ลำพูน เป็นจังหวัดที่เก่าแก่ที่สุดในภาคเหนือ เดิมมีชื่อว่า นครหริภุญชัย สร้างเมื่อ พ.ศ. 1200 โดยฤาษีวาสุเทพ ได้เกณฑ์
พวกเมงคบุตรเชื้อสายมอญมาสร้างระหว่างแม่น้ำ 2สายคือแม่น้ำปิง และแม่น้ำกวง เมื่อสร้างเสร็จได้เชิญพระธิดาพระมหากษัตริย์ แห่งกรุงละโว้ พระนามว่า จามเทวี มาครองเมือง มีกษัตริย์ครองเมืองหลายราชวงศ์ จนมาถึงสมัยกรุงธนบุรี เจ้ากาวิละได้รับการสนับสนุนจากพระเจ้ากรุงธนบุรี ทําการขับไล่พม่าจนสําเร็จได้ไปครองเมือง
เชียงใหม่ และให้เจ้าคําฝน น้องชายครองเมืองลําพูน ต่อมาในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ ลําพูนมีฐานะเป็นเมืองขึ้น มีเจ้าผู้ครองนครสืบต่อกันมาจนถึงพลตรีเจ้าจักรคําขจรศักดิ์ เป็นเจ้าผู้ครองนคร และเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงการปกครองในปี พ.ศ. 2475 จึงได้ยกเลิกตําแหน่งเจ้าผู้ครองนคร

 

คำขวัญ จังหวัดลำพูน

 " พระธาตุเด่น พระรอดขลัง ลำไยดัง กระเทียมดี ประเพณีงาม จามเทวี ศรีหริภุญชัย "

 

 

อาณาเขตและการปกครอง

 
ทิศเหนือ ติดต่อกับอําเภอสารภี อําเภอสันกําแพง จังหวัดเชียงใหม่
ทิศใต้ ติดต่อกับอําเภอเถิน จังหวัดลําปาง อําเภอสามเง้า จังหวัดตาก
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอําเภอห้างฉัตร อําเภอสบปราบ และอําเภอเสริมงาม จังหวัดลําปาง
ทิศตะวันตก ติดต่อกับ อําเภอฮอด อําเภอจอมทอง อําเภอห่างดง อําเภอสันป่าตอง จังหวัดเชียงใหม่

จังหวัดลำพูนมีกี่อำเภอ แบ่งการปกครองเป็นแบบไหน
จังหวัดลำพูน แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 8 อำเภอ 51 ตำบล 575 หมู่บ้าน 1 องค์การบริหารส่วนจังหวัด 1 เทศบาลเมือง 18 เทศบาลตำบล 38 องค์การบริหารส่วนตำบล ได้แก่ อําเภอเมืองลําพูน อําเภอป่าซาง อําเภอบ้านโฮ่ง อําเภอแม่ทา อําเภอลี้ อําเภอทุ่งหัวช้าง อําเภอบ้านธิ อําเภอเวียงหนองลอง

 

จังหวัดลําพูน เป็นจังหวัดที่เล็กที่สุดในภาคเหนือมีเนื้อที่ 4,407 ตารางกิโลเมตร พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบ อยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเล 1,800 ฟุต มีแม่น้ำสําคัญไหลผ่าน 4 สาย คือ แม่น้ำปิง แม่น้ำกวง แม่น้ำทา และแม่น้ำลี้

 

 

การเดินทางไป จังหวัดลําพูน

ทางรถยนต์ ออกเดินทางจากกรุงเทพฯ ไปตามทางหลวงหมายเลข 1 (พหลโยธิน) ผ่านดอนเมือง รังสิต แยกซ้ายตรงกิโลเมตรที่ 32 ผ่านจังหวัดสิงห์บุรี จังหวัดชัยนาท เข้าจังหวัดนครสวรรค์ แล้วแยกซ้ายเข้าทางหลวงหมายเลข 1 ผ่านจังหวัดกําแพงเพชร จังหวัดตาก ตรงเข้าสู่จังหวัดลําปาง แยกซ้ายเข้าทางหลวงหมายเลข 11 เข้าจังหวัดลําพูน รวมระยะทาง 670กม.ใช้เวลาเดินทางประมาณ 8 ชั่วโมง

 

