ธมฺมนีติ ๑๘๕ ฆราวาสกถา แถลงฆราวาส
ภาษิตของพ่อ
ธมฺมนีติ ๑๘๕ ฆราวาสกถา แถลงฆราวาส
สยํ อายํ วยํ ชญฺญา สยำ ชญฺญา กตากตํ
นิคฺคณฺเห นิคฺคณฺหารหํ ปคฺคณเห ปคฺคณฺหารรํ ฯ
กาพย์ยานี ๑๑
พึงรู้ความงอกงาม และเสื่อมทรามให้เท่าทัน
รู้สิ่งเขาทำกัน และไม่มีใครใคร่ทำ
พึงข่มคนควรข่ม ข่มให้จมจะได้จำ
ยกยอและแนะนำ คนที่ควรชวนยกยอ
อธิบายศัพท์
ความงอกงาม : ความเจริญผลิดอกออกผล
ความเสื่อม : เสียไป ค่อยหมดไป หย่อนลง โทรมลง
ข่ม : แสดงกริยาวาจาให้เห็นว่าเหนือกว่า หรือทำให้อีกฝ่ายหนึ่งรู้สึกว่าด้อยกว่า
ยอยก : พูดส่งเสริมให้ดีขึ้น
ถอดความ
ควรรู้ถึงความเจริญงอกงามและความเสื่อมโทรมเป็นสิ่งที่คู่กัน ควรรู้ว่าสิ่งใดควรกระทำและไม่ควรกระทำ คนบางคนควรจะข่มหรือกดเอาไว้เพื่อให้สำนึกตัว คนบางคนควรได้รับส่งเสริมแนะนำให้เจริญยิ่งขึ้น
ดอกเข็มขาว
ขอบคุณภาพประกอบจากอินเทอร์เน็ต
