คำคม ข้อคิด ปีใหม่ 2565
คำคม ข้อคิด ปีใหม่ 2565
ดร.ถวิล อรัญเวศ
ปีเก่า 2564 กำลังจะผ่านพ้นไป
ปีใหม่ 2565 กำลังจะย่างเข้ามา
ช่วงปีใหม่ 2565 ต้องระมัดระวัง
ชีวิตให้ดี เพราะเป็นช่วงเปลี่ยนผ่าน
คนเรามักจะประสบอุบัติเหตุถึงกับ
เสียชีวิตในช่วงเวลานี้ มองให้ขาด
อย่าประมาทระหว่างทางเดิน
คำคม ข้อคิดที่จะนำมาพูดถึง
อย่างน้อยก็เป็นแนวคิดให้กับเรา
คนดี (จอมปลอม) คือคนที่สามารถ
ปกปิดความชั่วของตนเองไม่ให้ใครรู้
ยิ่งปกปิดไว้นานเท่าไรก็ยังเป็นคนดีอยู่
เท่านั้น
แต่ปัจจุบันเวรกรรมติดเทอร์โบร์
คือให้ผลเร็วไว เพราะฉะนั้น ใครคิดจะ
ทำชั่ว คิดผิด คิดใหม่ได้เสมอ ไม่สาย
สำหรับการเริ่มต้นชีวิตใหม่ 2565
ผู้บริหาร คือผู้ซึ่งเขาแต่งตั้ง (เลือกตั้ง)
ให้มาคิด ตัดสินใจ แก้ปัญหา
และรับผิดชอบและพร้อมที่จะ
นำพาไปสู่ทางแห่งความสุขความเจริญ
การเป็นผู้บริหารจึงต้องมีความอึดควาทนสูง
คนจะก้าวหน้าในหน้าที่การงาน ต้องมีผู้ใหญ่ดึง
ผู้น้อยดัน และคนเสมอกันคอยประคับประคอง
นกไม่มีขน คนไม่มีบริวาร
ก้าวสู่ที่สูงได้ยาก
พึงทำดี แต่อย่าเด่นจะเป็นภัย
เพราะไม่มีใครอยากเห็นเราที่เด่นเกิน
ทะเลจะสวย เพราะมีคลื่น
ชีวิตที่ราบรื่น ต้องผ่านอุปสรรค
ไก่งามเพราะขน คนงามเพราะแต่ง
ความแข็งแกร่งวัดได้จากความอึดความทน
ความสุขุมรอบ ฉลาดทางอารมณ์และ
เฉียบคมทางปัญญา
พึงทำตนให้เป็นประโยชน์ต่อมวลมิตร
แม้เพียงน้อยคิดก็ยังดีกว่าไม่มีไมตรีจิตเอาเสียเลย
ยิ้ม ไหว้ ทักทาย คือ
การจุดประกายในการสร้างมนุษยสัมพันธ์
ยิ้ม ไหว้ ทักทาย คือ
การจุดประกายในการสร้างมนุษยสัมพันธ์
อย่าพึ่งไปว่าด่าใครไม่ดีในเมื่อเรายังไม่ดีพอ
อีกอย่างการที่เราเป็นคนดีเพราะมีคนชั่ว
เพราะถ้าไม่มีคนชั่วจะรู้ได้อย่างไรว่าเราเป็นคนดี
คนเราเกิดมามีต้นทุนชีวิตไม่เท่ากัน
การให้โอกาสแก่คนผู้ด้อยโอกาสจึง
เสมือนว่าเป็นการสร้างบุญใหญ่
ศาลา นารี วิถี คงคา ไม่ใช่ของใคร
เพราะศาลาใครมาถึงก็ได้พักคลายทุกข์
นารี ใครจีบก่อน ทำความเข้าใจได้ก่อน
ก็ได้มีโอกาสได้แตงงาน วิถี ถนน ทุกคน
มีโอกาสได้ใช้เดินทางเหมือนกัน และ
แม่น้ำใครมาถึงก็ได้อาบ ได้ใช้ดับร้อนชุ่มเย็น
อดีตเป็นบทเรียน
ปัจจุบันให้ทำดีที่สุด
อนาคตจะดีไปเอง
ข้าวเหนียว เป็นอาหารหลัก
ของชาวอีสาน ไม่ควรอายใน
การทานข้าวเหนียว แต่
คนสูงวัยก็ทานพอประมาณ
เพราะอาจจะมีแป้งน้ำตาลมาก
ถ้าอินซูลินในร่างกายเราทำหน้าที่บกพร่อง
อาจจมีปัญหา เบาหวานจะเล่นงาน
แต่ถ้าอินซูลินยังทำงานดีอยู่ หายห่วง นะครับ
ทานไปเลย แต่อย่าหนักไปก็แล้วกัน
ภญ.ชัยวรรณี เกาสายพันธ์ อธิบายไว้ว่า
เมื่อพูดถึงอินซูลิน หากผู้ป่วยเบาหวานขาดก็อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้ อย่าทำเป็นเล่นไป
รู้จักอินซูลิน คืออะไร ?
