ความหมายของห้องสมุดออนไลน์

                                     ห้องสมุดออนไลน์

                                           อุทัยวรรณ  ชูคำมั่น  

        ห้องสมุดเป็นแหล่งสำคัญของชาติในการถ่ายทอดความรู้ ตามประกาศขององค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งชาติ (UNESCO) ใน "กฎบัตรว่าด้วยหนังสือ" ตั้งแต่ปี 1972 มาจนถึงปัจจุบัน ประเทศต่าง ๆ ยังคงยึดมั่นในหลักการนี้ ห้องสมุดจึงได้รับการพัฒนามาอย่างต่อเนื่อง  

     บทบาทสำคัญของเทคโนโลยีสารสนเทศในการดำเนินงานห้องสมุด คือ การนำมาใช้แก้ปัญหาในเรื่องการจัดเก็บทรัพยากรห้องสมุดที่มีเพิ่มมากขึ้น (Reynold,208) โดยการจัดเก็บสารสนเทศในห้องสมมุดให้เป็นระบบฐานข้อมูลอัตโนมัติที่จัดเก็บสื่อต่าง ๆ ได้ทุกรูปแบบ สามารถเชื่อมโยงกับเครือข่ายในระดับต่าง ๆ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ห้องสมุดยุคใหม่จึงเปลี่ยนไปตามความก้าวหน้าของเทคโนโลยีและวัฒนธรรมการเรียนรู้ของคนในสังคม  

     ความหมายของห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ (E-Libraly)

มีนักการศึกษาและนักบริหารการศึกษาได้ให้ความหมายของคำว่า ห้องสมุดออนไลน์หรือห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ไว้หลากหลาย พอสรุปได้ดังนี้

-  E-Libraly มาจากคำว่า Electronic Libraly หมายถึง  ห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์หรือห้องสมุดออนไลน์

-  Morales,Estela  ได้ให้ความหมายของห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ว่า  ห้องสมุดที่ผู้ใช้สามารถเข้าถึงข้อมูลในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ได้ ทั้งในห้องสมุดและการเข้าถึงในระยะไกล

-  Dowlin  ให้ทัศนะเกี่ยวกับห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์หรือห้องสมุดออนไลน์ว่า  องค์กรที่ใช้การสื่อสารทางอิเล็กทรอนิกส์ช่วยในการเข้าถึงทรัพยากรที่มีอยู่ทั้งในและนอกองค์กร  รวมทั้งแหล่งสารสนเทศออนไลน์ในระดับภูมิภาคและระดับชาติ ผู้เชี่ยวชาญสารสนเทศ นักเอกสารสารสนเทศในห้องสมุดสามารถเข้าแทรกในกระบวนการติดต่อสื่อสารเพื่อช่วยผู้ใช้แสวงหาสารสนเทศ (Wikpedia,Electronic Libraly)

    กล่าวโดยสรุป  ห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์หรือห้องสมุดออนไลน์ (E-Libraly) หมายถึง  แหล่งความรู้ที่บันทึกข้อมูลไว้ในเครื่องคอมพิวเตอร์แม่ข่ายและให้บริการสารสนเทศทางอิเล็กทรอนิกส์หรือผ่านเครือข่ายอินเตอร์เน็ต   

     ประโยชน์ของห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์หรือห้องสมุดออนไลน์ (E-Libraly)

     1.  ช่วยให้การจัดเก็บข้อมูลสารสนเทศเป็นระบบระเบียบ

     2.  ช่วยเพิ่มความรวดเร็วในการเข้าถึงข้อมูล

     3.  สามารถแพร่กระจายข้อมูลความรู้ให้ผู้ใช้โดยไม่มีข้อจำกัดด้านเวลาและสถานที่

     4.  สามารถสืบค้นข้อมูลได้อย่างสะดวกและรวดเร็ว

     ข้อจำกัด

     1.  ผู้ใช้ต้องมีอุปกรณ์ เช่น คอมพิวเตอร์ อินเตอร์เน็ต

     2.  ผู้ใช้ต้องมีทักษะการใช้คอมพิวเตอร์

     บทบาทของห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์หรือห้องสมุดออนไลน์ (E-LibralY) กับการศึกษา

          ในโลกปัจจุบันและอนาคตนั้น  ถ้ามองในเรื่องการเตรียมคนเพื่อให้สามารถดำรงชีวิตอยู่ในสังคมได้นั้น  ทุกคนจำเป็นต้องรู้จักวิธีการแสวงหาความรู้ได้ด้วยตนเอง โดยใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ที่เข้ามามีบทบาทสำคัญยิ่งในการดำเนินชีวิตประจำวัน  ซึ่งเราจะเห็นได้ว่าในปัจจุบันนี้โลกเรามีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็วโดยเฉพาะด้านเทคโนโลยีและการสื่อสาร ดังนั้นทุกคนจำเป็นจะต้องรู้จักวิธีการต่าง ๆ ที่จะสามารถเสริมสร้างความรู้และทักษะให้กับตัวเองเพื่อก้าวไปสู่โลกแห่งการเรียนรู้อย่างไร้พรมแดน

     การจัดการศึกาในปัจจุบันและในอนาคตนั้นจะปรับเปลี่ยนไปสู่ห้องเรียนเสมือน  ซึ่งหมายถึง การเรียนการสอนผ่านระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ โดยใช้ช่องทางของระบบการสื่อสารและอินเตอร์เน็ต  ผู้เรียนสามารถใช้คอมพิวเตอร์เชื่อมต่อระบบอินเตอร์เน็ตเพื่อเข้าถึงข้อมูลได้ เช่น ระบบห้องสมุดออนไลน์ ก็ถือเป็นอีกแหล่งความรูที่ยิ่งใหญ่และเป็นโลกการเรียนรู้อย่างไร้ขีดจำกัด  ผู้เรียนสามารถใช้ประโยชน์จากการศึกษาค้นคว้าไดด้วยตนเองโดยไม่มีข้อจำกัดและไร้ขอบเขต  ซึ่งถือได้ว่าเป็นแหล่งเรียนรู้สำหรับปวงชนทุกคนอละสนับสนุนการเรียนรู้ตลอดชีวิต