“พี่คะ...หนูเคยเข้าไปอ่านเรื่อง DPAC ที่พี่เขียน ใน web บ่อยๆ....” “ เวลาหนูจะทำกิจกรรมอะไร บางครั้งหนูก็เอาจากบันทึกที่พี่เขียนมาใช้.....” “ นี่ไง แบบบันทึกการออกกำลังกาย –การกิน เอามาจากตัวอย่างที่พี่ลงใน web........” “ คนนี้ไง พี่มนัญญา หน้าตาเฉย.......” รู้สึกดีใจทุกครั้งที่ได้ยิน ดีใจที่บันทึกทุกเรื่องราวในบล็อก ทำไปปรับไปคนไทยไร้พุง ใน G2K นี้ ได้รับการตอบรับมากจากเพื่อนร่วมวิชาชีพที่เข้ามาอ่าน และได้นำไปต่อยอด ขอบคุณ Gotoknow จริงๆ ไปประเมินที่จังหวัดลำปาง ผู้เขียนในฐานะเป็นผู้รับผิดชอบต้องนิเทศติดตาม การเปิดให้บริการคลินิก DPAC ในสถานพยาบาลต่างๆกับเครือข่ายโดยเฉพาะในเขต 8 จังหวัดภาคเหนือตอน ประกอบด้วย จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย ลำพูน ลำปาง แพร่ น่าน พะเยาและแม่ฮ่องสอน ซึ่งในปีงบประมาณนี้ได้มีโอกาสออกไปนิเทศติดตามบ้างแล้วในบางจังหวัด ก็พบว่าส่วนใหญ่ได้มีการจัดตั้งเกือบทุกสถานพยาบาล แต่ก็มีไม่กี่แห่งที่มีรูปแบบที่ชัดเจน ผู้เขียนเองเข้าใจภารกิจของผู้รับผิดชอบว่าภาระงานท่านมาก จึงสัญญาว่าจะเขียนบันทึกเพิ่มเติมเพื่อช่วยแบ่งเบาให้งานง่ายขึ้น เหมือนเป็นการต่อยอดแบบก้าวกระโดด ก่อนอื่นขอเล่าย้อนที่มาของคลินิก DPAC เล็กน้อย เพื่อให้ผู้อ่านที่ไม่เคยอ่านจะได้เข้าใจที่มา ภาพไปประเมินที่โรงพยาบาลจังหวัดพะเยา ที่ผ่านมากรมอนามัยได้ดำเนินการ “โครงการคนไทยไร้พุง” โดยเน้นการมีกิจกรรมในรูปแบบขององค์กร,ชุมชน ในกลุ่มคนหมู่มาก ซึ่งจะเป็นการผลักดันและสร้างกระแสให้คนหันมาสนใจในเรื่องการลด และควบคุมน้ำหนัก โดยมีการสนับสนุนและขับเคลื่อนให้เกิด องค์กรต้นแบบไร้พุง ,หมู่บ้านต้นแบบไร้พุง ,ตำบลต้นแบบไร้พุง และจังหวัดต้นแบบไร้พุง ซึ่งได้ผลเป็นที่น่าพอใจในระดับหนึ่ง แต่ก็ยังกลุ่มคนบางส่วนที่ไม่ได้ผล และจำเป็นต้องให้คำแนะนำแบบรายบุคคล จึงเป็นที่มาของความจำเป็นต้องนำรูปแบบบริการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม การมีกิจกรรมทางกาย และการบริโภคอาหาร (Diet Physical Activity Clinic : DPAC ) ตามแนวทางมาตรฐานกลางที่แต่ละศูนย์เขตได้นำร่องไว้นั้น มาเปิดเป็นคลินิกให้บริการในสถานพยาบาลเพื่อรองรับกลุ่มคนส่วนนี้ โดยมีศูนย์อนามัยแต่ละเขตรับผิดชอบเป็นพี่เลี้ยงคอยให้คำแนะนำและช่วยเหลือในด้านต่างๆ เช่น องค์ความรู้และเทคโนโลยี เพื่อเพิ่มขีดความสามารถของภาคีเครือข่ายรวมทั้งการประชาสัมพันธ์และสนับสนุนสื่อสิ่งพิมพ์ ตลอดจนต้องนิเทศติดตามเป็นระยะๆในพื้นที่ต่างๆ ซึ่งในปี 2555 นี้กรมอนามัยได้มีการกำหนดนโยบายและวางเป้าหมายดังนี้ 1. ผลักดันยุทธศาสตร์การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพสู่ยุทธศาสตร์ระดับชาติ 2. จัดตั้งคลินิกปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ(DPAC) ที่มีคุณภาพ • มีการดำเนินการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในสถานบริการ รพศ./รพท./รพช. ทุกแห่งและ รพ.สต. อย่างน้อยจังหวัดละ 3 แห่ง (และมีเป้าหมายที่จะผลักดันให้เกิดทุกอำเภอๆละ 1 แห่ง) • มีผู้รับบริการเข้ากระบวนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมต่อเนื่อง ≥6 เดือน ร้อยละ 1 ของจำนวนผู้รับบริการที่เข้าคลินิกทั้งหมด • ผู้รับบริการที่เข้ากระบวนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมมีผลทำให้สุขภาพดีขึ้น (สมรรถภาพทางกายดีขึ้น ลดโรคลดยา) ร้อยละ 5 ของกลุ่มเป้าหมาย • ชมรม/กลุ่ม สมาชิกมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม แต่เกณฑ์ในการประเมินติดตาม การเปิดคลินิกไร้พุง (DPAC) ในปี 2555 นี้ เหมือนเดิม คือ เกณฑ์ประเมิน อ่านแล้วช่วยเติมส่วนที่ขาดด้วย เกณฑ์ตัวไหนไม่มีก็ให้รีบดำเนินการ บันทึกนี้ทบทวนเรื่องราวก่อนนะคะ ส่วนกิจกรรมย่อยสัญญาว่าจะทะยอยเขียนให้อ่านค่ะ สู้...สู้...นะคะ ขอบคุณค่ะ
