นี่คือประเด็นอภิปรายกลุ่ม ช่วง 11.15 – 12.30 น. ในสมัชชา ว&ท    เมื่อวันที่ 16 ก.ค. 50  โดยมี รศ. ดร. ชาตรี ศรีไพพรรณ ที่ปรึกษาอาวุโส สวทช. เป็นผู้ดำเนินการอภิปราย

         ผมสรุปย่อมาฝากนะครับ    ได้ประเด็นไม่ครบ    ผมฝึกใช้ โน้ตบุ๊ค ตัวใหม่บันทึก    พิมพ์แบบไก่จิกครับ

วิจารณ์ พานิช
มองจากมุมวิถีชีวิตอุบัติใหม่     คำตอบที่เน้น “อย่างไร” (how)คือ

• ไม่เน้นแก้ปัญหา   เน้นต่อยอด และ ขยายความสำเร็จเล็กๆ
• วิถีชีวิตเรียนรู้จากงานประจำ หรือการดำรงชีพ     โดยใช้ ว&ท เป็นเครื่องมือการเรียนรู้ ของคนทั้งสังคม    ที่เป็นการเรียนรู้ แบบรวมตัวกันสร้างความรู้ และ ลปรร. กัน    จากการทำงาน และการดำรงชีวิตประจำวัน
• วิถีชีวิตอุบัติใหม่ของนักวิจัย    นักวิจัย ไปต่อยอดและอธิบาย เทคโนโลยี ของผู้ปฏิบัติ หรือของชาวบ้าน     เป็นวิถีชีวิตใหม่ของนักวิทยาศาสตร์จำนวนหนึ่ง     ที่ทำหน้าที่เอา วิทยาศาสตร์ ไปต่อยอดเทคโนโลยี
• “วิถีชีวิต ผู้สร้าง” ใช้ ว&ท สร้าง/ส่งเสริมปฏิสัมพันธ์ระหว่างคน    สร้างเยาวชนนักลงมือทำ    ทำร่วมกันกับเพื่อน    ทำเพื่อผู้อื่น เพื่อสังคม    มีความสุข พึงพอใจ จากการได้ลงมือทำ    สร้าง “นักสร้าง” แทนที่ “นักเสพ”   

คุณพรศิลป์ พัชรินทร์ตนะกุล (รองเลขาธิการ สภาหอการค้าแห่งประเทศไทย)  เรื่องการค้า
      การค้าใน global chain   ต้องตอบคำถาม ปลอดภัย  มั่นคง  ไม่ทำลาย สวล 
      ความสามารถในการปรับตัว  รู้ล่วงหน้า  ส่งถ่ายเทคโน  มาตรฐานสินค้า บริการ   สร้างผู้บริโภคภายในประเทศให้แข็งแรง

ศ. ดร. สมชาติ โสภณรณฤทธิ์ (มจธ.)  การพัฒนาพลังงานอย่างยั่งยืน 
      พลังงานเป็นต้นทุนการผลิตที่สำคัญ     ประเทศไทยนำเข้าพลังงานในรูปน้ำมันและผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม 8 แสนล้าน     จ่ายค่าพลังงาน 15% ของ GDP     การใช้พลังงานใช้ในภาคขนส่ง 37%    ภาคอุตสาหกรรม 35%    อาคาร & เกษตร 30%  
      ไทยใช้พลังงานไม่มีประสิทธิภาพ   Elastic Index  1:1.4    ในขณะที่ของญี่ปุ่น 1:1
       ก๊าซเรือนกระจกเพิ่มขึ้น    ต่อประชากร สูงกว่าปีฐาน 2533 เป็นภาระค่าใช้จ่ายในการผลิตทางอุตสาหกรรม 
       ต้องใช้พลังงานทางเลือก   โดยเฉพาะพลังงานหมุนเวียน    ชีวภาพ  ลม  น้ำ  แสงอาทิตย์  นิวเคลียร์  เป้า 8% ของพลังงานทั้งหมด  หรือ 25% primary energy
       การใช้พลังงาน อย่างประหยัดและมีประสิทธิภาพ
       ภาคขนส่ง  ใช้ พลังงานทางเลือก natural gas, ethanol, biodiesel, hybrid car
       ศักยภาพ : Biomass, พลังงานจากน้ำ, ลม,  แสงอาทิตย์ใช้ผลิตไฟฟ้ายังราคาสูง  ใช้เป็นพลังงานความร้อนได้
       โอกาสจากมวลชีวภาพ เด่นที่สุด    แต่จะแย่งชิงกับการผลิตอาหาร    มีโอกาสวิจัยและพัฒนาสูงมาก     เช่น ผลิตจากเซลลูโลส  เรื่องนี้สหรัฐอเมริกา ลงทุนวิจัยกับเอกชน 500 ล้านเหรียญ
       ถัดไปเป็นไฟฟ้าจากพลังน้ำขนาดเล็ก  
       นิวเคลียร์ ไม่ปล่อยก๊าซเรือนกระจก      

