มีนักศึกษา ถามผมมาเกี่ยวกับ มาตรฐาน 5 ส.   ผมอธิบายสั้น ๆ ดังนี้ครับ

5 ส. เป็นกิจกรรมพื้นฐาน ในการเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน ทุกสาขา 5 ส. ต้องเริ่มจาก ส.สะสาง ของจำเป็นกับของที่ต้องการออกจากกัน ให้เกิด ส.สะดวก ในการทำงาน การทำความสะอาด จะเกิด ส. สะอาด สถานที่ทำงานสะอาด ย่อมทำให้เกิด ส.สุขลักษณะ  การทำงานที่เป็นสุข ฝึกทำให้ ส. ดังกล่าวให้เป็นนิจ  เป็น ส.นิสัย  ครบ  5 ส. ครับ

กิจกรรม 5 ส. เป็นกิจกรรมพื้นฐาน ของภาวะผู้นำ เป็นเรื่อง เก่า มาเล่าใหม่ ตามที่มีนักศึกษาถามมมา และเห็นว่ามีประโยชน์ต่อนักศึกษา  และผู้สนใจที่เริ่มงานใหม่ และปรารถนาที่จะพัฒนาตน พัฒนางานง่าย  ๆ แต่มีผลงานเป็นที่ประจักษ์ ด้วยการทำ 5 ส.

การทำ 5 ส. ควรใช้การการ P D C A คือ มีการวางแผน (Plan) ว่าจะสะสางที่ไหน เมื่อไหร่ อย่างไร ใครเป็นเจ้าภาพ ใครมีส่วนร่วมเกี่ยวข้องบ้าง กำหนดเสร็จเมื่อไหร่ จากนั้น ทำ (Do) ตามที่เขียนแผนไว้ และควรให้ผู้คนรอบข้างมีส่วนร่วม ทำงานไป สร้างความสัมพันธ์ไป  และตรวจสอบการทำงานตามแผน (Check) ว่าแนวโน้มเป็นอย่างไร มีปัญหาติดขัดอะไร ใกล้เสร็จหรือไม่อย่างไร  และต้องพยายามทำการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง(Action)

ในการทำกิจกรรม 5 ส  เมื่อจัดการสะสาง จนสะดวก สะอาดแล้ว ก็ควรมองภาพที่สะอาดที่เห็นอยู่นั้นว่าเป็นอย่างไร  เช่น โต๊ะ ปราศจากฝุ่น และของใช้ที่ไม่จำเป็น  ก็กำหนดเป็นมาตรฐานโต๊ะทำงานขึ้นมา  เห็นอะไรดีที่ได้จากการทำ   5 ส ในแต่ละที่ ก็เขียนเป็นมาตรฐานขึ้นมา แล้วหารือร่วมกับทีมงานว่าจะมีสิ่งใดต้องเพิ่มเติมหรือตัดออก ก่อนที่จะกำหนดเป็นมาตรฐาน และเป็นข้อกำหนดของพื้นที่ ต่อไป

การทำ 5 ส.ดังกล่าว เป็นการฝึกความมีวินัย นิสัยการทำงานพื้นฐานที่ดี เท่ากับเป็นการฝึกภาวะผู้นำไปด้วย  จึงเหมาะกับสถาบันการศึกษาทุกระดับ  สถานประกอบการ องค์การทั้งภาครัฐและเอกชน นำไปใช้ในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์เป็นอย่างดี  

ที่สำคัญคือ ระดับผู้นำควรทำเป็นแบบอย่างที่ดีแล้วเชิญชวนให้ทีมงานทำให้ดีกว่า  ครับ  มาตรฐาน  5 ส ที่ผมนำมาให้ศึกษาตอนท้ายนี้  เป็นงานที่ผมทำไว้นานมาก แล้ว ประมาณ 10 ปีน่าจะได้  นักศึกษา หรือผู้สนใจท่านใดจะนำไปใช้ที่ทำงานหรือที่บ้านก็ควรบูรณาการประยุกต์ให้เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมและความต้องการของตนเอง ครับ

ขอให้ทุกท่านโชคดี

 

  

ในภาพ ถ่ายภาพร่วมกับเพื่อนในกลุ่มอาเซี่ยน ขณะที่เป็นตัวแทนประเทศไทย ไปสัมมนาและศึกษาดูงานด้าน 5ส และการจัดการด้านความปลอดภัยและอาชีวอนามัย ในสถานประกอบการ ณ โรงงานทำกระดาษ ประเทศญี่ปุ่น