็นผลมาจากสังคมที่ "ไม่ไว้วางใจกัน" คนพม่าเป็นโรคกลัวข้อหา "ยุ่งเกี่ยวการเมือง" ทุกคนจึงพยายามหลบ เลี่ยง หลีก หนีเรื่องการเมืองหัวปักหัวปำ
![]()
แต่ถ้ามีงานบุญงานปอย(งานบวช)ละก็... ญาติๆ กันถ่ายภาพได้เต็มที่
หนังสือนำเที่ยวแนะนำว่า ถ้าจะถ่ายภาพคนพม่า ควรขออนุญาตก่อน ทำคล้ายๆ กับว่า
![]()
คนพม่านี่จดทะเบียนลิขสิทธิ์ภาพไว้ (patented) เวลาจะถ่ายจึงต้องขออนุญาต เพื่อป้องกันการละเมิดลิขสิทธิ์ หรืออะไรทำนองนั้น
ผู้เขียนสังเกตในปี 2548 ว่า ถ้าเราไปขออนุญาตถ่ายภาพจริงๆ เช่น ชี้ที่กล้อง คำนับแล้วชี้ที่กล้อง ฯลฯ ประมาณครึ่งหนึ่ง (50%) จะเซย์โน (say 'no' = ปฏิเสธ)
![]()
ถ้าเราอยากจะถ่ายจริงๆ ให้ถอยไปไกลๆ ใช้ซูม หรือถ่ายภาพด้วยความละเอียดสูง... อย่างนี้ได้ ท่านไม่ว่า
ปี 2550 คนพม่ายอมให้ถ่ายภาพมากขึ้น... อัตราหน้าบึ้งลดลงเป็นประมาณ 20% เข้าใจว่า คงจะพบเห็นนักท่องเที่ยวกันมากขึ้น
![]()
มีอีกวิธีหนึ่งที่ดีคือ เตรียมของฝากไปแจก เช่น ปากกา ฯลฯ หรือดีกว่านั้นคือ ถ้าเขาทำงานหาเงิน เช่น เป็นลูกหาบ ฯลฯ ถ่ายแล้วทิปไปเลย เงินไทย เงินพม่า เงินดอลลาร์.... ดีทั้งนั้น
สมมติฐานอีกอย่างหนึ่งที่อาจทำให้คนพม่าไม่ชอบให้คนถ่ายภาพได้แก่ ธรรมชาติของท่านอาจไม่ชอบให้ใคร "จ้อง" มองนานๆ
![]()
เรื่องนี้ผู้เขียนมีประสบการณ์มาแล้ว... คือ ครั้งหนึ่งไปทำความสะอาดบริเวณที่ปักเทียน ด้านหน้าพระเจดีย์ วัดพระแก้วดอนเต้า ลำปาง
นักท่องเที่ยวฝรั่งตั้งท่าถ่ายภาพ โฟกัสเสียนาน เลนซ์กล้องขนาดใหญ่โตมโหฬาร รู้สึกอึดอัด หน้าแดงไปเหมือนกัน
![]()
ข่าวดีคือ รัฐบาลพม่ากำลังจะเปิดให้เข้าไปในเขตที่มีหิมะ ใกล้พรมแดนธิเบตภายใน 2 ปีข้างหน้า... อาจารย์กวางท่านกล่าวไว้อย่างนั้น
ปรากฏการณ์นี้ถ้าเทียบจะคล้ายกับว่า นักท่องเที่ยว "ลุย" เข้าไป "ถ่ายภาพ" ในสวนสัตว์เปิด หรืออะไรทำนองนั้นทีเดียว
![]()
วิธีที่ดีคือ ถ้าจะถ่ายภาพคนพม่า...
- โฟกัสให้เร็ว หรือใช้กล้องออโตโฟกัส
- อย่าเข้าไปใกล้เกิน
- ถ่ายไกลหน่อย... ใช้ซูมเทเล หรือตั้งความละเอียดภาพให้สูงหน่อย แล้วไปตัดแต่งภาพ เช่น ตัดเฉพาะส่วนที่ต้องการ (trim) ฯลฯ ทีหลัง
- อย่าหันด้านหน้ากล้องไปหาใครคนใดคนหนึ่งนานๆ ให้หันกล้องไปทางอื่น ทำเป็นดูหรือถ่ายอะไรอย่างอื่นสักพัก... ถ้าต้องการถ่ายซ้ำ ให้รอสักพัก จะได้ดูไม่เหมือนการไป "จ้อง" ใครผ่านกล้อง
- ขอโทษถ้าเขาโกรธ... เช่น กล่าว "ซอรี่หนอ (sorry nor)" ฯลฯ คำนี้มาจากภาษาอังกฤษ ฯลฯ แปลว่า ขอโทษ จะคำนับหรือจะไหว้ก็ได้ อย่าลืมว่า เราอยากให้คนพม่ามองคนไทยในแง่ดี บ้านพี่เมืองน้องดีกันไว้ก่อนดีกว่าหมั่นไส้กันครับ...
![]()
คนพม่าเอง... ถ้าอยากเป็นชาติมหาอำนาจทางด้านการท่องเที่ยวต่อไป ซึ่งพม่ามีโอกาสสูงมากที่จะเป็นชาติแนวหน้าด้านนี้
เพราะพม่ามีทั้งศิลปะ วัฒนธรรม และสังคมที่มีเอกลักษณ์สูง แถมยังมีภูเขาที่มีหิมะอีกด้วย
![]()
ข่าวดีคือ รัฐบาลพม่ากำลังจะเปิดให้เข้าไปในเขตที่มีหิมะ ใกล้พรมแดนธิเบตภายใน 2 ปีข้างหน้า... อาจารย์กวางท่านกล่าวไว้อย่างนั้น

