บทความเรื่อง Why so quiet? Opposing politicisation of HE is mandatory เขียนโดย Philip G Altbach and Hans de Wit ในเว็บไซต์ University World News ฉบับวันที่ ๓๐ กันยายน ๒๕๖๖ ชื่อเรื่องก็บอกแล้วว่า ผู้เขียนเชื่อว่า มหาวิทยาลัยมีหน้าที่คัดค้านการเมือง
ผู้เขียนบอกว่า ปัจจุบันเป็นยุค “ครอบงำทางการเมือง” (politicization) และมหาวิทยาลัยก็ถูกกระทำด้วย นี่เขาว่าในระดับโลกนะครับ โดยเขามองว่า รัฐบาล หรือนักการเมือง ในยุคปัจจุบัน เข้าไปก้าวก่ายมหาวิทยาลัยเพื่อผลประโยชน์ทางการเมืองของตน
เขายกตัวอย่างในหลายประเทศ ที่ชัดเจนที่สุดที่รัฐฟลอริดา สหรัฐอเมริกา ที่มหาวิทยาลัยของรัฐถูกกระทำ
หลักการสำคัญที่สุดของความเป็นมหาวิทยาลัยคือ ความเป็นอิสระทางวิชาการ ซึ่งผมขอเพิ่มความมีความมั่นคงในหลักการทางวิชาการ (academic integrity) เข้าไปด้วย ซึ่งหมายความว่า คนมหาวิทยาลัยต้องมีอิสระในการวิพากษ์วิจารณ์นโยบายของรัฐบาล โดยใช้ข้อมูลหลักฐานและหลักการทางวิชาการ โดยถือผลประโยชน์ของบ้านเมืองเป็นหลัก
ชื่อเรื่องว่า politicization of HE ทำให้ผมนึกถึงอีกคำหนึ่งคือ politicization in HE (การเมืองภายในมหาวิทยาลัย) ผมคิดว่า ประเทศไทยควรมีการวิจัยใน ๒ หัวข้อนี้ เพื่อทำความเข้าใจระบบอุดมศึกษา ว่ามิติด้านการเมืองที่เข้าไปเกี่ยวข้องกับอุดมศึกษาของไทยเป็นอย่างไร มิติด้านการเมืองภายในสถาบันอุดมศึกษาไทยเป็นอย่างไร เมื่อเทียบกับสถานภาพในโลกแล้ว เราอยู่ตรงไหน มีทางส่งเสริมให้มหาวิทยาลัยทำหน้าที่แก่สังคมได้มากกว่านี้ได้อย่างไร เมื่อมองจากมิติทางการเมือง
วิจารณ์ พานิช
๑ ต.ค. ๖๖
