อปท.กับการแก้ไขปัญหาโรคCOVID-19ตอน2

อปท.กับการแก้ไขปัญหาโรคCOVID-19ตอน2

14 มีนาคม 2563

: ทีมหญ้าแห้งปากคอก [1]  

http://www.gotoknow.org/posts/676091

ฝุ่นพิษ PM 2.5 ยังไม่ทันหาย ไวรัสตัวร้ายก็ตามมาติด ๆ วิกฤติปัญหาโรคติดเชื้อ “ไวรัสโคโรนา 2019” หรือ “ไวรัสโควิด-19" (COVID-19) เป็นปัญหาระดับชาติที่สำคัญของรัฐบาลหากไม่พิจารณาในประเด็นการเมืองถือว่าเป็นการพิสูจน์ความสามารถในการแก้ไขปัญหาของรัฐบาล เพราะสถานการณ์การระบาดอาจพัฒนาไปสู่ระยะ(เฟส)ที่ 3 [2] ซึ่งเป็นระยะสูงสุดที่มีการระบาดเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเกิดการแพร่กระจายต่อในชุมชนต่างๆ เป็นวงกว้าง เช่นบางประเทศได้เข้าสู่สถานการณ์ระยะที่ 3 (Andemic period) แล้ว นับว่าเป็นวิกฤติสำคัญยิ่ง ดังที่เกิดในเกาหลีใต้ อิตาลี ผู้ทรงคุณวุฒิให้ความเห็นว่าในระยะการระบาดเต็มตัว ที่เชื้อโรคจะระบาดไปเรื่อย ๆ แล้วก็จะหยุดเอง เป็นไปได้กว่าการระบาดจะหยุดอาจทำให้มีคนไทยสามารถติดเชื้อได้ถึงครึ่งประเทศ สหราชอาณาจักรประเมินกรณีเลวร้ายสุดอาจมีผู้เสียชีวิตทั่วประเทศ 1 แสนคน ด้านอิตาลีมีผู้เสียชีวิตจำนวน 631 ราย [3] ประกาศปิดประเทศ และเริ่มกักกันคน 16 ล้านคน มีคนไทยติดอยู่ 7 พันคน การระบาดของโรคได้เปลี่ยนโซนไปยุโรป [4] แม้ว่า ประสิทธิภาพระบบสาธารณสุขของไทย [5] ถือว่าอยู่ในเกณฑ์ดีในลำดับที่ 6 ของโลก ที่ 1 ของเอเชีย แต่ก็ไม่ควรชะล่าใจ

โดยเฉพาะการแพร่ระบาดโรคไวรัส “โควิด-19” ปัจจุบันยังอยู่ในระยะที่ 2 (Pandemic alert period) แพร่ระบาดในวงจำกัด (limited local transmission) โอกาสที่สถานการณ์จะเข้าสู่ “ระยะที่ 3” ได้ในอีกไม่นาน ซึ่งจะเป็นช่วงการระบาดเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยจะพบว่ามีการติดเชื้อระหว่างคนในประเทศด้วยกันเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง (ที่ไม่เคยมีประวัติเดินทางไปยังต่างประเทศ) เช่นในกรณีที่เกิดขึ้นที่เกาหลีใต้

การท่องเที่ยวไทยได้รับผลกระทบรัฐบาลเตรียมพร้อม

  เพราะนักท่องเที่ยวจีนหายหมด ประเมินว่า GDP ไทยที่โต 2.7% เหลือเพียง 0.5% [6] รัฐบาลเลิกวีซ่าฟรี อิตาลี เกาหลีใต้ ฮ่องกง จนกว่าไวรัสโควิด-19 จะคลี่คลาย ยกเลิก VOA (Visa on arrival) 18 ประเทศ [7]เตรียมออกคำสั่งตั้งศูนย์บริหารสถานการณ์การแพร่ระบาดไวรัสโควิด-19 [8] บูรณาการข้อมูลและการปฏิบัติการ

เมื่อ 3 มีนาคม 2563 รองอธิบดีกรมควบคุมโรค [9] กล่าวถึงมาตรการรับมือการระบาด “ระยะที่ 3” ขอให้บุคลากรทางการแพทย์มีความตื่นตัว ในการรับมือกับการแพร่ระบาดรวมทั้งเรียกร้องให้หน่วยงานต่างๆ ร่วมกันให้ความรู้ประชาชนเกี่ยวกับ การล้างมือ และ การสวมใส่หน้ากากอนามัย ซึ่งจะเป็นส่วนสำคัญในการป้องกันและจำกัดการแพร่ระบาดของโรคไวรัสโควิด-19

เมื่อ 11 มีนาคม 2563 ครม. สั่งยกเลิกศูนย์กักกัน [10] (14 วัน) กว่า 200 แห่งทั่วประเทศ ส่งกลับภูมิลำเนาให้ท้องถิ่นกักตัว (Local quarantine) [11]เนื่องจากเกรงว่า การให้กักตัวรวมกันจะยิ่งทำให้การแพร่กระจายของเชื้อเป็นไปได้ง่ายขึ้น มีกลุ่มเสี่ยงที่อยู่ระหว่างการกักกันตัวที่ศูนย์ฯ ตั้งแต่วันที่ 3-7 มีนาคม.2563 จำนวน 1,882 คน และหลังวันที่ 7 มีนาคม.2563 อีก 98 คน   

