เป็นกระบวนการเรียนรู้และคิดริเริ่มในการเรียนรู้ด้วยตนเองโดยวิเคราะห์ความต้องการกำหนดเป้าหมายของการเรียนรู้กำหนดกิจกรรมและวิธีการเรียนรู้กำหนดแหล่งการเรียนรู้คัดเลือกวิธีการที่เหมาะสมตลอดจนการประเมินตนเองว่าเรียนรู้ได้ผลมากน้อยเพียงใดการเรียนรู้ในรูปแบบนี้จึงต้องควบคุมตนเองให้ได้และต้องมีความตั้งใจมีจุดมุ่งหมายชัดเจนในการแสวงหาความรู้และทำงานอย่างเป็นระบบ