อินซูลิน เป็นฮอร์โมนที่ตับอ่อนสร้างขึ้น และมีหน้าที่ที่สำคัญคือ นำน้ำตาลในเลือดไปยังเนื้อเยื่อต่าง ๆ ของร่างกายเพื่อสร้างเป็นพลังงาน แต่สำหรับผู้ป่วยโรคเบาหวาน ไม่สามารถนำน้ำตาลในเลือดไปใช้เป็นพลังงานได้เต็มที่ เนื่องจากขาดฮอร์โมนอินซูลิน มีผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น ผู้ป่วยจะมีอาการปวดปัสสาวะบ่อย กระหายน้ำ อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร น้ำหนักลด เกิดโรคแทรกซ้อนได้ง่าย เช่น โรคติดเชื้อเป็นแผลหายยาก โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคไตและตา เป็นต้น
เมื่อไรถึงต้องใช้อินซูลิน
• ผู้ป่วยเบาหวานที่ตับอ่อนสร้างอินซูลินไม่เพียงพอกับความต้องการของร่างกาย
• ผู้ป่วยเบาหวานที่มีโรคแทรกซ้อนทางตับ ไต และรักษาโดยยาชนิดรับประทานไม่ได้ผล
ชนิดของอินซูลิน
แหล่งที่มาของอินซูลิน มี 2 แหล่ง คือ ได้มาจากการสกัดจากตับอ่อนของหมูและวัว ส่วนอีกแหล่งได้มาจากการสังเคราะห์โดยวิธี
พันธุวิศวกรรม ทำให้ได้อินซูลินที่เหมือนกับอินซูลินของมนุษย์ ซึ่งมีโอกาสเกิดการแพ้น้อยกว่าแบบแรก และนิยมใช้กันในปัจจุบัน
อินซูลินแบ่งออกเป็นหลายชนิด ตามระยะเวลาที่ออกฤทธิ์
1. ชนิดออกฤทธิ์เร็วมาก ลักษณะใส ไม่มีสี ออกฤทธิ์ในเวลา 10-15 นาที ออกฤทธิ์สูงสุดที่ 1-3 ชม. และมีฤทธิ์นานประมาณ 3-5 ชม. ใช้ฉีดเมื่อต้องการลดระดับน้ำตาลในเลือดหลังรับประทานอาหารมื้อนั้น ๆ
2. ชนิดออกฤทธิ์เร็วและสั้น ลักษณะใส ไม่มีสี ออกฤทธิ์ในเวลา 30-60 นาที ออกฤทธิ์สูงสุดที่ 2-4 ชม. และมีฤทธิ์นานประมาณ 5-7 ชม. ส่วนใหญ่ใช้ฉีดก่อนอาหารครึ่งชม. เพื่อควบคุมระดับน้ำตาลหลังอาหารหรือเพื่อลดน้ำตาลในเลือดให้ลงอย่างรวดเร็วกรณีที่มีน้ำตาลในเลือดสูงมาก
3. ชนิดออกฤทธิ์ปานกลาง ลักษณะเป็นสารละลายขุ่น ต้องเขย่าขวดเบาๆให้เป็นเนื้อเดียวกันก่อนใช้ทุกครั้ง ออกฤทธิ์ในเวลา 2-4 ชม. ออกฤทธิ์สูงสุดที่ 6-12 ชม. และมีฤทธิ์นานประมาณ 18-24 ชม. ใช้เป็นอินซูลินหลักในการรักษาโรคเบาหวาน
4. ชนิดออกฤทธิ์ยาว ลักษณะใส ไม่มีสี ออกฤทธิ์ในเวลา 2 ชม. ไม่มีฤทธิ์สูงสุด และมีฤทธิ์นาน 24 ชม. ใช้สำหรับฉีดเพื่อให้ระดับอินซูลินในเลือดสูงขึ้นในปริมาณหนึ่งตลอดทั้งวัน และป้องกันไม่ให้เกิดน้ำตาลในเลือดต่ำได้