ไทยมียอดผู้ป่วยยืนยันสะสม 59 ราย กลับบ้านแล้ว 34 ราย ยังคงอยู่ รพ. 24 ราย เสียชีวิต 1 ราย ใน ยอดเฝ้าระวังกว่า 4,848 ราย [12]

ต่อข้อสังเกตห่วงใยจากความตอนที่แล้ว

1. นโยบายสำคัญโรคไวรัสโควิด-19 จากรัฐบาลที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับ อปท.ได้แก่ (1.1) อปท. ได้รับมอบหมายจากรัฐบาลให้ดำเนินการอบรมจัดทำหน้ากากอนามัยผ้าแก่ประชาชน [13] (1.2) รัฐบาลเลิกศูนย์กักกันฯ และส่งกลับภูมิลำเนาให้ท้องถิ่นดูแล งานนี้เข้าท้องถิ่นเต็ม ๆ เป็นภารกิจเฝ้าระวังโดย อสม. หรือ “อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน” [14] เช่น  การสำรวจข้อมูลก่อนกลับ ใครไปทำงานที่ไหน เอาข้อมูลส่งอำเภอ แล้วอำเภอส่งข้อมูลขาเข้าจาก ตม. มาให้ จากนั้นทาง อปท.กับ รพสต. ไปให้คำแนะนำญาติในการปฏิบัติตัว เมื่อเจ้าตัวมาถึงบ้าน ให้กักให้อยู่ในบ้าน อสม.ก็ต้องไปสำรวจด้วย รวมกรณีที่กระทรวงคมนาคมขอให้ อปท.ช่วยเฝ้าระวังตรวจสอบกลุ่มแรงงานผิดกฎหมายจากเกาหลี (ผีน้อย) ที่หนีการกักตัวมาแต่แรกด้วยด้วย (1.3) การป้องกันการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (C0VID-19) ในสถานศึกษาสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ตามหนังสือกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ด่วนที่สุด มท 0816.2/ว 788 ลงวันที่ 11 มีนาคม 2563 [15] (1.4) เมื่อ 10 มีนาคม 2563  มติ ครม.เห็นชอบมาตรการเร่งรัดให้ทุกส่วนราชการจัดประชุมและสัมมนาภายในประเทศ 3 เดือน (เมษายน ถึง มิถุนายน 2563) เพื่อพยุงอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว [16] (1.5) ในส่วนของการสอบคัดเลือกสายงานผู้บริหาร [17] ม.มหิดลในฐานะคณะทำงานโครงการจ้างดำเนินการสรรหาข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่น ให้ดำรงตำแหน่งสายงานผู้บริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ได้ประกาศด่วนลงวันที่ 11 มีนาคม 2563 เรื่องมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อโรคไวรัสโควิด-19 ในการสอบภาคความเหมาะสมกับตำแหน่งฯ ระหว่างวันที่ 14-17 มีนาคม 2563

2. นโยบายสำคัญโรคไวรัสโควิด-19 จากรัฐบาลที่เป็นหน้าที่ของ อปท.ได้แก่ เมื่อ 11 มีนาคม 2563 ครม.เห็นชอบมาตรการดูแล-เยียวยาผลกระทบจากไวรัสโควิด-19 ต่อเศรษฐกิจไทย [18] ทั้งทางตรงทางอ้อม ระยะที่ 1 รวม 3 มาตรการ ช่วยเหลือทั้งภาคประชาชน ผู้ประกอบการ ลูกจ้าง ทั้งด้านการเงิน ภาษี และอื่นๆ แต่ไม่มีแจกเงิน

3. ตามหนังสือกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ด่วนที่สุด มท 0819.2/ว732 ลงวันที่ 6 มีนาคม 2563 เรื่อง แนวทางปฏิบัติการดำเนินการโครงการพลังคนไทยร่วมใจป้องกันไวรัสโคโรนา (COVID-19) ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2563 [19] ตามยอดงบประมาณที่ได้รับการจัดสรรอบรมชาวบ้าน (ครู ก.) ทุกหมู่บ้านผลิตหน้ากากอนามัยผ้า วงเงินรวม​ 225 ล้านบาท [20] เป็นราคากลางหรือเป็นเพียงยอดจัดสรรคิดเป็นรายหัว โดยมีเป้าผลิตหน้ากากอนามัย 50 ล้านชิ้น เพราะ หากคิดเป็นค่าวัสดุต่อหัว จะทำให้ไม่สามารถดำเนินการผลิตหน้ากากอนามัยผ้าได้ในอัตราชิ้นละ 4.50 บาท ด้วยต้นทุนที่จำกัดมาก มีผู้รู้ได้ยกตัวอย่าง ดูที่ราคาวัสดุต่อชิ้นที่ทำหน้ากากอย่างประหยัด ผ้าสาลูเมตรละ 35-40 บาทยางยืด และด้ายเมตรละ 5 บาท 1 อันใช้ผ้า 3 ชิ้นและยางยืด, ด้าย = 7 บาท (หากผลิต 20 ชิ้นต้องใช้ผ้า 3 เมตรยางยืด 5 เมตร = 35+35+35+25 (คิดราคาต่ำสุดผ้าสาลูเมตรละ 35-40 บาท) = (130-145)/20 = 6.50-7.25 บาท ยังไม่รวมค่าแรงหรือค่าอย่างอื่นหากมีการจ้างเหมา ปัจจุบันผ้าสาลูขาดตลาดและราคาสูง