ทางรถประจําทาง ใช้เวลาเดินทางประมาณ 9 ชั่วโมง บริษัท ขนส่ง จํากัด มีรถประจําทางทั้งธรรมดาและปรับอากาศ บริการทุกวันจากสถานีขนส่งสายเหนือ ถนนกําแพงเพชร 2 สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ 936-3660,936-3666(ลําพูน) โทร. (053) 511-173
บริการรถปรับอากาศวีไอพี
บริษัทอินทราทัวร์ (ผ่านประตูน้ำ) โทร. 208-0840, 208-0580 (ลําพูน) โทร. (053) 511-369
บริษัทสมบัติทัวร์ โทร. 282-3938, 281-4258 (ลําพูน) โทร.(053) 511-372
ผู้โดยสารต้องลงรถที่ดอยติ และต่อรถสองแถวเข้าไปลําพูน ประมาณ 5 กิโลเมตร

 

ทางรถไฟ การรถไฟแห่งประเทศไทย มีรถไฟไปจังหวัดลําพูนทุกวัน รายละเอียดสอบถามได้ที่ โทร. 223-7010, 223-7020

 

ทางเครื่องบิน โดยสารเครื่องบินสายกรุงเทพฯ-เชียงใหม่ แล้วต่อรถมาลําพูนอีกทอดหนึ่ง รายละเอียดสอบถามได้ที่ บริษัทการบินไทย จํากัด โทร. 280-0060, 628-2000 ส่วนรถประจําทาง สายเชียงใหม่-ลําพูนมีบริการทุกวันรถออกที่หน้าประตูเมืองเชียงใหม่ และปลายทางที่พิพิธภัณฑ์ เยื้องกับวัดพระธาตุหริภุญชัย ใช้เวลาเดินทางประมาณ 30 นาที

 

ระยะทางจากอําเภอเมืองลำพูน ไปอําเภอต่างๆ

อ.บ้านธิ 26 กิโลเมตร
อ. ป่าซาง 11 กิโลเมตร
อ. แม่ทา 25 กิโลเมตร
อ. บ้านโฮง 40 กิโลเมตร
อ.ทุ่งหัวช้าง 105 กิโลเมตร
อ. ลี้ 105 กิโลเมตร

 

ระยะทางจากจังหวัดลําพูน ไปจังหวัดใกล้เคียง

ลําพูน - เชียงใหม่ 21 กิโลเมตร
ลําพูน - ลําปาง 71 กิโลเมตร
ลําพูน - ตาก 244 กิโลเมตร

 

สถานที่ท่องเที่ยว อำเภอเมือง ลำพูน

อนุสาวรีย์พระนางจามเทวี

พิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติหริภุญไชย

วัดพระธาตุหริภุชัยวรมหาวิหาร

พระบรมธาตุหริภุญชัย

พระสุวรรณเจดีย์

อนุสาวรีย์สุเทวฤาษี

วัดมหาวัน

วัดจามเทวี

วัดพระยืน

กู่ช้าง - กู่ม้า

อนุสาวรีย์ครูบาศรีวิชัย

ศูนย์ศิลปหัตถกรรมผ้าไหมยกดอกเพ็ญศิริ

สวนสานน้ำแร่

ดอยขะม้อ

บ้านหนองช้างคืน

 

 

สถานที่ท่องเที่ยว อําเภอบ้านธิ

วัดศรีดอนชัย

อ่างเก็บน้ำแม่ธิ

วัดพระธาตุดอยเวียง

พระธาตุดอยห้่างบาตร

 

สถานที่ท่องเที่ยว อําเภอแม่ทา

อ่างเก็บน้ำแม่กึม

หมู่บ้านแกะสลักบ้านทา 

ถ้ำจําหม่าฟ้า 

อุทยานแห่งชาติดอยขุนตาล 

อุโมงค์ขุนตาล 

น้ำตกแม่กลอง  

อ่างเก็บน้ำแม่เส้า

 

 

สถานที่ท่องเที่ยว อําเภอป่าซาง

ตลาดสินค้าพื้นเมืองป่าซาง

แหล่งทอผ้าบ้านหนองเงือก

วัดหนองเงือก

วัดป่าเหียง

แหล่งศิลาแลง

พระพุทธบาทตากผ้า

ถ้ำเอราวัณ

 

 

สถานที่ท่องเที่ยว อําเภอบ้านโฮง

วัดพระเจ้าต้นเหลวง

หมู่บ้านกะเหรี่ยงพัฒนาห้วยหละ

ถ้ำหลวง

น้ำตกวังหลวง

 

สถานที่ท่องเที่ยว อําเภอลี้

วัดบ้านปาง

พระธาตุเจดีย์ห้าดวง ( เวียงห้าหลัง )

วัดพระบาทห้วยต้ม

อุทยานแห่งชาติแม่ปิง

ถ้ำยางวี

ทุ่งกิ๊ก - ทุ่งนางู

น้ำตกก้อหลวง

แก่งก้อ

 

