★การแปรงฟันเด็ก★
๑۩۩..เรื่องของการแปรงฟันให้เด็ก..۩۩๑



                สำหรับบุคลากรทางทันตสาธารณสุข คงได้พบเจอกับการให้บริการทางทันตกรรมในเด็กเล็กมาเยอะแล้ว บางรายช่องปากดี บางรายช่องปากแย่มาก พอสอบถามสาเหตุจากผู้ปกครอง ได้คำตอบย้อนมาว่า "ลูกไม่ยอมแปรงฟันเลย จะแปรงให้แต่ละครั้งก็ยากมาก" ตอนจะแปรงให้บางทีก็แย่งแปรงสีฟันไปแปรงเองตลอด พอแปรงเสร็จแล้วก็ไม่สะอาด ไม่รู้จะทำอย่างไรดี  

             การแปรงฟันเป็นการกำจัดแบคทีเรียที่จะก่อให้เกิดโรคฟันผุ และเหงือกอักเสบ การแปรงฟันให้ลูกเป็นเรื่องจำเป็น  และ การที่เด็กเล็กๆส่วนใหญ่ไม่ยอมแปรงฟันก็เป็นเรื่องปกติ เป็นกับเด็กทุกคนไม่เว้นแม้แต่ลูกหมอฟันทั้งหลาย อย่างไรก็ตาม การแปรงฟันเป็นสิ่งจำเป็นในชีวิตประจำวันเหมือนการอาบน้ำ สระผม ทานข้าว ซึ่งพ่อแม่ทุกคนก็ต้องดำเนินการให้ลูกยินยอมทำจนได้ การแปรงฟันให้ลูก ดูจะยากกว่าอาบน้ำ เพราะลูกต้องยอมอ้าปากให้แปรง แต่คงง่ายกว่าการบังคับลูกทานข้าว เพราะการทานข้าวลูกต้องทั้งอ้าปากและเคี้ยวกลืนเข้าไป  เอาเป็นว่า การจับลูกแปรงฟันยังไม่ใช่เรื่องยากที่สุด... แต่มักถูกละเลยได้ง่ายที่สุด

Ⓐ ⒷⒸⒹⒺⒻⒼ ⒽⒾⒿⓀⓁⓂ ⓃⓄⓅⓆⓇⓈ ⓉⓊⓋⓌⓍⓎ Ⓩ



               เด็ก บางคนที่ฟันผุ หรือปวดฟันก็มักไม่ยอมให้แปรงฟัน อาจเป็นเพราะเจ็บฟันหรือเสียวฟันซี่ที่ผุ หากลูกมีฟันผุจึงควรรีบรับการรักษา เมื่อลูกหายเจ็บฟัน ก็มักจะยอมให้แปรงฟันดีขึ้น

               เด็ก เล็กที่ยังไม่มีฟันผุ การทำให้เด็กชอบการแปรงฟันไม่ยากนัก เด็กทุกคนชอบเล่น หากคุณแม่ทำให้การแปรงฟันเป็นการเล่นอย่างหนึ่ง ลูกอาจจะอยากเล่นด้วยนะคะ แม่อาจสมมุติให้แปรงสีฟันเป็นรถไฟปู๊นๆแปรงไปทางซ้ายก็อาจบอกลูกว่า”รถไฟไป เชียงใหม่” แปรงไปทางขวาก็”รถไฟแล่นไปหัวหิน” หรือให้ลูกกำหนดก็ได้ว่ารถไฟจะไปที่ไหน ลูกก็จะสนุกกับการแปรงฟัน วิธีนี้มักใช้เล่นกับเด็ก 2-3 ขวบได้ดี

Ⓐ ⒷⒸⒹⒺⒻⒼ ⒽⒾⒿⓀⓁⓂ ⓃⓄⓅⓆⓇⓈ ⓉⓊⓋⓌⓍⓎ Ⓩ

 