นอกจากนี้ยังมี อินซูลินชนิดผสม ซึ่งนำเอาอินซูลินชนิดออกฤทธิ์เร็วมาผสมกับชนิดออกฤทธิ์ปานกลางในอัตราส่วนต่าง ๆ สะดวกสำหรับผู้ป่วยที่ต้องใช้อินซูลินทั้งสองแบบ ลักษณะเป็นสารละลายขุ่น ต้องเขย่าเบา ๆ ก่อนใช้ทุกครั้ง
ทำไมต้องใช้อินซูลินโดยวิธีฉีด
หากผู้ป่วยได้รับอินซูลินโดย
การรับประทาน ตัวยาจะถูกทำลายโดยน้ำย่อยในระบบทางเดินอาหาร จึงต้องใช้วิธีฉีดเข้าร่างกายโดยตรง
วิธีฉีด ปกติจะฉีดใต้ผิวหนัง แต่ต้องอยู่ภายใต้คำแนะนำจากแพทย์อย่างเคร่งครัด
การเตรียมยาในกรณีที่ใช้อินซูลินแบบขวด
ตรวจดูลักษณะยา ถ้าเป็นชนิดน้ำใส ต้องไม่หนืด ไม่มีสี ถ้าเป็นชนิดน้ำขุ่นแขวนตะกอน ให้คลึงขวดยาบนฝ่ามือทั้งสองข้างเบา ๆ เพื่อให้ยาผสมกันทั่วทั้งขวด ห้ามเขย่าขวดอย่างเด็ดขาด เพราะจะทำให้เกิดฟองและทำให้ได้ปริมาณยาไม่ครบตามจำนวน
ถ้าผู้ป่วยใช้อินซูลิน น้ำขุ่นและน้ำใสในเวลาเดียวกัน ให้ดูดยาชนิดน้ำใสก่อนเสมอ เพราะหากดูดน้ำขุ่นก่อนน้ำใส ยาที่เป็นน้ำขุ่นอาจเข้าไปผสม ทำให้อินซูลินน้ำใสมีลักษณะเปลี่ยนไป เมื่อดูดยาสองชนิดผสมในเข็มเดียวกันควรฉีดทันทีหรือภายใน 15 นาที เพราะหากทิ้งไว้นานจะทำให้การออกฤทธิ์ของยาเปลี่ยนไป
ฉีดอินซูลินบริเวณไหนได้บ้าง
ฉีดได้ทั้งบริเวณ หน้าท้อง หน้าขาทั้ง 2 ข้าง สะโพก ต้นแขนทั้ง 2 ข้าง และต้องใช้แอลกอฮอล์เช็ดทำความสะอาดบริเวณฉีด ที่สำคัญ ห้ามฉีดซ้ำที่เดิมมากกว่า 1 ครั้ง ใน 1 - 2 เดือน เนื่องจาก อาจทำให้บริเวณที่ฉีดเกิดเป็นก้อนไตแข็ง เมื่อดึงเข็มออกให้ใช้สำลีกดเบา ๆ ห้ามนวดตรงที่ฉีด เพราะทำให้ยาดูดซึมเร็วเกินไป จนอาจเกิดน้ำตาลในเลือดต่ำได้ และในการฉีดครั้งต่อไปควรฉีดห่างจากจุดเดิม 1 นิ้ว
นอกจากการใช้หลอดฉีดยาธรรมดา ยังมีการฉีดอินซูลินอีก 2 แบบ คือ
1. ปากกาฉีดอินซูลิน ลักษณะคล้ายกับปากกาหมึกซึมขนาดใหญ่ โดยมีอินซูลินบรรจุในหลอดแก้วขนาดเล็กใส่เข้ากับตัวปากกาพอดี ซึ่งปัจจุบันนี้นิยมใช้กันมาก เนื่องจากสะดวกในการพกพาและการใช้สอย ทำได้โดยการหมุนเกลียวไปตามตัวเลขที่ต้องการก็จะได้ปริมาณอินซูลินตามนั้น ไม่ต้องใช้วิธีดูดยาออกจากขวด แต่มีราคาค่อนข้างสูง
