ราชาศัพท์ศัพท์สำหรับพระราชาและพระบรมวงศานุวงศ์

เจาะโจทย์ เจาะเนื้อหา บทวิเคราะห์ข้อสอบ E - N- T สู่การใช้ที่ถูกต้อง และเส้นทางสู่รั้วมหาวิทยาลัย

เจาะโจทย์ E-N-T " ราชาศัพท์ " (ตอนที่ ๑)

 ข้อใดใช้ราชาศัพท์  ไม่ถูกต้อง

    ก.พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระราชปฏิสันถารแก่ผู้เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท
    ข.สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนาฯ เสด็จไปที่มหาวิทยาลัยเพื่อทรงบรรยายวิชาวัฒนธรรมฝรั่งเศส
    ค.พระเจ้าวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าโสมสวลีพระวรราชาทินัดดามาตุทรงประทานพระโอวาทแก่ผู้สำเร็จการศึกษาด้วย
    ง.สมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชินีนาถทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สมาคมอยู่ใน
พระราชินูปถัมภ์

 แก่นความรู้เพิ่มเติม

๑.  คำว่า  " พระราช " เช่น  พระราชปฏิสันถาร  พระราชลัญจกร    พระราชหฤทัย  พระราชประวัติ  พระราชดำริ     พระราชประสงค์  เป็นต้น  ใช้กับ  พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว , สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ ฯพระบรมราชินีนาถ ,สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร , สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

๒. การใช้  กริยา  " เป็น "  และ  " มี "
     ๒.๑  ถ้าคำนามข้างหลัง คำว่า " เป็น และ มี " เป็นคำราชาศัพท์  ไม่ต้องใช้  ทรง นำหน้า   เช่น เป็นพระราชโอรส  เป็นพระราชนัดดา  มีพระบรมราชโองการ  มีพระราชประสงค์
     ๒.๒ ถ้าคำนามข้างหลัง คำว่า " เป็น และ มี " เป็นคำสามัญ ( คำทั่วไป)  ต้องใช้  ทรง นำหน้า เช่น  ทรงเป็นทหาร  ทรงเป็นครู  ทรงเป็นประธาน  ทรงมีทุกข์  ทรงมีความสงสาร

๓. เสด็จพระราชดำเนิน ( เสด็จฯ) ใช้กับ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว , สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ ฯพระบรมราชินีนาถ ,สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร , สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

๔. หลักการใช้ " ทรง "
     ๔.๑  ทรง  นำหน้า  คำกริยาสามัญให้เป็นคำกริยาราชาศัพท์  เช่น   ทรงฟัง  ทรงวิ่ง  ทรงยินดี  ทรงเล่นกีฬา  ทรงสงสาร  ทรงเมตตา เป็นต้น
     ๔.๒  ทรง  นำหน้า  นามราชาศัพท์  เช่น ทรงพระเมตตา  ทรงพระกรุณา  ทรงพระอุตสาหะ  ทรงพระดำริ  ทรงพระประชวร  ทรงพระสำราญ  เป็นต้น
            ( ความแตกต่างระหว่างกริยาราชาศัพท์กับนามราชาศัพท์ คือ นามราชาศัพท์  มีคำว่า " พระ" นำหน้า " กริยาราชาศัพท์")
    
๔.๓ ทรง  ห้ามนำหน้าคำกริยาราชาศัพท์  เช่น  บรรทม  เสวย  ประทับ  ผนวช    เสด็จ   ตรัส  กริ้ว  โปรด  ประชวร  เป็นต้น ห้ามใช้ ทรงบรรทม  ทรงเสวย ( ผิดหลักการใช้)

๕. คำว่า  " พระราชทาน "  ใช้กับ  พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว , สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ ฯพระบรมราชินีนาถ ,สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร , สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

 เฉลยและวิเคราะห์คำตอบโจทย์ E-N-T "

เจาะโจทย์ E-N-T ข้อใดใช้ราชาศัพท์  ไม่ถูกต้อง

เฉลย  ข้อ ค.  เป็นข้อที่ใช้คำราชาศัพท์ไม่ถูกต้อง 
                  บทวิเคราะห์ที่ ๑   " ประทาน "  เป็นกริยาราชาศัพท์  ห้ามใช้ " ทรง " นำหน้า
                  บทวิเคราะห์ที่ ๒  " พระโอวาท "  ใช้กับลำดับชั้น " พระองค์เจ้า" ได้ถูกต้องแล้ว  เพราะ ห้ามใช้ " พระราช" คือ พระราชโอวาท  ในลำดับชั้นนี้

         ข้อ ก. " มีพระราชปฏิสันถาร" ไม่ต้องใช้  ทรง  นำหน้า  เพราะหลังคำว่า " มี"  คือ คำว่า " พระราชปฏิสันถาร" เป็นคำราชาศัพท์

         ข้อ ข. ลำดับชั้น " สมเด็จเจ้าฟ้า" ใช้คำว่า " เสด็จ " ถูกต้อง  และ  ใช้ "ทรงบรรยาย" ได้ถูกต้อง   เพราะ คำว่า บรรยาย  เป็นคำสามัญ  สามารถใช้  ทรง  นำหน้าได้  เพื่อสร้างคำกริยาสามัญให้เป็นกริยาราชาศัพท์

         ข้อ ง. " ทรงพระกรุณา" ทรง  ใช้นำหน้าคำนามราชาศัพท์   คือ ทรง + พระกรุณา
       

      ... เกาะติดทุกวินาที เจาะโจทย์ E-N-T " ราชาศัพท์ " (ตอนที่ ๒) เร็ว ๆ นี้

 แหล่งอ้างอิงภาพ http://www.bloggang.com