               เรา มักจะแปรงฟันเวลาอาบน้ำ ตอนที่หมอจับลูกนอนแปรงครั้งแรกนั้น ก็เมื่อมีฟันหน้าบนขึ้นมาแล้ว โดยแปรงฟันล่างในท่านั่งตามปกติก่อนในห้องอาบน้ำ เมื่ออาบน้ำเสร็จก็ห่อตัวลูกด้วยผ้าเช็ดตัวผืนใหญ่ แขนลูกอยู่ในผ้าเช็ดตัวเป็นดักแด้น้อย แล้วก็อุ้มออกมาที่ห้องแต่งตัว เตรียมแปรงสีฟันจุ่มน้ำดื่มรอไว้เลย แล้วก็จับลูกนอนหงายบนตักและแปรงฟันบนลูกโดยเร็ว

               การแปรงฟันให้ลูกอย่าแปรงนานเกินไป หากเริ่มแปรงตั้งแต่ลูกมีฟันไม่กี่ซี่ จะใช้เวลาไม่นาน ลูกยังไม่เริ่มต่อต้านก็เลิกแปรงแล้ว  อาจใช้วิธีนับ 1-10 พร้อมกับแปรงฟันไปด้วย โดยแรกๆก็นับเร็วจี๋ให้ถึง 10ก่อนที่ลูกจะไม่ยอม เมื่อลูกคุ้นเคยและรู้ว่า นับถึง 10 แม่ก็เลิกแปรง ลูกก็จะอดทนไหว เมื่อลูกมีฟันขึ้นมามากซี่ขึ้น แม่ก็นับ 1-10 ให้ช้าลง ก็แปรงได้ครบทุกซี่เช่นเดิม

               หากเด็กคนไหนมีฟันหลายซี่ซะแล้ว จะใช้วิธีนี้ ก็เริ่มแบบเดียวกัน คือนับ 1-10 เร็วจี๋ แปรงได้แป๊บเดียว แม้จะได้แค่ 2-3 ซี่ ก็พอแล้วน่ะ  บ่ายๆค่อยแปรงใหม่ เย็นๆอีกหน ก่อนนอนอีกที วันแรกๆคงต้องแปรงแบบสะสมแต้ม คือแปรงหลายครั้ง แต่ครั้งละแปรงไม่นานได้ครั้งละไม่กี่ซี่ แต่รวมแล้วทั้งวันแปรงได้ทั่วทุกซี่ในวันนั้นก็ใช้ได้แล้ว  เมื่อเด็กรู้ว่า แม่แปรงฟันแป๊บเดียวก็เสร็จ เขาก็จะอดทนไหว แล้วแม่ก็ค่อยนับ 1-10 ให้นานขึ้นเพื่อแปรงได้หลายซี่มากขึ้น

Ⓐ ⒷⒸⒹⒺⒻⒼ ⒽⒾⒿⓀⓁⓂ ⓃⓄⓅⓆⓇⓈ ⓉⓊⓋⓌⓍⓎ Ⓩ


               นอก จากทำความสะอาดฟันแล้ว ควรแปรงลิ้นด้วยเสมอ การเริ่มต้นแปรงลิ้นให้ลูกนั้น คุณแม่อาจแปรงลิ้นตัวเองให้ลูกดูก่อน และยื่นแปรงสีฟันให้ลูกทำตาม หรือหากคุณแม่จะแปรงลิ้นให้ลูก ควรเริ่มที่ปลายลิ้นก่อน เมื่อลูกคุ้นเคยจึงค่อยๆเขยิบเข้าไปกลางลิ้นมากขึ้นทีละน้อย หากเริ่มที่กลางลิ้นเลย ลูกอาจขย้อนเพราะไม่คุ้น และก็ไม่ยอมให้แม่แปรงลิ้นอีกเลยได้

 

 

 

❀❀❀❀❀❀❀❀❀❀

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดลำปาง 

ป์ปี้