เด็กอนุบาล
ฤดูใบไม้ร่วง
หรือฤดูแล้งของบ้านเรามาถึง แน่นอนค่ะ สิ่งที่จะตามมา ก็คือ
ใบไม้ที่ร่วงหล่นลงมาบนพื้น ราวกับจับโปรยลงมาจากเครื่องบิน
สนามเด็กเล่นของโรงเรียนเราก็มีต้นไม่เยอะเหลือเกิน
ลำพังแรงของนักเรียนชั้น ป. 4 แค่ 2 คน ก็คงเก็บกวาดไม่หมด
คุณครูอนุบาลอย่างเราก็อยู่นิ่งไม่ได้ซะแล้ว
ต้องให้น้องอนุบาลช่วยกันเก็บ
จุดเริ่มต้นก็เริ่มขึ้นเมื่อเช้าวันอังคารที่
25 ม.ค. 54
เวรรับผิดชอบของคุณครูอรรถกรณ์เองค่ะ ก่อนอื่นก็ใช้วิธีโน้มน้าวให้เด็กอนุบาลช่วยเก็บใบไม้แห้ง
โดยการเสริมแรงทางบวกค่ะ ชม...ชม...แล้วก็ชมค่ะ
แต่ก็ยังมีเด็กบางคนที่ไม่ช่วยเพื่อนเก็บ ก็เลยหาวิธีใหม่ค่ะ
ให้เด็กจับคู่กัน 2 คน
ให้คู่ที่แข็งแรงหน่อยช่วยกันถือกะละมังใบใหญ่ ทำหน้าที่เป็นรถเก็บขยะ
ส่วนเด็กที่เหลือก็ประจำอยู่ที่กองใบไม้ ที่ได้กวาดรวมๆไว้ หลายๆกอง
ครูก็สมมุติว่าสนามเด็กเล่นเป็นหมู่บ้านที่เด็กๆ อาศัยอยู่
ส่วนกองใบไม้ คือ บ้านของเด็กๆ แล้วตั้งคำถามว่า
"ถ้าบ้านของเราเต็มไปด้วยใบไม้ กิ่งไม้ และขยะ จะเป็นอย่างไร" เด็กๆ
ต่างก็แสดงความคิดเห็นของตนเอง "แล้วจะทำอย่างไรให้บ้านเราน่าอยู่"
เมื่อเด็กๆตอบคำถามของครูแล้ว
ก็รู้ว่าจะต้องช่วยกันเก็บใบไม้ในสนามเด็กเล่น
รถเก็บขยะก็ทยอยไปเก็บใบไม้ทีละบ้าน ทีละบ้าน จนในที่สุด
สนามเด็กเล่นของเราก็ไม่มีใบไม้แล้ว
วิธีการนี้ทำให้เด็กได้เล่นบทบาทสมมุติอย่างสนุกสนาน
ไม่มีความรู้สึกว่าได้ทำงาน
พอมาโรงเรียนตอนเช้าเด็กจะบอกครูว่าอยากเก็บใบไม้
แต่วิธีการนี้ก็ใช้ได้เพียง 1 สัปดาห์ เท่านั้นเด็กเริ่มเบื่อ
แล้วก็ไม่ช่วยเพื่อนเก็บใบไม้เหมือนเดิม
ครูจำเป็นที่จะต้องหาวิธีการใหม่
วิธีการต่อมา คือ
หาอุปกรณ์มาช่วยค่ะ
พอดีว่าที่ห้องเรียนจะมีตะกร้าสำหรับใส่อุปกรณ์ทำงานส่วนตัวของเด็ก
คนละ 1 ใบ ก็เลยให้เด็กนำตะกร้าของตัวเองมาใส่ใบไม้
เด็กเขามีความรู้สึกว่าได้ทำงานด้วยตัวเอง
ฉันอยากเก็บเยอะเท่าไรก็เก็บ ไม่ต้องแย่งกับเพื่อน
ระหว่างที่เก็บใบไม้ เด็กก็จะเจอสิ่งแปลกปลอมที่ไม่ใช่ใบไม้
ก็จะเกิดคำถามขึ้นตลอดการทำความสะอาด
ทุกวันนี้ไม่ต้องบอกให้เก็บใบไม้แล้วค่ะ
เมื่อเด็กเห็นพี่ประถม มาทำความสะอาดสนามเด็กเล่น
เขาก็จะวิ่งไปหยิบไม้กวาด มาช่วยพี่กวาดและเก็บใบไม้
เป็นความภูมิใจเล็กๆ น้อยๆ
ที่เด็กของครูมีน้ำใจ รู้จักช่วยเหลือผู้อื่น บางคนอาจจะมองว่า
แค่เด็กเก็บใบไม้ ใครก็ทำให้เด็กเก็บได้ แต่จะมีกี่คน
ที่จะทำให้เด็กมีความรู้สึกอยากเก็บใบไม้เองโดยที่ครูไม่ต้องบอก
"เด็กอนุบาลเรียนรู้ผ่านการเล่นและการลงมือปฏิบัติ"