ภาพที่ 2: "หม่องแบก"
เสน่ห์อย่างหนึ่งของภูกระดึงและทางขึ้นพระธาตุอินทร์แขวนคงจะอยู่ที่ลูกหาบนี่เอง...
ลูกทัวร์ท่านหนึ่งคงจะถูกแซวว่า อายุยังน้อย ทำไมไปเบียดเบียนคนอื่น ตัวใหญ่ตัวหนัก ทำให้คนแบกลำบาก
![]()
ลูกทัวร์ท่านนั้นตอบว่า สร้างงานครับ... สร้างงาน
ใจเขาใจเรา... สมมติถ้าผู้เขียนเกิดมาเป็นคนพม่า หรือเป็นลูกหาบ ผู้เขียนคงจะอยากได้สตางค์ไปเลี้ยงครอบครัวมากกว่าตกงานอยู่เฉยๆ แน่นอน
![]()
ทว่า... ถ้าเรามีใจใหญ่จริงๆ ปรารถนาจะอนุเคราะห์คนอื่นอย่างแรงกล้าแล้ว จะลองนั่งพอเป็นพิธี หรือนั่งถ่ายรูปไปสัก 5-6 ก้าว เดินขึ้นต่อ จ่ายค่าเสลี่ยง และทิปเพิ่มก็ได้
ใครทำอย่างนี้ขออนุโมทนาครับ... สาธุ สาธุ สาธุ
![]()
ทีนี้ถ้าทำไม่ได้... ขอนั่งเสลี่ยงไปจนถึงที่ ทิปเพิ่มอีกหน่อยน่าจะดีเช่นกัน

ภาพที่ 3: แบกครับแบก...
กว่าจะได้ค่าแรง 100 กว่าบาทนี่... แบกขึ้นแบกลงคราวละครึ่งชั่วโมง น้ำหนักคน+เก้าอี้นอน+ไม้ไผ่ หนักหนาสาหัสทีเดียว
ผู้เขียนฝากไกด์บอกลูกหาบ ขอลองแบกมาแล้ว ไปได้ 6-8 ก้าวเอง เหนื่อยมากกว่าที่คิดเยอะเลย...
![]()
ลอง(แบก)แล้วไม่ได้ลองเปล่านะครับ ทิปลูกหาบค่าความรู้ 4 ท่านๆละ 1,000 จัต

ภาพที่ 4: แบกอย่างนี้ดีกว่าตกงาน...
แบกแบบนี้ ชันแบบนี้ ขึ้นครึ่งชั่วโมง+ลงครึ่งชั่วโมง ได้ร้อยยี่สิบบาทกับเศษนิดหน่อยเอง...
นี่ถ้าไปเจอคนตัวโตๆ หรือตัวหนักๆ แล้ว สงสัยลูกหาบคงเคล็ด ขัด ยอกไปหลายวันทีเดียว

