วันที่ ๓ มค. ๕๐ คุณทวีสิน ฉัตรเฉลิมวิทย์ แห่งปูนซีเม็นต์แก่งคอย เอาแผ่น ดีวีดี หนังเรื่อง "เด็กโต๋" มาสวัสดีปีใหม่     ตกเย็นผมดูไปเช็ดน้ำตาไป    ด้วยความซาบซึ้งในความดีของครูโรงเรียนบ้านแม่โต๋ อ. สะเมิง  จ. เชียงใหม่    นำโดยผู้อำนวยการโรงเรียน    ซึ้งในความรักความผูกพันระหว่างครูกับนักเรียนชาวเขา

         หนังเรื่องนี้เป็นเรื่องจริง    ใช้ตัวแสดงจริงทั้งหมด    ถ่ายทำโดย ป๊อป อารียา และ นิสา คงศรี     ด้วยกล้อง มินิ ดีวี ตัวเดียว   ที่หน้าปกดีวีดีเขียนว่า "การมองโลกด้วยสายตาเด็ก เป็นการมองโลกที่สวยงามที่สุด"    เป็นหนังที่ได้รับรางวัลจาก Pusan International Film Festival. รางวัลของ French Cultural Centre ใน Cinemekong Film Festival, และรางวัลจาก Bangkok International Film Festival  

        ดูหนังนี้แล้วผมมีความคิดว่า กระทรวงศึกษา น่าจะเสาะหาโรงเรียนแบบนี้เอามายกย่อง     ชักชวนให้สังคมช่วยกันสนับสนุนโรงเรียนแบบนี้     และหาทางขยายผลไปยังโรงเรียนอื่นๆ     การแก้ปัญหาคุณภาพการศึกษา ก็จะมีลู่ทาง     ไม่มัวเมาอยู่กับการบริหารแบบควบคุมสั่งการจากศูนย์อำนาจอย่างในปัจจุบัน     อยากให้ผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงฯ ทุกคนได้ดู     จะได้เปลี่ยนใจว่าครูดีๆ ผู้บริหารโรงเรียนดีๆ มีอยู่     และเกิดขึ้นจากแรงบันดาลใจของตนเอง     เกิดจากแรงขับดันจากภายในโดยไม่มีการสั่งการก็ได้ 

         ครูใหญ่หรือ ผอ. กับ "ครูหนวด" เล่าที่มาที่ไปของการก่อตั้งโรงเรียนเมื่อกว่า ๒๐ ปีที่แล้ว     ที่ครูช่วยกันสร้าง "หอพัก" ให้นักเรียนชาวเขา     ไปรับสมัครลงทะเบียนนักเรียนแบบชักชวนเด็กมาเรียนถึงบ้าน       นักเรียนบางคนบ้านอยู่ห่างโรงเรียนถึง ๑๒๐ กม.     นักเรียนอยู่กันเหมือนครอบครัวใหญ่     ช่วยกันปลูกผักเลี้ยงสัตว์สำหรับเป็นอาหาร     นักเรียนกับครูสนิทสนมกันเหมือนพ่อแม่ลูก   นักเรียนร่าเริงสนุกสนาน  แต่มีวินัย และช่วยตัวเอง ช่วยเหลือกันเอง     โรงเรียนมีพิธีผูกข้อมือรับเด็กเข้ามาในครอบครัว     และครูร่วมกันจัดพิธีมอบเกียรติบัตรจบการศึกษาชั้นสูงสุดของโรงเรียน คือ ม. ๓ อย่างยิ่งใหญ่ประทับใจ    ในพิธีฉลองมีการแสดงพื้นเมือง     และก่อนเด็กจะจบ ม. ๓ ทุกคนจะได้ไปเที่ยวทะเล    เป็นการได้เห็นและเล่นน้ำทะเลเป็นครั้งแรกในชีวิต

        ดูหนังแล้วผมตีความว่าความสำเร็จของคณะครูโรงเรียนบ้านแม่โต๋อยู่ที่ครูทุ่มเทชีวิตให้กับเด็ก     และรักเด็กเหมือนลูก    ครูที่ควรได้รับการยกย่อง และได้รับรางวัลหรือเลื่อนระดับ  คือครูที่เอาใจใส่ลูกศิษย์  รักลูกศิษย์  เหมือนเช่นครูโรงเรียนบ้านแม่โต๋    ไม่ใช่ครูที่คอยติดตามเอาใจ หรือประจบนาย     และควรส่งเสริม ยกย่อง ให้เลื่อนขั้น เลื่อนซี แก่ครูที่อยู่ติดโรงเรียน และสร้างความเจริญก้าวหน้าแก่โรงเรียนอย่างต่อเนื่อง     ไม่ควรใช้วิธีย้ายผู้บริหารโรงเรียนแบบเล่นเก้าอี้ดนตรี     ย้ายมาเพียงปีสองปี ยังไม่ทันสร้างความเจริญแก่โรงเรียนก็ย้ายไปแล้ว

        หนังเรื่องนี้บอกเรื่องราวดีๆ ในสังคม     เผยแพร่น้ำใจอันดีงามของครู     เป็นหนังที่ทุกคนควรได้ดู

วิจารณ์ พานิช
๓ มค. ๕๐