บทความในหนังสือพิมพ์แนวหน้าฉบับวันเสาร์ที่ 5 พฤศจิกายน 2554 ติดตามอ่านบทความย้อนหลังได้ที่ลิงก์ข้างล่างนี้ครับ
http://www.naewna.com/allnews.asp?ID=97&HL=0&no=1
13 คำถามที่น่าสนใจเกี่ยวกับน้ำท่วมครั้งนี้
ประเทศไทยเปลี่ยนแปลงเร็ว
ไม่แน่นอน ทายไม่ได้ว่าคืออะไร? คำพูดแบบนี้ผมใช้สอนลูกศิษย์เพื่อให้เป็นสังคมการเรียนรู้ มีปัญญาหาทางแก้ปัญหาตลอดเวลาใช้ความคิดสร้างสรรค์ สร้างนวัตกรรม ได้รับมีความรู้สดและข้ามศาสตร์
ในช่วงสภาวะปกติก็สำคัญมากเพราะประเทศอื่นๆขยายตัวไปข้างหน้า ไทยก็ต้องตามให้ทัน
แต่ในช่วงวิกฤตน้ำท่วมครั้งนี้ยิ่งสำคัญมากขึ้น
ผมเองก็ต้องติดตามความคิดและอ่านวิเคราะห์สื่อต่างๆ บางฉบับเขียนได้ดี
บางฉบับก็รายงานความคืบหน้า What มากกว่า Why
แต่ที่สำคัญที่สุดคือต้องกระตุ้นให้คนไทยคิดเป็น
วิเคราะห์เป็น
ผมในฐานะ ชาว “แนวหน้า”
ขอแสดงความเสียใจที่โรงพิมพ์น้ำท่วมแล้ว แต่บทความดีๆคงไม่หยุดตามน้ำ
เพราะแนวคิดต่างๆ บรรดาชาว “แนวหน้า” เขียนให้คนไทยวิเคราะห์
เพื่ออาจจะช่วยประเทศไทยได้บ้าง
วันนี้ผมจึงมาแบบแปลกหน่อย
คือตั้งโจทย์ที่น่าคิด น่าสนใจ และพยายาม ไม่มีคำตอบที่แน่นอน เพราะคำตอบคงไม่ใช่ 1+ 1= 2 แต่ให้คนไทยคิด วิเคราะห์มากขึ้น
คล้ายๆ กับหนังสือเล่มใหม่ของ Stephen R.Covey ที่คุณภาณุจากร้านหนังสือคิโน คุนิยะ แนะนำผม เน้นทฤษฎี 3rd
Alternatives (ทางออกที่ 3) คือ
นายจีระคิดไม่สำคัญ ต้องให้ผู้อ่านคิด และหาทางออกร่วมกัน คล้ายๆ รูปนี้
ซึ่งเป็นแนวทางการสอนหนังสือของผมช่วงหลังๆที่กระตุ้นให้นักเรียนมีส่วนร่วมและหาทางออกร่วมกัน
ซึ่งแนวคิดของ Stephen Covey อาจจะได้อิทธิพลมากจากทฤษฎี Critical
Thinking ของ Angels
ที่ว่า
คือแนวคิดหนึ่งว่า Thesis เห็นด้วยและมีคนไม่เห็นด้วยเป็น Antithesis และสรุปโดยพบกันครึ่งทางเอา
2 แบบ มาประยุกต์เรียกว่า Synthesis
ในปัญหาน้ำท่วมครั้งนี้ถ้าใช้ระบบของ
Covey หรือระบบของ Synthesis ก็อาจจะหาทางออกที่ดีได้
โดยเฉพาะใส่แว่นตาให้คนไทยที่อยู่ในโลกของความไม่งมงาย
เชื่ออะไรง่ายๆมองสิ่งที่เป็นความจริงมากขึ้น
ผมจึงคิดว่า น่าจะตั้งโจทย์ลึก 13 ข้อ
แต่ไม่มีคำตอบเพราะคำตอบของผมไม่สำคัญ
สำคัญคนอ่านจะวิเคราะห์อย่างไรและนำข้อสมมุติฐานอันไหนมาวิเคราะห์แก้ปัญหาร่วมกัน
แต่เมื่อผู้อ่านได้วิเคราะห์ของตัวท่านเอง
ย้อนกลับมาดูคำถามและแนวคิดของผมก็อาจจะมีทางออกที่ฉลาดเฉลียวร่วมกันได้
คำถาม 13 คำถามมีดังต่อไปนี้
1.กรุงเทพฯชั้นในจะท่วมไหม?
