สวัสดีค่ะ อ.ป๊อบ
หนูชื่อ XX นะคะ เป็นน้องโอทีที่ รร. XXX
อยากขอคำแนะนำจากอาจารย์เกี่ยวกับกิจกรรม
ของน้อง X ที่เกี่ยวกับการมองเห็นของน้องน่ะค่ะ
นาก็ไม่รู้ว่ากิจกรรมที่ทำให้น้องตอนนี้สามารถกระตุ้นด้านสายตาของน้องได้เต็มที่
มาถูกทางรึป่าว
กิจกรรมที่กระตุ้นทางสายตาของน้อง X ที่ XX ทำให้ ก็จะเป็นประมาณพวก
Figure Ground มองหาลูกแก้วในบ่อถั่ว หาห่วงยางที่วางปนอยู่ในบ่อบอล
หยิบแยกห่วงโซ่ออกจากกัน เช่น แยกวงกลมกับดาว วงกลมกับสามเหลี่ยม กระตุ้น
Eye movement โดยที่นากลิ้งลูกบอลพลาสติกให้สุกสรรไปหยิบ
โดยให้มองตั้งแต่ที่นาเริ่มกลิ้ง ,ให้ตีลูกบอลที่แขวนอยู่
หรือประมาณว่าให้สุกสรรจับคู่รูปผลไม้ ให้มองจากภาพ แล้วไปหยิบผลไม้
หรือมองจากผลไม้แล้วมาหยิบหารูปภาพ กิจกรรมก็จะประมาณนี้ค่ะ ทำโดย
Grad กิจกรรมให้น้องด้วย
กิจกรรมที่ XX ให้น้อง X ในเรื่องอื่นๆ XX ก็ให้กิจกรรมปรับระบบ SI
และกิจกรรมที่เกี่ยวกับ Bilateral Motor Coordination
สอนกระโดดกางขาหุบขา และการใช้มือ 2 ข้างร่วมกัน
เสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อหลังให้สมวัย
กระตุ้นให้ใช้มือข้างซ้ายทำกิจกรรม และก็จัดกิจกรรมให้สนใจทางด้านซ้าย
กิจกรรม Crossing midline ด้วยค่ะ
แต่ตอนนี้น้องยังไม่ยอมนั่งแกว่งชิงช้าเลยค่ะ ถ้าเท้าไม่ติดพื้น
หรือเริ่มแกว่งเร็วขึ้นก็จะไม่ยอมเลย นั่งตักแกว่งก็ไม่ยอม
การหลีกเลี่ยงนี้เป็นส่วนหนึ่งจากที่สมองน้องขาดอากาศรึป่าวคะ
แต่น้องยอมนั่งกระทะหมุนวนแล้วค่ะ จากที่ตอนแรกก็เลี่ยง ไม่ยอมให้หมุน
ขอคำแนะนำจากอาจารย์ด้วยนะคะ
ขอบคุณมากค่ะ
สวัสดีครับน้อง XX
ขออภัยที่ตอบช้า จากข้อมูลที่น้องให้มาน่าสนใจ พี่จึงขอแนะนำโดยขออนุญาตนำคำถามไปใส่ใน Blog เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับนักวิชาการอื่นๆ ด้วย
ลองคลิกอ่านตัวอย่างจาก http://gotoknow.org/blog/otpop/374183
พี่แนะนำน้องลองประเมินยืนยันอีกครั้งว่าเด็กมีปัญหาและความสามารถในการทำกิจกรรมการดำเนินชีวิตอย่างไร ได้แก่
1. ความสามารถในการจ้องมองและมองตาม แยกสิ่งของกับสิ่งมีชีวิต โดยไม่มีการประสมประสานกับการได้ยินและการสัมผัส เพราะจากกิจกรรมบำบัดที่น้องจัดนั้นยังแยกระบบการรับความรู้สึกไม่ชัดเจน
2. ความสามารถในการเคลื่อนไหวกล้ามเนื้อในการมองเห็น (ภาพ ความคมชัด ความคล่องแคล่ว ระยะการมองเห็น) ว่าต้องใช้แว่นตาหรือการรักษาทางจักษุแพทย์หรือไม่ อย่างไร