หรือ ลองคิดต้นทุนอีกแบบประหยัดสุด ๆ ทางร้านช่วยคำนวณให้ ซื้อผ้าสาลู หลาละ 33 บาท ผ้าสำสี หลาละ 50 บาท 1 หลา ตัดได้ 24 ชิ้น คิดต้นทุนค่าวัสดุหลัก = 33+50 = 83/24 = 3.45 บาท ยังไม่รวมค่าวัสดุและค่าอย่างอื่นซึ่งมีแน่นอน การจัดสรรให้เฉลี่ยต่อชิ้นราคา 4.50 บาท และเมื่ออบรมเสร็จชาวบ้านกลับไปบ้าน​ ก็ไม่มีจักรเย็บผ้า​ ฉะนั้น ไม่ว่าจะคิดจากราคาที่จัดสรรให้แบบใดก็ตามงบจึงไม่พอ แถมระบุว่า หากงบประมาณเหลือจ่ายให้ส่งคืนด้วย ที่สำคัญคือราคาสินค้าควบคุมนี้อยู่ที่ชิ้นละ 2.50 บาท [21] ทำให้การคิดต้นทุนสับสน

4. ปัญหาที่ อปท.อาจเจอในการฝึกอบรมฯ เช่น (1) หน้ากากไม่เพียงพอ เพราะงบจัดสรรทำให้ผลิตหน้ากากอนามัยได้น้อย (2) หน้ากาก​ ไม่มีคุณภาพ แม้ มท.จะรับรองว่าเป็นไปตามมาตรฐานกระทรวงสาธารณสุข (3) กรณีมีผู้ร้องเรียนว่าการอบรมใช้งบประมาณไม่ถูกต้อง สตง. ปปช. เข้าตรวจสอบพบการกระทำผิดจริง อปท.ต้องรับผิดชอบและตรวจสอบให้ดี

5. สิ่งสำคัญที่ รัฐบาลและ อปท.ควรดำเนินการคือ (1) ช่วยแก้ปัญหาหน้ากากให้แก่บุคคลากรด่านหน้าคือ แพทย์ พยาบาล ฯ ให้เพียงพอทั่วประเทศ กำลังการผลิตวันละ 1.2 ล้านชิ้น [22] ต่อประชากร 66 ล้านคน เห็นได้ชัดเจนว่าการผลิตไม่เพียงพอ หรือมีราคาสูงเพราะความต้องการมีมากกว่า จึงเป็นสินค้าที่ต้องควบคุมราคา ห้ามกักตุน ฯลฯ (2) จัดกิจกรรมบิ๊กคลีนนิ่ง พ่นฆ่าเชื้อทั้งเมืองเป็นสิ่งจำเป็น (3) ช่วงนี้รัฐบาลควรหยุดรับนักท่องเที่ยวประเทศเพราะ ควบคุมยาก อีกทั้ง มท.ต้นคิดมีองค์ความรู้ในเรื่องนี้เพียงใดกับภารกิจเสี่ยงเป็นเสี่ยงตายเช่นนี้ จึงเสี่ยงไม่คุ้มค่าต่อต้นทุนทางการแพทย์ต่อหัว [23] ในการดูแลรักษาหากเกิดโรค (4) การเตรียมสถานที่กักตัวในผู้ที่ติดเชื้อ [24] หรือกลุ่มเสี่ยงที่ต้องเฝ้าระวังโดยไม่มีการเลือกปฏิบัติ สรุปว่ารัฐต้องมีวินัยที่มาก (5) ใช้มาตรการบทลงโทษแก่ผู้ฝ่าฝืน อย่างเคร่งครัดจริงจัง (6) รัฐต้องเพิ่มการประชาสัมพันธ์ชี้แจงในข้อมูลต่าง ๆ ที่ถูกต้องแก่ประชาชนทั่วไป

6. ลองดูเรื่องผลดีที่จะได้คือ (1) ลดขยะพิษจากหน้ากากที่ใช้แล้ว (2) ลดการขาดแคลนสินค้าและมีราคาสูง (3) เป็นหน้ากากอนามัยทางเลือก หากชาวบ้านทำเป็นแล้วก็จะสามารถผลิตไว้ใช้เองได้

7. ผลเสียหรือจุดอ่อนข้อด้อย (1) สินค้าหน้ากากอนามัยต้องอย่างดีมีคุณภาพ (2) หน้ากากอนามัยชนิดผ้าไม่สามารถกันสารคัดหลั่งหรือละออง ไอ จามได้ ประสิทธิภาพอยู่ที่ 54-59% [25] เพราะไม่มีแผ่นกรอง หน้ากากที่กันการติดเชื้อได้คือ ชนิด N95 แต่อย่างไรก็ตามมาตรการล้างมือบ่อย ๆ จะดีกว่าการใส่หน้ากากมาก ฉะนั้นต้องมีเจลล้างมือ [26] และ สเปรย์ด้วย

