การถ่ายทอดความรู้สู่เกษตรกรเป้าหมาย
<p>
วัตถุประสงค์ </p><p> 1. เพิ่มพูนความรู้ให้แก่เกษตรกร</p><p> 2. แก้ไขปัญหา </p><p> 3. กระตุ้นให้เกิดการรวมกลุ่มเป็นองค์กรเกษตรกร </p><p> 4. สร้างและพัฒนาเวทีเรียนรู้ให้กว้างขวางด้วยวิธีต่าง ๆ </p><p>วิธีการดำเนินงาน </p><p> 1. วิเคราะห์ ปัญหา ความต้องการความรู้จากการสอบถามหรือจากปัญหาที่เกิดขึ้นจริง </p><p> 2. ตรวจสอบปัญหาความต้องการให้ถูกต้องตรงประเด็นจากเกษตรกรหรือผู้นำ </p><p> 3. ร่วมกับผู้นำหรือเกษตรกร เพื่อกำหนดสถานที่ ช่วงเวลาที่เหมาะสมในการให้ความรู้ </p><p> 4. ร่วมกับผู้นำหรือเกษตรกรกำหนดประเด็นความรู้ วิธีการถ่ายทอด เช่น การบรรยาย การปฏิบัติจริง ทัศนศึกษาดูงาน และอื่น ๆ </p><p> 5. ร่วมกับผู้นำหรือเกษตรกร กำหนดวิทยากร </p><p> 6. หลังการให้ความรู้ทุกครั้งต้องสรุปผลและสอบถามที่ประชุม เพื่อนำไปสู่กิจกรรม การรวมกลุ่ม หากเป็นกลุ่มอาชีพอยู่แล้ว การถ่ายทอดความรู้ต้องนำไปสู่เป้าหมาย กิจกรรมแก้ไขปัญหาอื่น ๆ ต่อไป </p><p> 7. หลังการให้ความรู้ต้องติดตามประสานงานนำไปสู่กิจกรรมแก้ไขปัญหาตามความ ต้องการ </p><p>ข้อแนะนำ</p><p> 1. การให้ความรู้ควรกำหนดขอบเขตเนื้อหาและประเด็นความรู้ให้เหมาะสมกับเกษตรกร ตามช่วงฤดูกาล และสถานการณ์</p><p> 2. รูปแบบการถ่ายทอดความรู้ควรเน้นการมีส่วนร่วมของผู้เข้ารับความรู้ เช่น การแลกเปลี่ยนประสบการณ์ การฝึกปฏิบัติโดยเกษตรกรผู้รู้เป็นวิทยากร การลงมติร่วมกันนำไปสู่กิจกรรมอื่น ๆ เป็นต้น </p><p></p><p align="center">กรณีการถ่ายทอดความรู้กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านดูซงรายอ </p><p align="center">หมู่ที่ 3 ตำบลสะเอะ อำเภอกรงปินัง จังหวัดยะลา</p><p align="center">โดย สำนักงานเกษตรอำเภอกรงปินัง </p><p align="center">———————————–</p><p align="center"><hr></p> เทคนิคและวิธีการสร้างกระบวนการกลุ่มโดยการประชุมให้ความรู้ โดยสำนักงานเกษตรอำเภอกรงปินัง <p> การส่งเสริมกิจกรรมกลุ่ม เริ่มต้นโดยการนัดหมายจาก นายดือราซะ ดือราเซะ ประธานศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลสะเอะ แจ้งว่ามีกลุ่มสตรีหมู่ 3 ตำบลสะเอะ ประสงค์จะตั้งกลุ่มแม่บ้าน จึงนัดหมายให้มีการประชุมขึ้น ณ มัสยิดอัลมูบาร็อก หมู่ 3 ตำบลสะเอะ อำเภอกรงปินัง จังหวัดยะลา </p><p> ประชุมครั้งแรก เป็นการถ่ายทอดความรู้ของนักวิชาการส่งเสริมการเกษตร ผู้รับผิดชอบงานสถาบันเกษตรกร เป็นผู้ดำเนินการประชุม สาระสำคัญของการประชุมประกอบด้วย 3 ประเด็นหลัก คือ การตั้งกลุ่มและคัดเลือกคณะกรรมการบริหาร กิจกรรมที่จะดำเนินการ ทุนดำเนินงาน ตามขั้นตอนดังนี้</p><p> 1. ผู้ดำเนินการประชุมนำประเด็นเรื่องกิจกรรมที่กลุ่มจะดำเนินการมาหารือกับผู้เข้าร่วมประชุมก่อนว่าต้องการรวมกลุ่มเพื่ออะไร