แฟรงค์แดนซ์ (Frank Dance)ได้ เสนอแบบจําลองกระบวนการสื่อสารที่เน้นลกษณะ ั
คล้ายขดลวดปลายกว้างหรือคล้ายก้นหอย โดยให้คําอธิบายว่าเป็นธรรมชาติเชิงพลวตั คือ แสดง
ถึงความเคลื่อนไหวและความไมหย่ ดนุ ิ่งของการสื่อสาร ดงแบบจ ั ําลองที่ 7
ภาพที่ 7 แบบจําลองการสื่อสารของแดนซ์
ที่มา : Dance, 1976 p 294
แบบจําลองดงภาพท ั ี่ 7 นี้ แสดงให้เห็นว่ากระบวนการสื่อสาร มีความคล้ายคลงกึ บั
กระบวนการทางสงคมท ั งหลายซ ั้ งประกอบด ึ่ ้วยปัจจยแวดล ั ้อมตาง่ ๆ ที่มีความสมพั นธั ์กนั ทงหมด ั้
นนมั้ ีการเปลี่ยนแปลงอย่างตอเน ่ ื่อง ตลอดเวลา รูปที่ไหลเวียนไป แสดงว่า ลกษณะต ั าง่ ๆ ของ
กระบวนการสื่อสารได้เปลี่ยนไปอย่างไร ในช่วงเวลาที่ผ่านมา เช่น ในการพดคู ยกุ นั หรือการฟัง
บรรยาย ขอบเขตความคิดของผ้ทู ี่เกี่ยวข้องกบการส ั ื่อสารก็จะกว้างขนตลอดเวลา ึ้ คือมีความรู้เพิ่ม
มากขึน้ นนเอง ั่ ในบางกรณีรูปเวียนก็จะผายกว้างขึนมาก ้ เพราะพืนความร ้ ู้เดิมเกี่ยวกบหั วขั ้อที่
สื่อสารกนมั ีมาก ในขณะที่บางกรณีที่มีพืนความร ้ ู้เลกน็ ้อย รูปเวียนก็จะผายออกไมมากน ่ กั
เช่น เด็กชาย A คนหนึ่งอาย 7 ุ ปีเริ่มเข้าสระบบการเร ู่ ียนจากนนเร ั้ ิ่มได้รับการสื่อสารจาก
ครูการสนทนาจากเพื่อน การเล่นอินเทอร์เน็ต การดูโทรทัศน์ฟังเพลง นั่นหมายความว่าเกิด
ปฏิสมพั นธั ์กบการส ั ื่อสารข้างต้นดงกล ั าว่ จนทําให้มีพลวตการเคล ั ื่อนไหวกว้างขนเป ึ้ ็นวงกว้างขนึ้
ในขณะเดียวกนั เด็กชาย B อาย 7 ุ ปีเท่ากนั แตไม่ ่ได้อย่ในเม ู ืองอย่ตู างจ ่ งหว ั ดั ไม่ได้เล่น
อินเทอร์เน็ต ไม่มีโทรทศนั ์ดูไม่มีวิทยจุ ึงไม่สามารถฟังเพลงได้ก็จะมีพลวตการเคล ั ื่อนไหวของการ
สื่อสารเป็นวงที่แคบมากกวา
จุดเด่นของแบบจําลองนีอย้ ู่ที่การแสดงให้เห็นถึงข้อเท็จจริงที่ว่าการสื่อสารเป็น
กระบวนการที่มีความเคลื่อนไหวอยตลอดเวลา ู่ และไมหย่ ดนุ ิ่งอยกู่ บทั ี่
จากการศกษาเร ึ ื่องแบบจําลองกระบวนการสื่อสารรูปแบบต่าง ๆ สรุปได้ว่า การสื่อสาร
ประกอบด้วยองค์ประกอบหลกั ๆ คือ ผ้สู งสาร ่ สาร สื่อและผ้รูับสาร ทงผั้ ้สู งสารและผ ่ ้รูับสารตางก ่ ็
อย่ในส ู งคมท ั ี่มีกรอบทางด้านวฒนธรรมเป ั ็นตวกั ําหนดทศนคต ั ิและพฤติกรรมการสื่อสารทงสอง ั้
ฝ่ายจะผลดกั นสั ่งและรับข่าวสาร โดยที่แต่ละคนทําหน้าที่ในการถอดรหสของสาร ั ตีความและ
เข้ารหัสใหม่ส่งไปยงอั ีกฝ่ายหนึ่งเช่นนีเร้ื่อยไป ซึ่งถ้าองค์ประกอบใดองค์ประกอบหนึ่งมีการ
เปลี่ยนแปลง ก็จะสงผลกระทบต ่ อองค ่ ์ประกอบอื่น ๆ ด้วย
การสื่อสารจะประสบความสําเร็จได้ ก็ต่อเมื่อคสู่ ื่อสารมีความหมายตอสารร ่ ่วมกนั หรือ
เหมือนกนั และการที่คนเราจะมีความหมายตอสารร ่ ่วมกนหร ั ือไม่นนั้ ขนอย ึ้ ่กู บปั ัจจยตั างๆ ่ ของแต่
ละองค์ประกอบ และสิ่งรบกวนที่เกิดขนในระหว ึ้ ่างการสื่อสาร แตบางคร ่ ังการส ้ ื่อสารที่ไม่ประสบ
ความสําเร็จ ก็อาจก่อให้เกิดผลดีและกลายเป็นเรื่องตลกได้เหมือนกนั อย่างเช่นเรื่องจริงเรื่องหนึ่ง
ที่ว่า มีโจรสวมหน้ากากรายหนึ่ง ได้กระทําการบกเด ุ ี่ยวเข้าปล้นร้านขายเหล้า ณ กรุงอมสเตอร ั ์ดมั
ในประเทศเนเธอร์แลนด์ แต่แล้วในที่สดฝุ ่ายโจรก็ต้องเป็นฝ่ายยอมแพ้ เดินกลบออกไปม ั ือเปล่า
หลงจากท ั ี่พยายามให้พนกงานในร ั ้าน ซงมึ่ ีอย่เพู ียงคนเดียวเข้าใจไม่ได้ว่า นี่คือ การปล้น...สงเง ่ ิน
มาซะดีๆเพราะพนกงานในร ั ้านนนเป ั้ ็นพนกงานต ั างชาต ่ ทิี่ฟังภาษาดตชั ์ไมเข่ ้าใจ