8. ในภาวะวิกฤติเช่นนี้ควรงดการโปรโมท โชว์ผลงาน หรือลดการอีเวนต์ลงให้หมด โดยเฉพาะการอบรมในครั้งนี้ เพื่อประหยัดงบประมาณ และ ไม่ก่อประโยชน์อันใดแก่ภาพพจน์ ที่สำคัญ อปท. ไม่ชอบกิจกรรมนี้เป็นอย่างยิ่ง

9. ที่สำคัญมากชาวบ้านเขากลัวความอดอยาก เพราะเศรษฐกิจไม่ดี การไปกระตุ้นเตือนอันตราของภัยโรคติดเชื้อไวรัสโควิด-19 ต้องมีมาตรการควบคู่ไปกับเรื่องปากเรื่องท้องด้วย เพราะ ชาวบ้านไม่กลัวตายเพราะโรคแต่กลัวไม่มีจะกินมากกว่า

10. รัฐโดยกรมการค้าภายในต้องมีความจริงใจ ใช้มาตรการทางกฎหมายให้เหมาะสมถูกต้อง ไม่ปล่อยปละละเลยให้มีสินค้าราคาแพง สินค้าไม่มีคุณภาพ หรือมีการกักตุนสินค้า การปล่อยให้อุปสงค์อุปทานกลไกตลาดจัดการกันเองในภาวะวิกฤติต้องให้คนไทยก่อน อย่าให้ผู้ผลิตแอบลักลอบผลิตขายส่งออก หรือเอาเปรียบรัฐ การบังคับให้ผู้ผลิตส่งให้แต่กรมการค้าภายในเพื่ออะไร [27] หน้ากากไทยไม่มี แต่มีหน้ากากจากต่างประเทศ (เวียดนาม) ที่ราคาแพงกว่า แล้วสินค้าที่ผลิตในประเทศหายไปไหน หาซื้อยากและราคาแพงถึง 10 เท่า

11. ภารกิจหลายอย่างมีการใช้งบบีบจาก อปท. เช่นเงินสะสมที่มีเหลือน้อยลง เพราะใช้ไปก่อนนั้นมากแล้ว นอกจากนี้ อปท. ต้องสำรองเงินสะสมไว้เป็นเงินคงคลังเอาไว้ใช้ในยามจำเป็นสาธารณภัยฉุกเฉิน และ อปท.หลายแห่งอาจจำเป็นต้องใช้เงินสะสมเพื่อการจัดการเลือกตั้งท้องถิ่นที่คาดว่าจะดำเนินการได้ภายในปี 2563 นี้

12. ผลกระทบจากวิกฤติโรคไวรัสโควิด-19 ครั้งเกินคาดหมายมาก ประเมินความเสียหายไม่ได้ [28] เพราะเศรษฐกิจพลอยถูกกระทบไปหมด การท่องเที่ยวหายไป สินค้าตลาด การจับจ่ายใช้สอยไม่มีกำลังซื้อฯ ลามมาถึงเด็กนักเรียนก็ยังโดน รร. ประถม เลื่อนกำหนดวันสอบปลายภาคให้เร็วขึ้น [29] วัตถุประสงค์คือ ให้เด็กอยู่บ้านยาว หนีภัยจากโรคไวรัสโควิด-19 ซึ่งเป็นเป้าหมายเชิงสาธารณะสำคัญกว่าผลการสอบของเด็กที่อาจมีผลสอบไม่ดีนักเนื่องจากครูรีบสอนรีบสอบ ฝ่ายการสาธารณสุขได้แสดงผลงานศักยภาพความสำคัญในคราวนี้มากกว่าฝ่ายอื่น ทั้งฝ่ายเศรษฐกิจสังคม การเมือง การศึกษา ยุทธศาสตร์ชาติ แผนพัฒนาทั้งหลายให้ อปท.ลืมไว้ก่อนสัก 2-3 เดือน เพราะไม่น่าจะมีผลเสียหายใด

          หากวิกฤติโรคติดเชื้อไวรัสโควิด-19 ยังไม่หมด และเข้าสู่ระยะที่ 3 ที่มีการแพร่เชื้ออย่างเต็มรูปแบบและต่อเนื่อง คงเป็นทุกข์ของคนไทย และของคนทั้งโลก เพราะเกิดเหตุการณ์รุนแรงนอกจากจีน คือ เกาหลีใต้ อิตาลี อิหร่าน [30] ขอให้คนไทยทุกคนตั้งสติให้ดีเข้มแข็งและมีวินัย

[1]ทีมงานหญ้าแห้งปากคอก, หนังสือพิมพ์สยามรัฐสัปดาห์วิจารณ์ ปีที่ 67 ฉบับที่ 26 วันเสาร์ที่ 14 - วันศุกร์ที่ 20 มีนาคม 2563, บทความพิเศษ หน้า 9, อปท.กับการแก้ไขปัญหาโรค COVID-19, สยามรัฐออนไลน์,  14 มีนาคม 2563, https://siamrath.co.th/n/138845

