การตรวจสอบข้อมูลก่อนการดำเนินการวิเคราะห์ข้อมูล
การตรวจสอบข้อมูล ถือว่ามีความจำเป็นมากและสำคัญอย่างยิ่ง โดยทั่วไปการตรวจ
ข้อมูลจะปฏิบัติทันเมื่อมีการเก็บรวบรวมข้อมูลเสร็จสิ้นในแต่ละช่วงเวลา แต่ความเป็นจริงแล้วมักจะไม่ได้รับความสนใจจากนิสิต นักศึกษาเอง เนื่องจากการตรวจข้อมูลเป็นงานที่ต้องอาศัยความละเอียด เป็นงานซ้ำซาก ทำให้เกิดความเบื่อหน่าย ซึ่งวัตถุประสงค์ของการตรวจสอบข้อมูล คือ เพื่อตรวจสอบความสมบูรณ์ ความถูกต้องแม่นยำของข้อมูลที่ได้จากคำตอบในเครื่องมือวัดประกอบด้วยประเด็นต่อไปนี้
1. ความสมบูรณ์ (Completeness) ของข้อมูลที่ตอบในเครื่องมือเป็นสิ่งแรกที่ควรได้รับการตรวจ ความสมบูรณ์ในที่นี้หมายถึง คำถามทุกข้อมีคำตอบครบตามต้องการหรือไม่ เช่น กรณีเป็นแบบสอบถามให้นิสิต นักศึกษา ตรวจสอบข้อถามแต่ละข้อว่ามีกาเครื่องหมายในช่องระดับความคิดเห็นครบทุกช่องหรือไม่ ถ้าไม่ครบก็ควรให้กลุ่มตัวอย่างดำเนินการตอบให้เรียบร้อย กรณีแบบสัมภาษณ์ ควรมีการตรวจดูว่า ได้มีการสอบถามครบทุกคำถามหรือยัง ข้อมูลมีการบันทึกทุกคำถามหรือยัง ถ้าลืมควรทบทวนบันทึกให้เรียบร้อยเพื่อความสมบูรณ์ของข้อมูล
2. ความสอดคล้องกัน(Consistency) จะพบข้อบกพร่องมากในแบบสอบถามอาจจะเกิดจากความตั้งใจ สมัครใจหรือไม่สมัครใจก็ได้ คำตอบที่ไม่ถูกต้องเกิดจากความเกี่ยวพันผลประโยชน์ส่วนตัวหรือเกิดจากความโน้มเอียงทางศักดิ์ศรี เช่น คำตอบเกี่ยวกับรายได้ การแจ้งอายุมากหรือต่ำกว่าอายุจริง หรือตอบสถานภาพโสด ข้อต่อไปตอบ มีบุตร 3 คน ซึ่งมีความขัดแย้งอย่างชัดเจน เป็นต้น
3. ความชัดเจน (Clarity) ว่าผู้ตอบแบบสอบถามเขียนข้อความหรือกรอกข้อมูลชัดเจนหรือไม่ เช่น การเขียนตัวเลขต่าง ๆ ในแบบสอบถาม เลข 1 หรือเลข 7 เลข 9 หรือ 0 เป็นต้น
ทองสง่า ผ่องแผ้ว 19/09/2550