ศ. ดร. สนิท อักษรแก้ว
      สิ่งแวดล้อม เป็นเรื่องของความจริงใจ    
      ถ้าเรายังอยู่กันอย่างปัจุบัน สิ่งอุบัติใหม่คือต้องหาโลกใหม่อยู่     อีก 2 – 3 โลก     
      มีทรัพยากรอุดม  เสื่อมโทรม     โชคดีคือฟื้นฟูใหม่ได้     อย่าข่มขืน เรียงคิว ทรัพยากรธรรมชาติ 
      พื้นที่ชายฝั่งทะเลหดไป 2 หมื่นกว่าไร่    จากน้ำทะเลสูงขึ้น   เพราะโลกร้อน    แก้ไขเรื่องโลกร้อนโดย
       (1) ดูดก๊าซ CO2 โดยปลูกป่า  ปลูกต้นไม้   (2) การผลิต  clean technology,   (3) เป็นมิตรต่อ สวล,    (4) eco design
       ปรับพฤติกรรม  เปลี่ยนวิถีชีวิต 
        ธรรมาภิบาล ในภาคการเมือง  ร่างนโยบายสิ่งแวดล้อมอย่างมีธรรมาภิบาล    
        ธรรมชาติไม่สามารถรักษาสมดุลได้ต่อไปอีกแล้ว ท่ามกลางการข่มขืนของคน  

นพ. สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์    
      สุขภาพดีขึ้น อายุยืนขึ้น เพราะเทคโนดีขึ้นมาก    
       5 ประเด็น สุขภาพอุบัติใหม่
1. การแพทย์แบบใหม่    (1) เดิมมุ่งรักษา   เวลานี้มุ่งป้องกันมากขึ้น   (2) การแพทย์รายบุคคล individualized medicine   (3) การแพทย์ทางเลือกมีบทบาทมากขึ้น     ประเด็นที่ (๓) เรามีโอกาสเป็นผู้นำ
2. บริบททางการเมือง  กระจายอำนาจ   ประชาชนอยากมีส่วนร่วมมากขึ้น    อบต. ถามว่าจะดูแลสุขภาพของคนในท้องถิ่นได้อย่างไร   
3. กลุ่มเป้าหมายใหม่  ผู้สูงอายุ    มองอย่างไร  มองเป็นภาระ หรือเป็นโอกาส ในการสร้างสุขภาวะแก่สังคม
4. ปัญหาใหม่  โรคอุบัติใหม่    มีเทคโนโลยีอะไรมาสู้    เช่น การจัดระบบชุมชน    ข้อมูลข่าวสาร  การจับสัญญาณได้เร็ว   
5. ธุรกิจ    new business ethics    การเข้าถึงยา    โลกาภิวัตน์  ทรัพย์สินทางปัญญา     วิธีคิดแบบใหม่    เราจะมุ่งซื้อ หรือร่วมพัฒนาด้วย    ต้องมองเชิงระบบ    มีฝ่ายสร้าง ไม่มุ่งแต่เสพ    มุ่งเรียนรู้    

คุณพรศิลป์
     รัฐจะมีความสามารถในการแก้ปัญหาได้น้อยลง     เอกชนเข้ามากำหนดมาตรฐานมากขึ้น  
     ต้องสร้างระบบขึ้นมาใหม่    มาตรฐาน 3 – 4 ขั้นตอน     ไทยต้องหาทางเข้าไปกำหนด หาทางให้โลกทำตามเราในบางเรื่อง   
     ประเด็นการปฏิเสธเทคโนโลยี (จีเอ็มโอ  นิวเคลียร์) มีคนว่าตามเขา  โดยไม่ได้ใช้ความรู้ และวิจารณญาณ     การประเมินเทคโนโลยี     การทำ public debate / public dialogue 

วิจารณ์   
       สังคมปัจจุบันสร้างคนในอนาคตให้บ้านเมืองกลายเป็นเมืองมาร  แดนคนใจดำ     เราต้องช่วยกันหาทางทำให้เป็นเมืองศิวิไลซ์  แดนคนใจดี    

สนิท
         ป่าชายเลน 1 ไร่ ดูด CO2 1 พันตัน / ไร่ / ปี    ป่าบก 800 ตัน   
คนเป็นส่วนหนึ่งของระบบธรรมชาติ    การทำลายสิ่งแวดล้อม เป็นการทำลายตัวเอง     ต้องให้ระบบธรรมชาติสมดุล    มีสำนึก วันนี้อนุรักษ์ธรรมชาติอะไรบ้าง     จะอยู่อย่างไรกับทรัพยากรธรรมชาติและ สิ่งแวดล้อม ที่จำกัด

สมศักดิ์
         จิตสำนึกของคนในวงการแพทย์เป็นผู้เสพเทคโนโลยี  เหมือนชาวบ้าน    ผู้ให้บริการ   เจ้าของผลิตภัณฑ์    ผู้บริโภค – รู้เท่าทัน  ไม่เรียกร้อง  ถ้ามองเป็นสิทธิ จะยุ่ง
         การกระจายอำนาจ   คนเล็กคนน้อยมีศักยภาพ

       ผมบันทึกได้อย่างกระท่อนกระแท่น     สรุปได้ว่า ว&ท จะช่วยแก้ปัญหาอุบัติใหม่ด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมในอนาคตได้ต้องมีนโยบายที่ดี   มีการจัดการที่ดี   และต้องมีการลงมือปฏิบัติในหลายฝ่าย     ต้องไม่เอาแต่ชี้ที่คนอื่น 

วิจารณ์ พานิช
19 ก.ค. 50