[2] “ระยะ 3” ของการแพร่ระบาดไวรัส “โควิด-19” เป็นอย่างไร, ประชาชาติ, 3 มีนาคม 2563, https://www.prachachat.net/general/news-427442& ประกาศไวรัส “โควิด-19” เป็นโรคติดต่ออันตรายลำดับที่ 14, 24 กุมภาพันธ์ 2563, https://www.thebangkokinsight.com/296748/    

[3] ข้อมูล prachachat.net เมื่อวันพุธที่ 11 มีนาคม 2563

[4] สธ.เผย 'โควิด-19' เปลี่ยนโซนระบาด, กรุงเทพธุรกิจ, 1 มีนาคม 2563, https://www.bangkokbiznews.com/news/detail/870025

[5] ไทยติดอันดับ 6 ประเทศมั่นคงด้านสุขภาพ เป็นประเทศกำลังพัฒนาหนึ่งเดียวใน Top 10, hfocus, 15 พฤศจิกายน 2562,

https://www.hfocus.org/content/2019/11/18042

มหาวิทยาลัยจอนส์ ฮอปกินส์ เสนอผลวิจัยระดับความเข้มแข็งด้านความมั่นคงด้านสุขภาพ ( Health Security) ของทุกประเทศทั่วโลก พบ ประเทศไทย ได้รับการจัดอันดับให้เป็นประเทศที่มีความเข้มแข็งด้านความมั่นคงด้านสุขภาพ (Health security) เป็นอันดับที่ 6 จากทั้งหมด 195 ประเทศ และเป็นประเทศกำลังพัฒนาประเทศเดียวที่ถูกจัดให้อยู่ในอันดับ ท็อปเท็นของโลก อันดับที่ 1 ในเอเชีย

ข้อมูล ดัชนีชี้วัดความมั่นคงทางสาธารณสุขของทั่วโลก 2019 อยู่อันดับที่ 6 โดยคะแนนด้านที่ไทยได้คะแนนสูงสุด ก็คือ “ความสามารถในการรับมือโรคระบาด” ส่วนอันดับ 1 คือ USA

[6] พิษ ‘โควิด-19’ ทำท่องเที่ยวสูญ 4 แสนล. ‘ศูนย์วิจัยกสิกร’ หั่น GDP ไทย 63 เหลือ ‘0.5%', By TopTen, 5 มีนาคม 2563, https://positioningmag.com/1267050

[7] มีปัญหาในการยกเลิก VOA เพราะเป็นข้อตกลงระหว่างประเทศที่ต้องตกลงร่วมกันทั้งสองฝ่าย ยกเลิกฝ่ายเดียวไม่ได้

[8] ไวรัสโคโรนา : รัฐบาลเลิกวีซ่าฟรี อิตาลี-เกาหลีใต้-ฮ่องกง จนกว่าโควิด- 19 คลี่คลาย ไทยพบผู้ป่วยเพิ่มอีก 6 ราย, 11 มีนาคม 2563, https://www.bbc.com/thai/thailand-51830579

[9] ประชาชาติ , 3 มีนาคม 2563,อ้างแล้ว

[10] รัฐบาลสั่งยกเลิกศูนย์กักกันทั่วประเทศ ส่งกลับภูมิลำเนาให้ท้องถิ่นกักตัว , 11 มีนาคม 2563, https://www.posttoday.com/politic/news/617351  

[11]ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง แต่งตั้งเจ้าพนักงานควบคุมโรคติดต่อตามพระราชบัญญัติโรคติดต่อ พ.ศ. 2558 (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2563, ประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่ม 137 ตอนพิเศษ 58 ง วันที่ 13 มีนาคม 2563 หน้า 4-7, http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2563/E/058/T_0004.PDF 

ตำแหน่งใหม่ของ ปลัด อบจ.ปลัดเทศบาล ปลัด อบต.นักบริหารงานสาธารณสุข เป็น เจ้าพนักงานควบคุมโรคติดต่อ

[12] สถานการณ์ไวรัส “โควิด-19” ติดตามความคืบหน้าล่าสุด, 13 มีนาคม 2563 - 09:36 น., https://www.prachachat.net/world-news/news-414664

[13] แนวทางปฏิบัติการจัดหาพัสดุตามโครงการพลังคนไทยร่วมใจป้องกันไวรัสโคโรนา ( COVID-19) ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 3 มีนาคม พ.ศ. 2563, http://www.dla.go.th/upload/document/type2/2020/3/23158_1_1583379570340.pdf & การดำเนินการขับเคลื่อน “โครงการอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้ในการป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) และการจัดทำหน้ากากอนามัยเพื่อการป้องกันตนเอง”, http://www.dla.go.th/upload/document/type2/2020/2/23098_1_1582100769279.pdf & การเร่งรัดดำเนินการขับเคลื่อน โครงการอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้ในการป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019(covid-19) และการจัดทำหน้ากากอนามัยเพื่อการป้องกันตนเอง, http://www.dla.go.th/upload/document/type2/2020/3/23157_1_1583315069169.pdf?time=1583477436918

& “รัชดา” ย้ำ งบ 225 ล้าน เป็นค่าวัสดุอุปกรณ์ให้ทุกหมู่บ้านทำหน้ากากผ้า 50 ล้านชิ้น, สยามรัฐ, 10 มีนาคม 2563, https://siamrath.co.th/n/138080