2. อินซูลินปัมพ์ เป็นเครื่องมือที่จะติดอยู่กับตัวผู้ป่วยตลอดเวลาโดยมีเข็มแทงเข้าใต้ผิวหนังซึ่งต่อกับตัวเครื่องซึ่งควบคุมด้วยคอมพิวเตอร์ ซึ่งจะตั้งโปรแกรมให้ฉีดอินซูลินขนาดต่ำ ๆ เข้าสู่ร่างกายตลอดเวลา และฉีดอินซูลินปริมาณเพิ่มขึ้นก่อนอาหาร เป็นการเลียนแบบคนปกติ
อาการข้างเคียงและข้อควรปฏิบัติ
1. ภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ เป็นผลจากการให้อินซูลินมากเกินไป รับประทานอาหารน้อยเกินไป ผิดเวลา หรือช่วงระหว่างมื้อนานเกินไป ออกกำลังกายหรือทำงานมากกว่าปกติ อาการที่เกิดมีได้หลายอย่าง เช่นปวดหัว เหงื่อออก ตัวเย็น ใจสั่น กระสับกระส่าย อ่อนเพลีย ชาในปากหรือริมฝีปาก เดินเซ หงุดหงิด มองภาพไม่ชัด ถ้ามีอาการเหล่านี้ให้ดื่มน้ำผลไม้ หรือรับประทานของที่มีน้ำตาลผสม (ห้ามใช้น้ำตาลเทียม) และพบแพทย์ทันที
2. ภาวะน้ำตาลในเลือดสูง เป็นผลจากการได้รับอินซูลินไม่เพียงพอ หรือรับประทานมากเกินไป จะปัสสาวะบ่อย กระหายน้ำ หิว ปวดหัว อ่อนเพลีย คลื่นไส้ มึนงง ถ้าเป็นลมให้นำส่งโรงพยาบาลทันที
ข้อควรระวังในการใช้
ก่อนใช้อินซูลินควรแจ้งแพทย์ หากเคยมีประวัติแพ้อินซูลิน กำลังตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร รวมทั้งผู้เป็นโรคต่อมไทรอยด์ โรคตับ โรคไต และโรคติดเชื้อ รวมทั้งผู้ที่กำลังใช้ยาอื่นอยู่ ต้องแจ้งแพทย์และเภสัชกร
ให้ทราบทุกครั้ง
ผู้ป่วยควรฉีดยาให้ตรงตามขนาดและเวลาที่แพทย์สั่ง ไม่ควรปรับขนาดยาเองหรือเพิ่มขนาดยาเป็นสองเท่าหากลืมฉีดยา หากมีปัญหาในการใช้ยาให้กลับมาปรึกษาแพทย์ และควรมาพบแพทย์ตามนัดทุกครั้งเพื่อติดตามผลการรักษา และทุกครั้งที่มาตรวจควรดูว่าอินซูลินที่ใช้เป็นแบบเดิมหรือไม่ มีการเปลี่ยนเวลาหรือขนาดในการฉีดหรือไม่ เพราะบางครั้งแพทย์อาจมีการปรับเปลี่ยนตัวยา ขนาดยา หรือเวลาในการฉีด หากไม่แน่ใจควรสอบถาม
กับแพทย์อีกครั้ง
เคล็ดลับเก็บรักษา
อินซูลินที่ยังไม่ได้เปิดใช้ หากเก็บที่อุณหภูมิ 2 – 8 องศาเซลเซียส เก็บได้นานเท่ากับอายุยาข้างขวดแต่สามารถเก็บไว้ในอุณหภูมิห้อง (ประมาณ 25 องศาเซลเซียส) ได้นานประมาณ 30 วัน อินซูลินที่เก็บในอุณหภูมิสูง เช่น กลางแดดจัด หรือที่อุณหภูมิต่ำมากๆ เช่น ในช่องแช่แข็งของตู้เย็น ไม่ควรใช้เป็นอย่างยิ่งเนื่องจากยาเสื่อมคุณภาพ และไม่แนะนำเก็บที่ฝาตู้เย็น เนื่องจาก อาจทำให้อุณหภูมิไม่ค่อยคงที่ จากการปิด-เปิดตู้เย็น