ภาพที่ 5: ช่วยผมหน่อย...
ลูกหาบเดินตามลูกทัวร์... "เผื่อจะได้ทิป"
ผู้เขียนนุ่งโสร่งขึ้นไป สงสัยจะดูคล้ายพม่า มีลูกหาบท่านหนึ่ง (ไม่ใช่ 4 คนในภาพ) ถามว่า "เป็นพม่าหรือเปล่า (เมี่ยนหม่า... เมี่ยนหม่า?)"
![]()
ผู้เขียนรู้พม่านิดหน่อย(น้อยมาก) ตอบไปว่า "โยเดียหลู่เมียว (คนไทย / "โยเดีย" = อยุธยา หมายถึงคนไทย) และกล่าวว่า "เมี่ยนหม่า นาหมะแลบู้" (พม่า + หูไม่กระดิก = ไม่เข้าใจภาษาพม่า)
ลูกหาบท่านนั้นเลยตีหน้างงๆ และพูดไทยว่า "ไม่พูดพม่า" ผู้เขียนพยักหน้าตอบ
![]()
ตอนนี้คิดว่า ถ้ามีโอกาสจะลองเรียนภาษาพม่าดูสักหน่อย เผื่อจะได้เป็น "เมียนหม่า(หมายถึงนุ่งโสร่งแล้วดูคล้ายคนพม่า) พูดพม่า" กับเขาบ้าง
ถ้าบริษัทสัมปทานหรือบริษัทไกด์ทำคู่มือพูดภาษาไทยง่ายๆ เช่น ขอบคุณครับ สวัสดีครับ ท่านครับ... ช่วยผมหน่อย(เผื่อจะได้ทิป) ฯลฯ
ลูกหาบนิยมกินหมาย ซึ่งอาจทำให้ฟันแดง-ลิ้นแดง-เหงือกแดง-ปากแดง และอาจจะดูน่ากลัวนิดหน่อย แถมยังชอบตีหน้าขรึม
นอกจากนั้นการที่คนพม่าไหว้เฉพาะ "5 ใหญ่" ได้แก่ พระพุทธ-พระธรรม-พระสงฆ์ พ่อแม่ ครูบาอาจารย์) ไม่ไหว้คนอื่น
![]()
เรื่องนี้อาจทำให้คนไทยรู้สึกว่า คนพม่ามือไม้แข็ง อย่าทิปเสียเลยดีกว่าก็เป็นได้...
ถ้าบริษัทสัมปทานหรือไกด์พม่าช่วยสอนเขาหน่อย ให้พูดไทยบ้าง ยิ้มบ้าง ไหว้บ้าง(ฝืนใจทำก็ยังดี)... ผู้เขียนเชื่อว่า คงจะได้ทิปเพิ่มขึ้นแยะเลย

ภาพที่ 6: โรมแรมไจ้ก์โถ่...
โรงแรมไจ้ก์โถ่เป็นโรงแรมของรัฐบาล อยู่ใกล้พระธาตุอินทร์แขวน ที่นี่มีบริการเสิร์ฟชาร้อน 1 ถ้วยทันทีที่ไปถึง นับว่า เป็นบริการที่น่าประทับใจมาก
คนพม่าชอบเรียนภาษา และอยากมีรายได้กับการท่องเที่ยว ทำให้ธุรกิจท่องเที่ยวในพม่าก้าวไปเร็วมาก
![]()
คุณกวางบอกว่า อาหารที่โรงแรมใกล้พระธาตุอินทร์แขวนไม่ค่อยอร่อย... ทนหน่อยนะครับ พอถึงเวลาแล้วอะไรก็อร่อย เพราะหิวมากจากการเดินทาง
ดูเครื่องแบบพนักงานที่นี่... นุ่งกางเกง ลูกทัวร์ก็นุ่งกางเกง เลยมีผู้เขียนเด๋อด๋านุ่งโสร่งแทบจะคนเดียว โชคดีที่ผู้จัดการกับไกด์นุ่งโสร่งเลยรวมเป็น 3 คน

ภาพที่ 7: ประตูทางเข้าพระธาตุอินทร์แขวน...
ประตูวัดพม่าส่วนใหญ่จะมีรูปตัวสิงห์ (ซินเต้) เฝ้าทางเข้า ท่านซินเต้นี่คนไทยนำมาทำเป็นเครื่องหมายการค้าน้ำดื่ม ทางพม่าก็นำไปทำเป็นเครื่องหมายน้ำดื่มแกลลอนเช่นกัน (เห็นที่วัดแฌมเย่ปี 2548)
วันนี้หมอกลงจัดมาก ดีที่ฝนไม่ตก เลยถ่ายภาพมาฝากพวกเราได้ครับ... กล่าวกันว่า หน้าหนาวสวยกว่านี้มากเลย