เทศกาล งานประเพณี และ วัฒนธรรม ลำพูน

ประเพณีสรงน้ำพระธาตุหริภุญชัย เป็นประเพณีเก่าแก่ มีขึ้นในวันเพ็ญเดือนหกหรือที่ชาวลําพูนเรียกว่า วันแปดเป็งของทุกปี โดยมีพิธีสรงน้ำ และงานสมโภชพระธาตุหริภุญชัย พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้โปรดเกล้าฯ พระราชทานน้ำสรงพระธาตุเป็นประจําทุกปี นอกจากชาวลําพูนแล้ว ยังมีชาวจังหวัดใกล้เคียงและ นักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ เข้าชมงานนี้อย่างหนาแน่น

งานเทศกาลลําไย เป็นงานใหญ่ประจําปีของชาวจังหวัดลําพูน ซึ่งจะจัดในช่วงเดือนสิงหาคมของทุกปี ภายในงานจะมีขบวนแห่ รถลําไยที่ประดับตกแต่งอย่างสวยงาม การประกวดธิดาลําไย และการออกร้านค้า ประกวดผลิตผลทางการเกษตร และจําหน่ายสินค้าพื้นเมือง

งานฤดูหนาว และ กาชาดจังหวัดลําพูน จัดขึ้นในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนของทุกปี ณ สนามกีฬากลางจังหวัด
ภายในงานมีนิทรรศการของส่วนราชการ การแสดงมหรสพ การจําหน่ายผลผลิตทางการเกษตร

งานของดีศรีหริภุญชัย เป็นงานแสดงและจําหน่ายสินค้า ผลิตผลทางการเกษตร และเกษตรแปรรูปนานาชนิด ซึ่งเกษตรกร และกลุ่มแม่บ้านของจังหวัดเป็นผู้ผลิต ในงานมีขบวนแห่ของกลุ่มแม่บ้าน การแสดงทางศิลปวัฒนธรรม การประกวดเรือนชนบท การออกร้านขายสินค้าหัตถกรรมในราคาย่อมเยา

 

 

สินค้า ทีระลึก ของฝาก ลำพูน

ตลาดป่าซาง อําเภอป่าซาง ซึ่งอยู่ห่างจากลําพูนไปตามเส้นทางสายลําพูน-ป่าซาง 11 กิโลเมตร เป็นที่รวมของสินค้าพื้นเมืองภาคเหนือ มีร้านขายของที่ระลึกอยู่ตลอดสองฟากถนน

ผ้าไหมยกดอก เป็นศิลปะการทอที่ถือเป็นเอกลักษณ์ ของลําพูนมีลวดลายเฉพาะแบบโบราณ แม้จะมีราคาสูงแต่ความงามของผืนผ้าไหมจากฝีมือหัตถกรรมท้องถิ่น ทําให้ผ้าไหมยกดอก ของลําพูนยังได้รับความนิยมทั่วไปและส่งเป็นสินค้าออกต่างประเทศ

ผ้าฝ้ายทอมือบ้านหนองเงือก มีรูปแบบการทอและลวดลายตกทอดมาจากบรรพบุรุษ สีสันสวยงามเป็นธรรมชาติ นอกจากนี้ ยังทําเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ เช่น ผ้าปูโตะ ผ้ารองจาน ผ้าเช็ดหน้า ฯลฯ หรือเป็นผลิตภัณฑ์ตกแต่งบ้านเช่น ผ้าม่าน และตุง (ธงที่ใช้ในพิธีกรรมทางเหนือ)

งานไม้แกะสลัก ที่เน้นให้เห็นลวดลายของเนื้อไม้ฉําฉาแกะสลัก เป็นรูปสัตว์ต่างๆ รูปตุ๊กตา เป็นภาชนะใช้สอยในครัวเรือน หรือของใช้ประดับตกแต่งบ้าน แหล่งผลิตอยู่ที่อําเภอแม่ทา ตามถนนสายท่าจักร-แม่ทา ซึ่งแต่ละบ้านล้วนประกอบอาชีพเป็นช่างแกะสลัก

ลําไย ลําพูนเป็นแหล่งผลิตลําไยมากที่สุดในประเทศแหล่งผลิตใหญ่ อยู่ที่บ้านหนองช้างคืน อําเภอเมือง พันธุ์ลําไย ของที่นี่มีรสชาติหวานกรอบ ในช่วงเดือนสิงหาคมของทุกปีจะมี งานเทศกาลลําไย จําหน่ายผลิตผลทางการเกษตรซึ่งเป็นงานใหญ่ ประจําปีของจังหวัด

หอม กระเทียม ผลิตผลทางการเกษตรที่ปลูกมาก และจําหน่ายในราคาถูก