3. ความสามารถในการเรียนรู้ว่าจะรับข้อมูลพื้นฐานในการรับรู้การมองเห็นหลายด้าน เช่น รูปทรง ขนาด สี การรับรู้ทิศทางและความสัมพันธ์จำพวก spatial relation สหสัมพันธ์ของการใช้ตาและมือ การกลอกตาที่ตั้งใจได้ทุกทิศทาง การกะระยะการมองเห็น หรือรับรู้การมองเห็นที่เกี่ยวข้องกับความรู้ความเข้าใจจำพวก orientation, memory, attention, learning skills
4. ความสามารถในการได้รับประสบการณ์การมองเห็นในกิจกรรมปัจจุบัน เช็ดดูว่าในชีวิตจริง ต้องใช้การมองเห็นทำกิจกรรมอะไรบ้าง เหมาะสมหรือยัง
5. จากที่ตรวจระบบการทรงท่าจาก vestibular ดูสิว่าปิดตาและเปิดตา ยังมีความกลัวอยู่หรือไม่ ถ้าแกว่งชิงช้าแล้วกลัว แสดงว่า ระบบการกลอกตาที่ส่งข้อมูลจากระบบการทรงท่าโดย Occulomotor pathway with nystagmus จะต้องได้รับการแก้ไขโดยทำ Vestibular Rehabilitation ด้วย
ขอให้โชคดีในการประเมินให้ชัดเจน เพราะหากไม่รู้สาเหตุที่แท้จริงของปัญหา กิจกรรมบำบัดที่จัดให้ แม้ว่าความถี่หรือความหนักจะเหมาะสม แต่ก็จะไม่เห็นความก้าวหน้าครับ
หากมีอะไรสงสัย โทรปรึกษาหรืออีเมล์ได้เสมอครับ
อ.ป๊อป
นักกิจกรรมบำบัดตอบอีเมล์กลับมาว่า ขอบคุณพี่ป๊อบมากค่ะสำหรับคำแนะนำ น้องจะไปลองศึกษาดูนะคะ
ผมได้รับอีเมล์ปรึกษาอีกหนึ่งฉบับ ดังนี้
สวัสดีครับ Dr. Pop ผมมีปัญหาของลูกอยากจะมาปรึกษาครับ ตอนนี้ลูกของผมเก้าเดือนครึ่ง ยังไม่คลานครับ คืบบ้างแต่ยังไม่ถูกวิธี พยายามจะเหนี่ยวยืนบ้าง นิ้วมีปัญหาไม่ค่อยแข็งแรง ตอนนี้ก็ฝึกทุกวันครับ ฝึกมาได้ราวๆ สองเดือนแล้วที่ รพ. XX และที่บ้าน ลักษณะนิสัยเขาจะผิดไปจากเด็กคนอื่นคือ จะค่อนข้างเฉื่อยชา ไม่ค่อยสนใจของเล่นเท่าไหร่ ส่วนมากจะสนใจในของๆผู้ใหญ่มากกว่าเช่นโทรศัพท์หรือ ทีวี ไม่ค่อยมองหน้าคนเท่าไหร่ แต่ก็มีมองบ้าง เรียกหันบ้างไม่หันบ้าง ตอนนี้ผมกำลังกังวลเรื่องพัฒนาการช้า ไม่ทราบว่า ควรจะฝึกเขายังงัยดีครับ เนื่องจากเขาจะเฉื่อยมาก ปล่อยทิ้งไว้คนเดียวก็กลิ้งไปมาอย่างเดียว ไม่ยอมคืบหรือคลานเลย ขอบคุณมากครับ
ผมตอบไปว่า
จากข้อมูลที่ให้มา การพัฒนาของเด็กจะช้าในเรื่องของความสนใจและการรับรู้ด้านการมองเห็น ทำให้จ้องมองวัตถุใหญ่ๆ มากกว่าคน ส่งผลให้เรียกหันตามเสียงบ้างหากสนใจ และทักษะการเคลื่อนไหวในท่าคืนคลานนั้นอาจต้องประเมินอีกครั้งว่ามาจากสาเหตุของการรับรู้สัมผัสของมือไม่ดีนักทำให้ไม่ยันน้ำหนักรับตัวเอง สังเกตได้จากการกลิ้งตัวมากกว่าการใช้มือยันตัว
แนะนำให้รับการตรวจประเมินทางกิจกรรมบำบัด หากสะดวกที่คลินิกกิจกรรมบำบัด คณะกายภาพบำบัด ม.มหิดล เชิงสะพานปิ่นเกล้า ติดต่อที่ http://www.pt.mahidol.ac.th/ptclinic/ หรือถ้าอยู่ใกล้ทางรังสิต ผมอาจส่งต่อไปที่สถาบันไพดี้ http://www.paidi-th.com/