ภาพที่ 8: ภายในเขตพระธาตุ...
ไปพม่าหน้าฝนดีอย่างนี้เอง... ไม่พลุกพล่าน ไม่วุ่นวาย ไม่แออัด เงียบ สงบ สะอาดสมเป็นเมืองพุทธชั้นนำของโลก
ความจริงถ้าจะนับศรัทธาในพระเจดีย์ พระธาตุแล้ว... ผู้เขียนเชื่อว่า คนพม่าเป็นมหาอำนาจอันดับหนึ่งของโลก
![]()
ครั้งหนึ่งลูกทัวร์ถามว่า ใส่รองเท้าเข้าไปได้ไหม... "ไม่ได้ครับ ไม่ได้ขนาดตอนเป็นเมืองขึ้นอังกฤษ คนพม่ายังไม่ยอมเลย ตอนนี้ไม่เป็นเมืองขึ้นใคร จะยอมได้อย่างไร" ท่านตอบไปยิ้มไป
จากการสังเกตพุทธบริษัททั่วโลกมา... ผู้เขียนยอมรับว่า คนพม่าเคร่งครัดในเรื่องการแสดงความเคารพพระธาตุ-พระเจดีย์มากที่สุดในโลก... สาธุ สาธุ สาธุ

ภาพที่ 9: สาวพม่าผู้มากด้วยศรัทธา...
ชาวพม่านี่ว่างไม่ได้เลย กล่าวกันว่า ถ้าว่างแล้วจะต้องหาทางไปทำบุญที่พระเจดีย์ พระธาตุ หรือวัดวาอารามเป็นประจำ
ปกติสาวพม่านิยมไว้ผมยาว ข่าวจากสำนักพิมพ์อิระวดี (www.irrawaddy.org) ตีพิมพ์ออนไลน์เดือนมิถุนายน 2550 ว่า
![]()
มีการขโมยเส้นผมสาวๆ ไปขายในพม่า โดยแอบตัดตอนขึ้นรถโดยสาร หรือตอนไปจับจ่ายซื้อของ
สาวพม่าที่ไม่มีเงินส่งลูกเรียน ขายผมนำเงินเป็นค่าเทอมลูกก็มี ข่าวว่า คนขายผมอายจนร้องไห้ที่ต้องไว้ผมสั้นเลยทีเดียว

ภาพที่ 10: ภาพอะไรไม่ทราบ...
ภาพอะไรไม่ทราบเหมือนกันครับ

โปรดคลิกที่นี่
- โปรดคลิกที่นี่ เพื่ออ่านตอนต่อไป (ตอนที่ 5)
- [ Click - Click ]
- โปรดคลิกที่นี่ เพื่ออ่านตอนที่ 1
- [ Click - Click ]
- ตำนานพระธาตุอินทร์แขวน / ไจ้ก์ทิโย จากสารานุกรมวิกิพีเดีย ภาคภาษาไทย
- [ Click - Click ]
แหล่งที่มา...
- ขอบพระคุณ > ท่านอาจารย์องค์ บรรจุน. ต้นทางจากมะละแหม่ง. อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง (www.amarinpocketbook.com). พิมพ์ครั้งที่ 1. 2549.
- ขอบพระคุณ > ท่านอาจารย์ มรว. คึกฤทธิ์ ปราโมช. พม่าเสียเมือง. นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์ (www.nanmeebooks.com). พิมพ์ครั้งที่ 1. 2548.
- ขอบพระคุณ > เว็บไซต์มอญศึกษา > http://www.monstudies.com/ > 23 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณ > มอญ > ศาสนพิธีและพิธีกรรม > http://www.samutsakhon.go.th/mis/tour/piti04.htm > 23 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณ > เรื่องพระธาตุอินทร์แขวน / ไจ้ก์ทิโย > วิกิพีเดียภาคภาษาไทย > [ Click - Click ]
- ขอบพระคุณ > เว็บไซต์มอญศึกษา > http://www.monstudies.com/ > 23 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณ > มอญ > ศาสนพิธีและพิธีกรรม > http://www.samutsakhon.go.th/mis/tour/piti04.htm > 23 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณ > ท่านอาจารย์พงศกร เบ็ญจขันธ์ > มอญ: ชนชาติเจ้าของอารยธรรมอันเก่าแก่ในพม่า > ศูนย์พม่าศึกษา > http://gotoknow.org/blog/mscb/15498 > 23 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณ > ท่านอาจารย์องค์ บรรจุน. ต้นทางจามะละแหม่ง. อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง (www.amarinpocketbook.com). พิมพ์ครั้งที่ 1. 2549.
- ขอบพระคุณ > ท่านอาจารย์ มรว. คึกฤทธิ์ ปราโมช. พม่าเสียเมือง. นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์ (www.nanmeebooks.com). พิมพ์ครั้งที่ 1. 2548.
- ขอบพระคุณท่านอาจารย์สามารถ ปราบกรี ([email protected]) > 15-18 มิถุนายน 2550.
- ขอบพระคุณอาจารย์กวาง และคุณฟองนวล ไกด์ไทยใหญ่ > [email protected] > 15-18 มิถุนายน 2550.