ผมมีโอกาสไปเดินเล่นที่สวนลุมยามเย็นวันที่ ๓๑ ม.ค. ๕๑ และวิ่งออกกำลังกายแถมชื่นชมบรรยากาศทางสังคมและบรรยากาศ ทางธรรมชาติอย่างชื่นฉ่ำใจ ในเช้าวันที่ ๑ และ ๒ ก.พ. ๕๑
สวนลุมเป็นทั้งที่พักผ่อนหย่อนใจของคนแบบไม่แบ่งชั้นวรรณะ เป็นที่ออกกำลังกายสารพัดรูปแบบ เป็นที่รวมตัวรวมกลุ่มกันทำกิจกรรมเพื่อสุขภาพทางสังคม เป็นสถานที่ที่หน่วยงานด้านสร้างเสริมสุขภาพน่าจะมาต่อยอดต้นทุนที่มีอยู่แล้ว ผมมองเห็นทั้งต้นทุนผู้นำหรือที่ฝรั่งเรียกว่า แชมเปี้ยน ต้นทุนเทคนิคการออกกำลังกายหลากหลายรูปแบบ ต้นทุนการสร้างสรรค์ของผู้สูงอายุ กิจกรรมทางศาสนา กิจกรรมที่แสดงจิตสาธารณะ
บรรยากาศและอากาศในสวนลุมยามเย็นสดชื่นอย่างไม่น่าเชื่อ และมีมุมสงบและเป็นธรรมชาติ ผมบอกตัวเองว่าถ้าผมมีบ้านอยู่แถวนั้น ผมจะถือหนังสือมานั่งอ่านให้ชุ่มฉ่ำไปเลย
มีหลายมุมที่มีต้นไม้ น้ำพุ หรือไม้ดอก ที่สวยงาม ให้ความสดชื่น การที่มีสระน้ำและน้ำพุ คงจะช่วยให้ความเย็น ผมไปพบตัวตะกวดที่สนามริมสระโดยบังเอิญ
ประติมากรรม ที่มีกระจายอยู่ ก็ให้ความรู้สึกที่ดี ตึกสูงที่ยอดตึกมีรูปร่างหลากหลายและสีสรรสวยงามก็เป็นเสมือนประติมากรรมที่ให้ความสดชื่นได้ ยิ่งมีการใช้ไฟสีประดับยอดอาคาร ยิ่งสวยงาม
ผมบอกตัวเองว่า skyline ของกรุงเทพสวยกว่าของนิวยอร์ค
ไปพบมุมด้านทิศเหนือ มีสระน้ำเล็กทำเป็นคล้ายพื้นที่ชุ่มน้ำ ปลูกต้นจาก กอจากซึ่งมีสัก ๑๐ - ๒๐ ต้น ออกเครือมากมาย เห็นแล้วสบายตา มองไปอีกด้านหนึ่งของสระ พบกอระกำ ด้านหลังเป็นต้นตาลสูงใหญ่ ทำให้ผมมองว่า เราสามารถจำลองสวนลุมเป็นระบบนิเวศหลากหลายแบบได้ เป็นที่เรียนรู้ธรรมชาติของนักเรียนในโรงเรียนใกล้เคียงได้สบาย ปะเหมาะเด็กนักเรียนนั่นแหละอาจเป็นอาสาสมัครสร้างและดูแลพื้นทีแต่ละระบบนิเวศ และทำสื่อความรู้ออกเผยแพร่ สวนลุมก็จะเป็นพื้นที่ สำหรับเรียนรู้ธรรมชาติ ไปด้วย
กาที่นี่ขนดำขลับ ตัวโต ท่าทางสุขภาพดีมาก รวมทั้งมีเสียงร้องของนกอื่นๆ อีกหลายชนิด เราสามารถสร้างเป็นแหล่งเพาะและอนุรักษ์พันธุ์นกในเมืองได้ ทำให้เป็นวิชาการและทำสื่อเผยแพร่ได้อีก
ทำสวนลุมให้เป็นสวนแห่งสุขภาวะ และสวนแห่งการเรียนรู้ สวนแห่งจิตสาธารณะ แห่งการสร้างสรรค์เพื่อสุขภาวะร่วมกันของคนเมือง
วิจารณ์ พานิช
๓ ก.พ. ๕๑









