ความหมายของ "สุคโต"
สุคโต หมายถึง ตรัส วาจาโดยชอบ
ตรัสแต่วาจาที่สมควร ในฐานะอันสมควร อันได้แก่
- หากวาจาเป็นจริง ไม่แท้ ไม่ประกอบด้วยประโยชน์ ไม่เป็นที่รัก ไม่เจริญใจ ของคนอื่นๆ ตถาคต ไม่ตรัสวาจานั้น
- วาจาใดเป็นวาจาจริง เป็นวาจาแท้ แต่ไม่ประกอบด้วยประโยชน์ ไม่เป็นที่รัก ไม่เป็นที่เจริญใจ ของคนอื่นๆ แม้วาจานั้น ตถาคตนั้นก็ไม่ตรัส
- ตถาคต รู้ว่าจาใดเป็นวาจาจริง เป็นวาจาแท้ ซึ่งประกอบด้วยประโยชน์แต่ไม่เป็นที่รัก ไม่เป็นที่เจริญใจของคนอื่นๆ ในข้อนั้นๆ ตถาคตย่อมรู้จักกาลอันควรในการตรัสวาจานั้น
- ตถาคตรู้ว่าวาจาใดอันไม่จริง ไม่แท้ ไม่ประกอบด้วยประโยชน์ แต่เป็นที่รัก ที่เจริญใจ ของคนอื่นๆ ตถาคตไม่ตรัสวาจานั้น
- ตถาคตรู้วาจาใดแม้เป็นความจริง เป็นวาจาแท้ แต่ไม่ประกอบด้วยประโยชน์ แต่เป็นที่รัก เป็นที่เจริญใจของคนอื่นๆ แม้วาจานั้น ตถาคตก็ไม่ตรัส
- ตถาคต รู้ว่าวาจาใด เป็นวาจาจริง เป็นวาจาแท้ และด้วยประโยชน์ เป็นที่รัก เป็นที่เจริญใจของคนอื่นๆ ข้อนั้น ตถาคตย่อมรู้กาลอันวคร ในการตรัสวาจานั้น
|
ข้อที่ |
ความจริง แท้ |
ประโยชน์ |
เป็นที่รัก |
เป็นสิ่งเจริญใจ |
ข้อพิจารณาของตถาคต |
|
1 |
× |
× |
× |
× |
ไม่พูด |
|
2 |
/ |
× |
× |
× |
ไม่พูด |
|
3 |
/ |
/ |
× |
× |
พูดในเวลาที่สมควร |
|
4 |
× |
× |
/ |
/ |
ไม่พูด |
|
5 |
/ |
× |
/ |
/ |
ไม่พูด |
|
6 |
/ |
/ |
/ |
/ |
พูดในเวลาสมควร |
บทสรุป ตถาคต สอนให้พูดในส่ิงที่เป็นประโยชน์ และพูดในเวลาที่เหมาะสม
..ดีจริงเจ้าค่ะ..ยายธี