[14] ทศวรรษที่ 4 ของสาธารณสุขมูลฐานไทยกับอนาคต อสม., สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.), 25 มีนาคม 2554, https://www.hsri.or.th/researcher/media/issue/detail/4614 

กระทรวงสาธารณสุขได้เริ่มโครงการอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในปี พ.ศ. 2520 ในระยะแรกเป็นไปในลักษณะโครงการทดลองใน 20 จังหวัด โดยดำเนินการทดลองในทุกอำเภอ อำเภอละ 1 ตำบล

ประเทศไทยมีการดำเนินงานตามแนวทาง สสม. หรือ การสาธารณสุขมูลฐาน ( Primary Health Care) ในลักษณะโครงการต่างๆ มาตั้งแต่ก่อนคำประกาศ Alma Ata ประเทศไทยจึงดำเนินงาน สสม. มานานกว่า 30 ปี รูปธรรมที่สำคัญคือ การผลักดันให้มีอาสาสมัครสาธารณสุขขึ้น โดยระยะแรกมีทั้ง ผสส. (ผู้สื่อข่าวสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน) และ อสม. (อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน) ระยะหลังได้ยกฐานะเป็น อสม. ทั้งหมด โดยปัจจุบันมีจำนวน อสม. ทั่วประเทศกว่า 8 แสนคน

เป็นทุนทางสังคม ( social capital) ที่สำคัญของระบบสุขภาพ

[15] การป้องกันการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ในสถานศึกษาสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น, http://www.dla.go.th/upload/document/type2/2020/3/23221_1_1583918003802.pdf?time=1583918998733

[16] หนังสือกระทรวงมหาดไทย ด่วนที่สุด ที่ มท 0211.1/ว 1526 ลงวันที่ 13 มีนาคม 2563 เรื่อง การดำเนินการจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวและกระตุ้นเศรษฐกิจในระดับจังหวัด

& หนังสือกระทรวงมหาดไทย ด่วนที่สุด ที่ มท 0211.3/ว 1538 ลงวันที่ 13 มีนาคม 2563 เรื่อง การบริหารจัดการสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 หรือโรคโควิด 19 (Coronavirus Disease 2019 (COVID-19)) ในพื้นที่จังหวัด

[17] ประกาศสำคัญที่สุด มาตรการป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัส COVID 19, ลงวันที่ 11 มีนาคม 2563, https://www.dlalocalapp2563.com/Content/Files/DLA/ประกาศการป้องกันเชื้อไวรัส%20COVID%2019.pdf?v=20200313

[18] มาตรการดูแลและเยียวยาผลกระทบจากไวรัสโคโรนาต่อเศรษฐกิจไทยทั้งทางตรงทางอ้อม ระยะที่ 1, 10 มีนาคม 2563, https://www.thaigov.go.th/news/contents/details/27052 

ตามที่กระทรวงการคลังเสนอ คือ ( 1) มาตรการด้านการเงิน ประกอบด้วย 4 มาตรการ (2) มาตรการภาษี ประกอบด้วย 4 มาตรการ (3) มาตรการช่วยเหลืออื่น ๆ ประกอบด้วย 6 มาตรการ

[19] มท.ของบฯ 200 ล้าน ทำหน้ากากฯ อ้างลดขาดแคลน, THAIPBS, 3 มีนาคม 2563, https://news.thaipbs.or.th/content/289463& เปิดเอกสาร มท.ของบฯ 225 ล้านบาท ทำหน้ากากอนามัย, 4 มีนาคม 2563, https://news.thaipbs.or.th/content/289525

[20] หนังสือกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ด่วนที่สุด มท 0819.2/ว732 ลงวันที่ 6 มีนาคม 2563 เรื่อง แนวทางปฏิบัติการดำเนินการโครงการพลังคนไทยร่วมใจป้องกันไวรัสโคโรนา (COVID-19) ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2563, http://www.dla.go.th/upload/document/type2/2020/3/23207_1_1583814996485.pdf?time=1583926682619  

[21] ประกาศคณะกรรมการกลางว่าด้วยราคาสินค้าและบริการ ฉบับที่ 10 พ.ศ. 2563 เรื่อง การกำหนดราคาจำหน่ายและการแจ้งข้อมูลหน้ากากอนามัย , ประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่ม 137 ตอนพิเศษ 53 ง วันที่ 6 มีนาคม 2563 หน้า 8

ข้อ 3 ให้ผู้จำหน่ายหน้ากากอนามัยทางการแพทย์ ( Surgical Mask) ที่ผลิตภายในประเทศจำหน่ายปลีกในราคา (รวมภาษีมูลค่าเพิ่มแล้ว) ไม่สูงกว่าชิ้นละ 2.50 บาท

[22] มีการยืนยันการผลิตหน้ากากอนามัยของไทยอยู่ที่ 36 ล้านชิ้นต่อเดือน เฉลี่ยวันละ 1.2 ล้านชิ้น

[23] มีข่าวค่าใช้จ่ายในการตรวจหาเชื้อ รพ.เอกชน สูงถึง 7,500 บาทต่อคน

[24] เปลี่ยนแผน!! 'บิ๊กตู่' ประกาศยกเลิกศูนย์โควิด-19 ของรัฐ ให้กักที่บ้านแทน พร้อมแพทย์ดูแลเข้ม, 11 มีนาคม 2563, https://news.bectero.com/news/176060