และต้องการทำกิจกรรมอะไรบ้าง เมื่อมีความต้องการหลายด้าน ได้ให้ผู้ร่วมประชุมยกมือสนับสนุนกิจกรรมที่แต่ละคนสนใจมากที่สุด เพื่อเรียงลำดับความต้องการของสมาชิกจากมากไปหาน้อย และให้ที่ประชุมลงมติเลือกกิจกรรมที่จะเริ่มต้นดำเนินการก่อนเพียงกิจกรรมเดียว นั่นคือ กิจกรรมทำขนมโดนัท</p><p> 2. เมื่อได้มติที่ชัดเจนแล้ว ผู้ดำเนินการประชุมได้ให้ความรู้เกี่ยวกับแนวทางการจัดตั้งกลุ่ม ว่าควรมีองค์ประกอบอะไรบ้าง ซึ่งองค์ประกอบสำคัญคือคณะกรรมการบริหาร ซึ่งอย่างน้อยควรมี 5 ตำแหน่งเพื่อความสะดวก คล่องตัวในการทำงาน และให้ผู้เข้าร่วมประชุมเสนอบุคคลจะเป็นประธาน รองประธาน เลขา เหรัญญิก และการตลาด โดยแนะนำให้เลือกบุคคลที่มีคุณสมบัติเหมาะสมกับแต่ละตำแหน่งและมีความพร้อมในการทำงานจนสามารถเลือกได้ทั้ง 5 คน </p><p> จากนั้น ตั้งชื่อกลุ่ม “แม่บ้านเกษตรกรบ้านดูซงรายอ” และร่วมกันวางระเบียบข้อบังคับกลุ่มอย่างง่าย ๆ เพื่อให้ผู้เข้าร่วมประชุมมีความเข้าใจที่ถูกต้องตรงกันเป็นเบื้องต้น โดยการดำเนินงานนั้น สิ่งสำคัญที่สุดที่คณะกรรมการต้องยึดถือ คือ การดำเนินการใด ๆ ในนามกลุ่มจะต้องดำเนินการตามมติที่ประชุมเสมอ</p><p> 3. ผู้ดำเนินการประชุม ได้แจ้งแก่ผู้เข้าร่วมประชุมว่า สำนักงานเกษตรอำเภอกรงปินัง ไม่มีงบประมาณสนับสนุนการตั้งกลุ่ม แนวทางที่จะสามารถทำให้งานกลุ่มเดินหน้าต่อไปได้ คือ สมาชิกต้องเสียสละเงินเพื่อเป็นทุนดำเนินงานของกลุ่มเอง ซึ่งหากสามารถทำได้ย่อมแสดงถึงความตั้งใจที่จะทำงานร่วมกันซึ่งหากเลือกแนวทางนี้และสมาชิกมีความอดทน ขยันร่วมกันทำงานอย่างต่อเนื่อง ก็มีความเป็นไปได้สูงที่จะได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากหน่วยงานอื่น ๆ เพิ่มขึ้นในอนาคต </p><p> จาการสอบถามสมาชิกส่วนใหญ่เต็มใจที่จะให้มีการเก็บเงินเป็นทุนเริ่มต้น จึงขอมติที่ประชุมว่าควรจะเก็บเงินจำนวนเท่าใด สรุปที่ประชุมมีมติให้เก็บคนละ 50 บาท </p><p></p><p align="center">วิธีการส่งเสริมกิจกรรมการแปรรูป</p><p> สืบเนื่องจากการลงมติของกลุ่มว่าจะทำขนมโดนัท และความสำเร็จในการรวบรวมทุนดำเนินงานของกลุ่ม สำนักงานเกษตรอำเภอกรงปินัง โดยผู้รับผิดชอบงานสถาบัน ได้จัดอบรมสมาชิกกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านดูซงรายอทำขนมโดนัท และถั่วเคลือบ วางจำหน่ายที่ร้านกาแฟของชุมชน ขนมโดนัทรสชาติดีแต่แป้งแข็งไป จึงเชิญนักวิชาการส่งเสริมการเกษตร ผู้รับผู้ชอบงานกลุ่มแม่บ้านเกษตรกร จากสำนักงานเกษตรจังหวัดยะลา มาอบรมเพิ่มเติมพร้อมแนะนำเทคนิค วิธีการทำขนมโดนัทที่ถูกต้อง จนสามารถทำออกจำหน่ายได้อย่างแพร่หลาย</p><p> นอกจากนี้ ยังมีการเชิญวิทยากรจากสำนักงานเกษตรจังหวัดยะลา วิทยากรซึ่งเป็นผู้มีความรู้ความสามารถในตำบล ครูการศึกษานอกโรงเรียน