สรุปบทที่ 7 เทคโนโลยีสารสนเทศและการจัดการความรู้
การจัดการความรู้ (Knowledge Management) คือกระบวนการอย่างเป็นระบบเกี่ยวกับการประมวลข้อมูล สารสนเทศ ความคิด การกระทำ และประสบการณ์ของบุคคลเพื่อสร้างเป็นความรู้และจัดเก็บเป็นแหล่งข้อมูลที่บุคคลสามารถเข้าถึงได้โดยอาศัยช่องทางต่างๆที่องค์กรจัดเตรียมไว้ เพื่อนำความรู้ที่มีอยู่ไปประยุกต์ใช้ในการปฏิบัติาน ก่อให้เกิดการแบ่งปันและการถ่ายโอนความรู้ ในที่สุดความรู้ก็จะแพร่กระจายและไหลเวียนทั่วทั้งองค์กรอย่างสมดุล ทำให้เพิ่มความสามารถในการพัฒนาผลผลิตและองค์กร
ประเภทของความรู้เป็น 2 ประเภทคือ
1.ความรู้โดยนัย หรือความรู้ที่มองเห็นไม่ชัดเจน (Tacit Knowledge) เป็นทักษะหรือความรู้เฉพาะตัวของแต่ละบุคคลที่มาจากประสบการณ์ความเชื่อ หรือความคิดสร้างสรรค์ในการปฏิบัติงาน
2.ความรู้ที่ชัดแจ้ง หรือความรู้ที่เป็นทางการ (Explicit Knowledge) เป็นความรู้ที่มีการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร และใช้ร่วมกันในรูปแบบต่างๆ กระบวนการจัดการความรู้
เกลียวความรู้ หรือ Knowledge Spiral อีกชื่อหนึ่งคือ SECI Model เป็นที่นิยมนำมาใช้ในการจัดการความรู้อย่างแพร่หลายในปัจจุบัน SECI Model ประกอบด้วย
- S=Socialization การเปลี่ยนรูปจากความรู้ที่ฝังลึกไปสู่ความรู้ที่ฝังลึก หรือ การนำสู่สังคม
- E=Externalization การเปลี่ยนรูปจากความรู้ที่ฝังลึกไปสู่ความรู้ที่ชัดแจ้ง หรือ การนำออกสู่ภายนอก
- C=Combination การเปลี่ยนรูปจากความรู้ที่ชัดแจ้งไปสู่ความรู้ที่ชัดแจ้ง หรือ การรวม
- I=Internalization การเปลี่ยนรูปจากความรู้ที่ชัดแจ้ง ไปสู่ความรู้ที่ฝังลึก หรือ การนำเข้าสู่ภายใน
กระบวนการจัดการความรู้
- การกำหนดเป้าหมายความรู้ (Knowledge Desired)
- การสร้างหรือจัดหาความรู้ (Knowledge Creation หรือ Knowledge Acquisition)
- การกลั่นกรองและคัดเลือกความรู้ (Knowledge Classified)
- การจัดเก็บความรู้ให้เป็นระบบ (Knowledge Saving System)
- การใช้ความรู้ (Knowledge Utilization)
- การแบ่งปันและแลกเปลี่ยนความรู้ (Knowledge Sharing)
- การประยุกต์ความรู้ (Knowledge Applied)
- การประมวลผลและวัดผลความรู้ (Knowledge Codification & Knowledge Measured)
- การยกย่องชมเชยและให้รางวัล (To praise & Take a gift)
- การเผยแพร่ความรู้ (Knowledge Distribution)
รูปแบบเทคโนโลยีสารสนเทศกับกระบวนการจัดการความรู้
- เทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการรวบรวมและการจัดการความรู้ที่ปรากฏ
- เทคโนโลยีสารสนเทศที่ใช้ในการสร้างความรู้
- เทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเข้าถึงความรู้ที่ปรากฏ
- เทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการประยุกต์ใช้ความรู้
- เทคโนโลยีสารสนเทศสนับสนุนการจัดการความรู้โดยนัย
- เทคโนโลยีสารสนเทศที่ใช้ในการประมวลความรู้
ความสำคัญและประโยชน์ของการจัดการความรู้
การใช้ความรู้เป็นปัจจัยกำหนดการแข่งขันให้เกิดความมั่งคั่งทางปัญญาเป็นหลักในการดำเนินงานทั้งภาครัฐบาลและภาคธุรกิจ นอกจากนี้ความรู้ยังเป็นการชี้วัดความอยู่รอดขององค์กรได้เป็นอย่างดี
1. ความสำคัญของการจัดการความรู้ ความรู้ทางเทคโนโลยีและความรู้ทางด้านวิทยาการต่างๆ เป็นปัจจัยหลักของการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องพัฒนาความรู้ใหม่ และเทคโนโลยีใหม่
2. ประโยชน์ของการจัดการความรู้ การจัดการความรู้ส่งผลให้เกิดความรู้ใหม่ นวัตกรรม โดยมีการนำเทคโนโลยีมาเป็นเครื่องมือในการติดต่อสื่อสารแลกเปลี่ยน และเผยแพรความรู้ส่งผลให้เกิดประโยชน์อย่างมหาศาลในสังคมปัจจุบัน