สถานกักกัน กองทัพเรือที่สัตหีบยังไม่ยกเลิก เพราะ ยังคงไว้สำหรับผู้ติดเชื้อและกลุ่มเสี่ยงที่มาจากประเทศอื่นด้วย

[25] กรมอนามัยชี้หน้ากากผ้าป้องกันเชื้อได้ 54-59% ย้ำมาตรการหลักคือต้องล้างมือ , hfocus, Wed, 4 มีนาคม 2563, https://www.hfocus.org/content/2020/03/18632

“หน้ากากผ้า อย่างผ้าฝ้าย ผ้าใยสังเคราะห์ ผ้าสาลู กลุ่มนี้สามารถนำมาผลิตเป็นหน้ากากผ้าได้ ยิ่งซักยิ่งเล็ก เพราะใยจะออกมาเหลือประมาณ 1 ไมครอน โดยไวรัสโควิด-19 ขนาดอยู่ที่ 5 ไมครอน ซึ่งไม่ 100 เปอร์เซ็นต์ แต่ได้ถึง 54-59% ถือว่าเพียงพอสำหรับคนทั่วไปที่ใช้ในพื้นที่แออัด โดยเรานำมาใช้และซักใหม่ได้ การจะเข้าถึงหน้ากากผ้าได้ด้วยการประดิษฐ์ง่าย ๆ ซึ่งกรมอนามัยได้ทำคลิปวิดีโอสอนเอาไว้ จึงขอเชิญชวนทุกคนหันมาทำหน้ากากผ้ากันเองดีกว่า โดยกรมอนามัย จับมือกับสำนักงานสาธารณสุขทั่วประเทศ เชิญชวนประชาชน มาเป็นจิตอาสาร่วมกันประดิษฐ์หน้ากากผ้ากัน” นพ.บัญชา ค้าของ รองอธิบดีกรมอนามัย กล่าว

& จากหน้ากากป้องกันฝุ่น PM 2.5 สู่ ‘หน้ากากป้องกันไวรัสโคโรนา’ กับเรื่องจริงที่ต้องรู้ ‘ใส่หน้ากากอนามัย ป้องกันได้แค่ไหน’, By Praornpit Katchwattana, 27 มกราคม 2563, https://www.salika.co/2020/01/27/howto-choose-mask-prevent-corona-virus/

[26] ราชกิจจานุเบกษาประกาศเจลล้างมือเป็นเครื่องสำอาง , The Bangkok Insight Editorial Team, 10 มีนาคม 2563, https://www.thebangkokinsight.com/305719/

ประกาศราชกิจจานุเบกษา เล่ม 137 ตอนพิเศษ 54 ง วันที่ 9 มีนาคม 2563 หน้า 6

ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่องกำหนดลักษณะของเครื่องสำอางที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ เพื่อสุขอนามัยสำหรับมือ ที่ห้ามผลิต นำเข้าหรือขาย พ.ศ. 2563

ข้อ 1 ให้เครื่องสำอางที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์เพื่อสุขอนามัยสำหรับมือ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อทำความสะอาดมือโดยไม่ใช้น้ำซึ่งมีความเข้มข้นของเอทิลแอลกอฮอล์ หรือเอธานอล ( ethyl alcohol หรือ ethanol) ไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์ หรือไอโซโพรพานอล (isopropyl alcohol หรือ isopropanol) หรือเอ็น-โพรพิลแอลกอฮอล์ หรือเอ็น-โพรพานอล (n-propyl alcohol หรือ n-propanol) เพียงสารเดียว หรือผสมรวมกันอยู่ต่ำกว่า 70% โดยปริมาตร (volume by volume) เป็นเครื่องสำอางที่ห้ามผลิต นำเข้า หรือขาย

ข้อ 2 ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป ประกาศ ณ วันที่ 9 มีนาคม 2563

ลงชื่อ นายอนุทิน ชาญวีรกูล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข

& หมอเตือนผลข้างเคียง “แอลกอฮอล์ล้างมือ” เลือกผิด โควิด-19 ไม่ตาย แถมมือพัง, ไทยรัฐออนไลน์, 12 มีนาคม 2563, https://www.thairath.co.th/scoop/1788588

แอลกอฮอล์เจลล้างมือที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันโรคโควิด-19 ต้องมีเอทิลแอลกอฮอล์ หรือเอธานอล ( Ethyl alcohol หรือ Ethanol) ซึ่งมีความปลอดภัย ไม่ก่อให้เกิดมะเร็งและฆ่าเชื้อโรคได้ แต่ต้องมีปริมาณความเข้มข้นสูงถึง 70% หากต่ำกว่า 70% ไม่สามารถฆ่าเชื้อได้ การนำเจลล้างมือไปล้างหน้าเป็นสิ่งไม่ควรทำ จะส่งผลให้เกิดการระคายเคืองและเป็นอันตรายต่อเซลล์ผิวบนใบหน้า : พญ.มิ่งขวัญ วิชัยดิษฐ ผอ.สถาบันโรคผิวหนัง