- อินซูลินที่เปิดใช้แล้ว และเก็บอยู่ในปากกาฉีดอินซูลิน สามารถเก็บที่อุณหภูมิห้อง(25 องศาเซลเซียส) ได้นานประมาณ 30 วัน
- อินซูลินแบบขวดที่เปิดใช้แล้วและเก็บในตู้เย็น (2-8 องศาเซลเซียส) จะเก็บได้นานประมาณ 3 เดือน นับตั้งแต่วันที่เปิดขวด ถ้าเก็บที่อุณหภูมิห้อง (25 องศาเซลเซียส) ได้นานประมาณ 30 วัน
ห่างไกลเบาหวาน
ผู้ป่วยเบาหวาน นอกจากรับอินซูลินตามแพทย์สั่งแล้ว ยังต้องระวังการติดเชื้อง่าย ด้วยการรักษาอนามัยส่วนตัวให้สะอาด โดยเฉพาะฟันและเท้า รวมทั้งบาดแผล รอยข่วน หรือแผลเปื่อยยิ่งต้องระมัดระวังความสะอาดเป็นพิเศษ รวมทั้งหมั่นออกกำลังกาย ควบคุมอาหารอย่างเคร่งครัด อย่าลืมทำจิตใจให้สบาย และสุดท้ายควรมีบัตรประจำตัวระบุชื่อนามสกุล ชื่อแพทย์ประจำตัว เบอร์โทรศัพท์ ชื่อชนิดและขนาดของอินซูลินที่ใช้พกติดตัวเสมอ เผื่อยามฉุกเฉินคนรอบข้างจะได้ช่วยเหลือทัน
สุขภาพดี คุณกำหนดได้ เริ่มกันวันนี้เลยนะครับ
ขอบคุณสำหรับคำแนะนำของ
ภญ.ชัยวรรณี เกาสายพันธ์ ที่ได้บอกเล่าให้
พวกเราทราบเรื่อง “อินซูลิน”
พอสรุปใจความได้ว่า
คนเป็นโรคเบาหวานนั้น เนื่องจากอินซูลิน ไม่สามารถนำน้ำตาลในเลือด
ไปยังเนื้อเยื่อต่าง ๆ ของร่างกายเพื่อสร้างเป็นพลังงาน เนื่องจากขาดฮอร์โมน
อินซูลิน หรืออินซูลินทำงานบกพร่อง
มีผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น เวลาเรา
รับประทานอาหารหวานเข้าไปในท้อง ก็ดูเหมือน
จะไม่มีประโยชน์มันจะขับน้ำตาลออกมากับ
ปัสสาวะ ผู้ป่วยจะมีอาการปวดปัสสาวะบ่อย กระหายน้ำ อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร
น้ำหนักลด เกิดโรคแทรกซ้อนได้ง่าย เช่น โรคติดเชื้อเป็นแผลหายยาก
โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคไตและตา เป็นต้น ดูแลอินซูลินให้ดีก็แล้วกัน จะ
จะได้ไม่มีปัญหาเรื่องเบาหวาน
สวัสดีปีใหม่ 2565 ขอให้พบโชค
ประสบชัย รอดภัยจากโรคร้าย
ทั้งโควิด 19 และโอมิครอน