ให้ความรู้เรื่องการแปรรูปขนมแก่แม่บ้านอย่างต่อเนื่องรวมไปถึงการส่งตัวแทนกลุ่มเดินทางไปอบรมความรู้เรื่องการทำขนมเพิ่มเติม ณ ศูนย์อาหารและโภชนาการ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จนแม่บ้านมีความรู้สามารถผลิตขนมได้หลากหลายชนิดในปัจจุบัน </p><p align="center">วิธีการส่งเสริมการออมทรัพย์</p><p> 1. ดำเนินการเดือนละครั้ง เริ่มต้นจากการประชุมประจำเดือนของกลุ่มแม่บ้านฯ ทีมตำบลได้แนะนำแนวทางการดำเนินกิจกรรมกลุ่มเรื่องการออมทรัพย์ เป็นแนวทางที่จะเสริมสร้างการทำงานกลุ่มให้มีความมั่นคง เข้มแข็ง และสามารถจำนำเงินที่ได้ไปฝาก หรือนำไปขยายผลในรูปแบบของการกู้ยืมหรือกิจกรรมอื่น ๆ ได้ตามที่สมาชิกเห็นสมควร ในครั้งแรกสมาชิกมีท่าทีเล็กน้อย</p><p> 2. การประชุมประจำเดือนต่อมา ทีมตำบลได้ถามความเห็นสมาชิก กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรว่าได้มีการหารือกันเรื่องการออมทรัพย์หรือไม่ ประธานบอกว่าจากการพูดคุยระหว่างการทำขนมสมาชิกเห็นด้วย แต่ยังได้ได้สรุปว่าจะดำเนินการอย่างไร จึงได้มีการขอมติที่ประชุมว่าจะออมจำนวนเท่าใด สมาชิกเสนอ 100 บาท และ 50 บาท ที่จะชุมมีมติให้ออมเดือนละ 50 บาท โดยเริ่มเก็บวันประชุมประจำเดือนในเดือนถัดไป</p><p> 3. การประชุมประจำเดือนต่อมา กลุ่มแม่บ้านฯ ได้เริ่มเก็บเงินออมทรัพย์เป็นครั้งแรก โดยมีการจดบันทึกลงในสมุดเบอร์ 2 จากนั้นที่ประชุมได้หารือประเด็นเรื่อง การจัดทำระเบียบเงื่อนไขการออมที่ชัดเจนโดยสำนักงานเกษตรอำเภอกรงปินัง นำตัวอย่างระเบียบเงื่อนไขการออมทรัพย์ของกลุ่มออมทรัพย์ หมู่ 3 ตำบลสะเอะ ซึ่งเป็นกลุ่มที่ประสบความสำเร็จ มาให้ที่ประชุมได้ใช้เป็นแนวทาง ที่ประชุมเห็นด้วยกับเงื่อนไขส่วนใหญ่ และแก้ไขในบางส่วน สุดท้ายที่ประชุมมีมติรับรองระเบียบเงื่อนไขการออมทรัพย์ที่ผ่านการพิจารณาของสมาชิก</p><p> 4. การประชุมประจำเดือนอีก 2 เดือนต่อมา ประธานแจ้งว่าพบปัญหาในการรับฝากเงิน สมาชิกแจ้งว่าส่งเงินออมแล้ว แต่ฝ่ายเหรัญญิกระบุว่าสมาชิกดังกล่าวยังไม่มีการส่งเงินออม ทีมตำบลจึงจัดทำสมุดคู่มือออมทรัพย์ แจกให้กับสมาชิกเพื่อใช้เป็นหลักฐานยืนยันในการส่งเสริมออม โดยให้เหรัญญิกลงชื่อรับเงินทุกครั้งที่มีการรับฝากเงินออม ปัญหาจึงหมดไป </p><p align="center">วิธีการส่งเสริมกิจกรรมลงหุ้น</p><p> มีการส่งเสริมการลงหุ้น แต่มีการเก็บเงินลงหุ้นครั้งแรกเท่านั้นยังไม่มีการลงหุ้นจริงจัง </p><p align="center">วิธีการส่งเสริมกิจกรรมรวมซื้อ</p><p> สืบเนื่องจากการอบรมการทำน้ำยาล้างจาน และน้ำยาซักผ้า โครงการพัฒนาองค์กรเกษตรกรและวิสาหกิจชุมชน ทำให้สมาชิกกลุ่มได้ทดลองทำผลิตภัณฑ์ ทั้ง 2 ชนิดใช้เอง และเมื่อสมาชิกมีความต้องการที่จะซื้อวัตถุดิบมาทำน้ำยาล้างจานและน้ำยาซักผ้าใช้อีก ทีมตำบลแนะนำให้สมาชิกรวบรวมเงินซื้อชุดน้ำยาล้างจานมาผลิตรวมกันและแบ่งให้สมาชิกกับไปใช้ที่บ้าน </p>