- ท่วมระดับใด
- น้ำอยู่นานแค่ไหน?
2.ทำไมจังหวัดสุพรรณบุรีจึงปลอดน้ำท่วม
- ฝีมือนักการเมือง
- ไปตามธรรมชาติ
3. ทำไมกรุงเทพฯฝั่งตะวันตกท่วม
แต่ฝั่งตะวันออกท่วมไม่มาก
- ฝีมือใคร
- หลังน้ำลด
น่าจะมีหลักฐานยืนยันได้
4. น้ำจะท่วมประเทศไทยและกรุงเทพฯชั้นใน
นานแค่ไหน?
- ถ้านานก็จะกระทบเศรษฐกิจมาก
โดยเฉพาะสุขุมวิท สีลม สาธร พหลโยธิน
5. วิกฤตครั้งนี้ฝีมือใคร?
- ธรรมชาติ
- หรือไร้ประสิทธิภาพฝีมือรัฐบาล
- ถ้ารัฐบาลคุณอภิสิทธิ์อยู่จะดีขึ้นหรือแย่ลง
6. ทำไม พลตำรวจเอกประชา พรหมนอก จึงเป็นประธาน
ศปภ.
- เอาตำรวจมาดูแลน้ำ เหตุผลคืออะไร?
7. ทำไมรองนายกฯยงยุทธ วิชัยดิษฐ์
จึงไม่ได้รับการเสนอชื่อเป็นประธาน ทั้งๆที่มีเครือข่ายปกครองทั่วประเทศ น่าจะช่วยได้
- คุณทักษิณยังมั่นใจคุณยงยุทธหรือเปล่า?
8.หลังน้ำท่วมแล้วอะไรจะเกิดขึ้น
- เศรษฐกิจจะฟื้นอย่างไร
- เปลี่ยนแปลงทางการเมืองหรือไม่
- เยียวยาจิตใจคนอย่างไร
9.คุณยิ่งลักษณ์ยังอยู่เป็นนายกฯได้หรือเปล่าหลังน้ำท่วม เพราะภาวะผู้นำถูกท้าทายอย่างหนัก
- ต้องดูว่าพรรคเพื่อไทยและคุณทักษิณจะปรับอย่างไร?
10.มีนักการเมืองเพื่ออะไร?
- เพื่อเสวยสุขบริหารงบประมาณ
- แก้ปัญหาประชาชนจริงๆหรือเปล่า?
- ทหารบ่นให้ผมฟังว่าแก้ปัญหาช่วยรัฐบาลตลอดและทำอยู่กลุ่มเดียว
- สถาบันการเมืองอ่อนแอ
11. การขัดแย้งในสังคมจะมากขึ้นหรือน้อยลง
- น้ำท่วมทำให้คนไทยสามัคคีจริงหรือ
- การขัดแย้งเปลี่ยนรูปแบบเป็นการขัดแย้งระหว่างประชาชนมากขึ้น
- ชุมชนขัดแย้งระหว่างน้ำน้อย/น้ำมาก
12. กลุ่มเสื้อแดงจะมีอำนาจมากขึ้นหรือลดลง
- ผลงานของเสื้อแดงช่วยน้ำท่วมไม่ประทับใจ
- ยังมีข่าวเรื่องเบ่ง ว่าฉันใหญ่
- มีข่าวเรื่องไม่โปร่งใส
13. Social Media ช่วยรัฐบาลยิ่งลักษณ์หรือทำลาย
- ในอียิปต์ทำลายMubarak
- ของคนไทยอย่างน้อยเป็นสื่อทางเลือกคนมีความรู้ที่ต้องการเห็นชาติไทยรอด
- ในอินเดียคนชั้นกลางมีน้อยกว่าคนรากหญ้าแต่กดดันรัฐบาลอินเดียได้
- ไทยเป็นแบบอินเดียหรือเปล่า?
ผมไม่มีคำตอบ รอให้ผู้อ่านแนวหน้าและผู้อ่าน website วิเคราะห์ด้วย ซึ่งอาจจะไปสู่ความคิดเห็นและทางออกที่สร้าง “ความหวัง”ให้ประเทศไทยครับ
|
|
|
หนังสือ |
ศ.ดร.จีระ หงส์ลดารมภ์
เลขาธิการมูลนิธิพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ระหว่างประเทศ
[email protected]
www.gotoknow.org/blog/chiraacademy
แฟกซ์0-2273-0181