[27] มีการฟ้องร้องกล่าวหากันระหว่างกรมการค้าภายในกับ โฆษกกรมศุลกากร ในกรณีข่าวเท็จ ข้อมูลตามสื่อมีข้อมูลการส่งออกหน้ากากอนามัยจำนวนแตกต่างกัน คือ ( 1) หน้ากากอนามัยทางการแพทย์ (Surgical masks) ป้องกันการติดเชื้อ รหัสพิกัดอัตราศุลกากร 63079040 รหัสย่อย 000 และ (2) หน้ากากป้องกันฝุ่น (Safety masks for preventing dust, smoke or toxic substance) รหัสพิกัดอัตราศุลกากร 63079090 รหัสย่อย 001 เพราะ เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2563 มีประกาศห้ามการส่งออกหน้ากากอนามัยที่เกินกว่า 500 ชิ้น และ เมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2563 มีประกาศห้ามการส่งออกหน้ากากอนามัย(ไม่ระบุจำนวน) : ข้อมูล “รายการเจาะลึกทั่วไทย Inside Thailand หมาแก่แมวสาว” (MCOT) และ สมชัย ศรีสุทธิยากร, 12 กุมภาพันธ์ 2563 ดู สมชัยเปิดข้อมูลส่งออกหน้ากากอนามัย, MCOT, 12 มีนาคม 2563, https://www.mcot.net/viewtna/5e69b876e3f8e40aef41db68 & ไวรัสโคโรนา : เปิดตัวเลขส่งออกหน้ากากอนามัยย้อนหลัง พบยอดส่งออก เดือน ม.ค.63 พุ่งกระฉูด เมื่อเทียบกับเดือน ธ.ค. 62, 12 มีนาคม 2563, https://www.bbc.com/thai/thailand-51847891
& กรมการค้าภายใน จัดสรรหน้ากากอนามัยให้ร้านขายยา 25,000 ชิ้นให้กับสมาคมร้านขายยา ระบุพร้อมคุยโฆษกกรมศุลกากรแต่การฟ้องร้องคดียังให้เป็นไปตามขั้นตอน และ กระทรวงพาณิชย์ กระจายหน้ากากอนามัย จำนวน 1,560,000 ชิ้น ให้บุคลากรทางการแพทย์ 800,000 ชิ้น ร้านค้า 760,000 ชิ้น (ข่าว 13 กุมภาพันธ์ 2563)

[28] ส่องธุรกิจเจอผลกระทบ 'COVID-19' ระบาด, กรุงเทพธุรกิจ, 7 มีนาคม 2563, https://www.bangkokbiznews.com/news/detail/869598  & พิษ ‘โควิด-19’ ทำท่องเที่ยวสูญ 4 แสนล. ‘ศูนย์วิจัยกสิกร’ หั่น GDP ไทย 63 เหลือ ‘0.5%', 5 มีนาคม 2563, อ้างแล้ว

ขณะนี้บริษัทหลายแห่งเริ่มได้รับผลกระทบจากการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 กันอย่างเป็นเรื่องเป็นราว และกระจายแทบทุกภาคอุตสาหกรรม แม้บริษัทบางแห่งไม่ได้เปิดเผยความเสียหายออกมาเป็นตัวเลข แต่การแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 ก็ทำให้การดำเนินธุรกิจชะงักงัน

บริษัทบางแห่งถึงขั้นต้องปลดพนักงานเพราะปัญหาการแพร่ระบาดครั้งนี้ ซ้ำเติมธุรกิจที่เป็นช่วงขาลงของบริษัทอยู่ ยิ่งทำให้สถานการณ์แย่ลงไปอีก มาดูกันว่ามีบริษัทใดบ้าง

แนวโน้มธุรกิจการบินในปีนี้ไม่สดใสเท่าที่ควร หลังจากเกิดการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 เพราะทุกประเทศต่างใช้มาตรการคัดกรองนักเดินทางจากประเทศกลุ่มเสี่ยงกันอย่างเข้มงวด ล่าสุด สมาคมขนส่งทางอากาศระหว่างประเทศ (ไออาต้า) ได้ออกมาคาดการณ์ว่า การแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 ว่าจะส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรมการบินทั่วโลกคิดเป็นมูลค่ากว่า 1 แสนล้านดอลลาร์

ไออาต้า ระบุว่า โรคโควิด-19 จะทำให้รายได้ของสายการบินประเภทเครื่องบินโดยสารลดลง 6.3 หมื่นล้านดอลลาร์-1.13 แสนล้านดอลลาร์ในปีนี้

[29] ดู ร.ร.สาธิตขอนแก่น หยุดเรียน เลื่อนสอบปลายภาค เลี่ยงภัยโควิด19 , 2 มีนาคม 2563, https://www.77kaoded.com/content/1361633

[30] อิตาลีสาหัส จำนวนผู้เสียชีวิตจากไวรัสโควิด- 19 ในอิตาลีเพิ่มจนเกิน 1,000 รายแล้ว ศพ ติดเชื้อรายวันทุบสถิติอีก แต่รัฐบาลยังมั่นใจว่า มาตรการสุดเข้มงวดที่พวกเขาใช้นั้นมีประสิทธิภาพ (ข่าว 13 มีนาคม 2563)

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน Local Administration



ความเห็น (0)